Nowatorski przeszczep komórek. Wyleczyli pacjenta z cukrzycy

Cukrzyca typu 1 oznacza konieczność życia z codziennymi iniekcjami insuliny i ścisłą kontrolą diety. Teraz jednak naukowcy donoszą o przełomie, który może całkowicie zmienić sposób leczenia tej choroby. Po raz pierwszy w historii u pacjenta z cukrzycą typu 1 udało się przywrócić naturalną produkcję insuliny dzięki przeszczepowi komórek.

Pacjent z cukrzycą typu 1 po przełomowym zabiegu. Jego organizm znów wytwarza insulinęPacjent z cukrzycą typu 1 po przełomowym zabiegu. Jego organizm znów wytwarza insulinę
Źródło zdjęć: © Getty
Dominika Najda

Jak działa nowa terapia?

U 42-letniego pacjenta chorującego na cukrzycę typu 1 od 5. roku życia przeszczepiono komórki wysp trzustkowych pochodzące od zdrowego dawcy. Komórki te wprowadzono poprzez iniekcje do mięśnia przedramienia.

Przez kolejne 12 tygodni pacjent zaczął wytwarzać insulinę w odpowiedzi na wzrost poziomu glukozy we krwi – na przykład po posiłkach.

Największym przełomem jest fakt, że chory nie musiał przyjmować leków tłumiących układ odpornościowy. W standardowych terapiach immunosupresja chroni przeszczepione komórki przed odrzuceniem, ale jednocześnie osłabia odporność, zwiększając ryzyko infekcji i poważnych powikłań.

Roxie Węgiel o cukrzycy: "To nie jest tak, że jesteśmy dysfunkcyjni życiowo"

Aby uniknąć odrzucenia przeszczepu, naukowcy zastosowali technologię CRISPR do wprowadzenia trzech modyfikacji genetycznych:

  • zredukowano ilość antygenów, które służą limfocytom T do rozpoznawania obcych komórek,

  • zwiększono produkcję białka CD47, które „oszukuje” wrodzone mechanizmy odpornościowe, chroniąc komórki przed atakiem makrofagów i komórek NK.

Dzięki temu przeszczepione komórki były w stanie przetrwać i funkcjonować w organizmie pacjenta.

Przełomowe badanie i dalsze perspektywy

Dotychczas podobne terapie testowano u zwierząt i ludzi, ale zawsze wymagały one stosowania immunosupresantów. Tymczasem nowe podejście pokazuje, że modyfikacja genetyczna może uchronić komórki przed odrzuceniem bez konieczności ingerencji farmakologicznej.

Co więcej, naukowcy wskazują, że technologia ta może znaleźć zastosowanie nie tylko w leczeniu cukrzycy, ale również w przypadku innych transplantacji, gdzie dziś konieczne jest stosowanie silnych leków immunosupresyjnych.

Opisane wyniki opublikowano w prestiżowym czasopiśmie "The New England Journal of Medicine". To dopiero wczesna faza badań, ale eksperci podkreślają, że metoda otwiera zupełnie nowe perspektywy dla terapii cukrzycy typu 1, która dotyka miliony osób na całym świecie.

Rok wcześniej w Chinach odnotowano podobny sukces – młoda kobieta po przeszczepie komórek trzustki wyhodowanych z własnych komórek macierzystych odzyskała naturalną produkcję insuliny. Nowa metoda, oparta na edycji genetycznej komórek dawcy, pokazuje, że medycyna zbliża się do realnej możliwości trwałego wyleczenia cukrzycy typu 1.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

  1. The New England Journal of Medicine

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Mrowienie kończyn. Ekspert mówi, kiedy iść do lekarza
Mrowienie kończyn. Ekspert mówi, kiedy iść do lekarza
Tak może objawiać się cukrzyca. Dietetyczka wymienia sygnały
Tak może objawiać się cukrzyca. Dietetyczka wymienia sygnały
Urodziła dziecko po przeszczepie macicy od zmarłej dawczyni. Pierwsze takie narodziny w Wielkiej Brytanii
Urodziła dziecko po przeszczepie macicy od zmarłej dawczyni. Pierwsze takie narodziny w Wielkiej Brytanii
Ozempikowe zęby? Lekarka wyjaśnia, czy istnieje takie zjawisko
Ozempikowe zęby? Lekarka wyjaśnia, czy istnieje takie zjawisko
Te produkty warto jeść na czczo. Pomagają w kontroli cukru i ciśnienia
Te produkty warto jeść na czczo. Pomagają w kontroli cukru i ciśnienia
Rodzą się z wadą serca. Gdy kończą 18 lat, zaczyna się dramat
Rodzą się z wadą serca. Gdy kończą 18 lat, zaczyna się dramat
Zbiórka dla rodziców z Centrum Zdrowia Dziecka. Potrzebne są sztućce oraz naczynia
Zbiórka dla rodziców z Centrum Zdrowia Dziecka. Potrzebne są sztućce oraz naczynia
Płacą ok. 4,2 tys. za 1 kg. W Europie mówią, że to "polska oliwka"
Płacą ok. 4,2 tys. za 1 kg. W Europie mówią, że to "polska oliwka"
Muszą podać, ile zarabiają lekarze. AOTMiT zbiera dane
Muszą podać, ile zarabiają lekarze. AOTMiT zbiera dane
Po tym jak pies polizał jej ranę, doszło do sepsy. Kobieta straciła obie nogi i dłonie
Po tym jak pies polizał jej ranę, doszło do sepsy. Kobieta straciła obie nogi i dłonie
Bez insuliny. Naukowcy cofnęli cukrzycę u badanych
Bez insuliny. Naukowcy cofnęli cukrzycę u badanych
Mocz się pieni? Biegiem na badania, to groźny objaw
Mocz się pieni? Biegiem na badania, to groźny objaw