Połowa badanych miała polipy w jelicie grubym. Niepokojąca zależność

Specjalista zainteresował się tematem, gdy w krótkim czasie trafiło do niego trzech pacjentów – biegaczy długodystansowych w wieku około 40 lat – z zaawansowanym rakiem jelita grubego. Jeden z nich miał za sobą aż 13 półmaratonów przebiegniętych w ciągu jednego roku. Dr Cannon postanowił sprawdzić, czy istnieje związek między intensywnym bieganiem a ryzykiem rozwoju choroby.

Do badania zaprosił 100 maratończyków i ultramaratończyków w wieku 35–50 lat, którzy zgodzili się na kolonoskopię. To badanie endoskopowe pozwala wykryć polipy – zmiany mogące przekształcić się w raka. Wyniki okazały się zaskakujące: u prawie połowy badanych stwierdzono obecność polipów w jelicie grubym, a u 15 proc. wykryto zaawansowane gruczolaki (adenoma), czyli stan przedrakowy. Dla porównania, w populacji ogólnej w tej grupie wiekowej takie zmiany spotyka się jedynie u 4,5–6 proc. osób.

Naukowcy wskazują, że podczas biegów długodystansowych duża ilość krwi kierowana jest do mięśni i skóry, co może powodować niedokrwienie jelit. Skutkiem są uszkodzenia śluzówki i stany zapalne, a te sprzyjają powstawaniu nieprawidłowych komórek.

Dr Cannon zastrzega jednak, że nie oznacza to, iż należy rezygnować z biegania czy aktywności fizycznej. Wręcz przeciwnie – brak ruchu i otyłość są znacznie poważniejszym czynnikiem ryzyka raka jelita grubego. Problem dotyczy przede wszystkim ekstremalnych obciążeń, takich jak częste maratony i ultramaratony. Onkolog zaleca, by osoby regularnie startujące w biegach długodystansowych rozważyły wykonanie kolonoskopii już przed 45. rokiem życia.

Jak podaje rządowa strona dla pacjenta gov.pl, do najważniejszych czynników ryzyka rozwoju raka jelita grubego należą: wiek – szczególnie po 50. roku życia – oraz obecność polipów o typie gruczolaka, które mogą ulec zezłośliwieniu. Istotną rolę odgrywają także predyspozycje genetyczne i przewlekłe choroby zapalne jelit. Ryzyko zwiększają również czynniki związane ze stylem życia: otyłość, brak aktywności fizycznej, niezdrowa dieta, a także nadużywanie alkoholu i palenie papierosów.

Źródło: PAP, gov.pl