Kał na pasożyty

Badanie kału jest jednym z podstawowych badań wykorzystywanych w diagnostyce chorób pasożytniczych ze względu na dużą liczbę pasożytów bytujących w przewodzie pokarmowym człowieka. Poza poszukiwaniem pasożytów w kale ocenia się także jego konsystencję (twardy, uformowany, miękki, papkowaty, biegunkowy, wodnisty), barwę (czarny, brązowy, żółty, zielony, jasny itp.), a także obecność takich składników jak krew, różne rodzaje komórek czy niestrawiony pokarm. W kale poszukiwać można, w zależności od podejrzewanej choroby, zarówno jaj, jak i postaci dorosłych czy fragmentów pasożytów. Badanie kału pozwala na ustalenie rodzaju pasożyta, a co za tym idzie wdrożenie odpowiedniego leczenia.

1. Wskazania do badania kału na pasożyty

Test na krew utajoną w kale

Rak jelita grubego zajmuje obecnie w Polsce drugie miejsce wśród przyczyn zgonów na nowotwory złośliwe, co więcej zapadalność i umieralność na ten nowotwór...

Jakie symptomy mogą świadczyć, że powinniśmy takie badanie wykonać?

2. Jak pobrać kał do badania?

Kał do badania na obecność pasożytów powinien być pobierany przed rozpoczęciem leczenia, gdyż niektóre leki (np. antybiotyki, leki przeciwbiegunkowe, środki kontrastowe itp.) utrudniają lub też uniemożliwiają rozpoznanie pasożytów. W przypadku, gdy pacjent przyjmował takie leki lub był poddany badaniu przewodu pokarmowego z wykorzystaniem kontrastu, należy odroczyć badanie kału na pasożyty o 1 - 3 tygodnie.

Do laboratorium dostarcza się tylko fragment oddanego kału, pobrany do specjalnego pojemniczka za pomocą załączonej szpatułki (pojemniczki takie należy wcześniej zakupić w aptece). Bardzo istotny jest prawidłowy sposób pobrania kału. Ważne, by materiał przekazywany do badań pobierać z kilku różnych miejsc oddanego kału. Kał, przeznaczony do pobrania materiału, należy oddać do czystego i suchego naczynia lub na czysty papier. Nie powinno się oddawać kału do muszli klozetowej, gdyż woda i mocz mogą spowodować zniszczenie obecnych w kale pasożytów, a tym samym zafałszować wynik badania. Niedopuszczalne jest zbieranie kału z ziemi.

Polecane wideo:

Kał uformowany może być przechowywany przez kilka godzin w temperaturze pokojowej, a płynny lub biegunkowy powinien być jak najszybciej dostarczony do laboratorium (taki kał najlepiej badać do pół godziny od oddania). Każdy rodzaj kału, który nie może być zbadany w przeciągu 3 - 4 godzin, powinien być umieszczony w lodówce.

3. Jakie pasożyty można wykryć za pomocą badania kału?

Badając kał człowieka wykryć można przede wszystkim takie pasożyty jak:

  • owsik ludzki (Enterobius vermicularis), zazwyczaj wykrywane są jaja tego pasożyta;
  • glista ludzka (Ascaris lumbricoides), poszukując w kale jaj pasożyta;
  • węgorek jelitowy (Strongyloides stercoralis), w świeżym kale wykryć można larwy tego pasożyta;
  • włosogłówka ludzka (Trichuris trichiura), w kale poszukuje się jaj pasożyta;
  • pełzak czerwonki (Entamoeba histolytica), w stolcach uformowanych poszukuje się cyst pasożyta, w stolcach płynnych –trofozoitów;
  • lamblia jelitowa (Giardia lamblia), w kale uformowanym poszukuje się cyst, w kale płynnym trofozoitów;
  • Cryptosporidium parvum, w kale znaleźć można cysty pasożyta;
  • przywry, np. motylica wątrobowa (Fasciola hepatica), w kale poszukuje się jaj pasożyta;
  • tasiemce, np. tasiemiec nieuzbrojony (Taenia saginata), poruszające się człony tasiemca można spotkać w świeżym kale, tasiemiec psi (Dipylidium caninum), jaja lub człony tasiemca w kale lub okolicach odbytu.

4. Charakterystyka badania kału na pasożyty

Badanie kału na obecność pasożytów rozpoczyna się od oglądania makroskopowego próbki kału. Ocenia się jego konsystencję, kolor, ewentualną zawartość krwi, śluzu itd. Sam wygląd kału może już sugerować konkretną chorobę. Następnie kroplę świeżego kału ogląda się pod mikroskopem. W kale płynnym, biegunkowym można poszukiwać form dorosłych (tzw. trofozoitów) pierwotniaków. Posiadają one charakterystyczne cechy w zależności od gatunku pasożyta, a ich stwierdzenie znacznie ułatwia zdiagnozowanie choroby. Trofozoity nie występują natomiast w kale uformowanym. Tu z kolei poszukuje się form rozwojowych pierwotniaków, zwanych cystami. Jaja pasożytów można odnaleźć zarówno w kale płynnym jak i uformowanym. One również mają charakterystyczne dla danego gatunku cechy, co umożliwia rozpoznanie rodzaju pasożyta. Kolejnymi krokami w analizie próbki kału jest wykonanie preparatów trwałych, barwienie ich oraz ocena mikroskopowa. W razie konieczności stosuje się też inne metody, np. zagęszczające, larwoskopowe, hodowlane itd.

Ewelina Rogowska, Ewa Janeczko, ponad rok temu

Bibliografia

  • Buczek A. Choroby pasożytnicze - epidemiologia, diagnostyka, objawy, FnRRRKDN, Lublin 2005, ISBN 83-921869-9-0
  • Cianciara J., Juszczyk J., Choroby zakaźne i pasożytnicze, Czelej, Lublin 2007, ISBN 978-83-60608-34-0
  • Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-137-2
  • Prokopowicz D. Zakażenia - obraz kliniczny, rozpoznanie, leczenie, Ekonomia i Środowisko, Białystok 2004, ISBN 83-88771-43-4
  • Dziubek Z. Choroby zakaźne i pasożytnicze, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003, ISBN 83-200-2748-9
  • Buczek A. Choroby pasożytnicze - epidemiologia, diagnostyka, objawy, FnRRRKDN, Lublin 2005, ISBN 83-921869-9-0
  • Milanowski A. (red.), Pediatria, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-098-6

Źródła zewnętrzne

Normy laboratoryjne

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Kał na pasożyty
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Kał na pasożyty
Toksokaroza

Toxocara canis - zdjęcia

Toxocara canis - zdjęcia

Glista psia, wędrując po zwierzęcym organizmie, może doprowadzić do niedrożności jelit.

Biegunka

Poznaj przyczyny biegunki

Poznaj przyczyny biegunki

jest najbardziej powszechną przyczyną wystąpienia biegunki u dzieci. Bakterie i pasożyty Bakterie i pasożyty powodujące biegunkę najczęściej znajdują (...) się w zanieczyszczonym pożywieniu oraz wodzie. Bardzo często...

Produkty żywnościowe

Olej z pestek dyni tokmagolaj

Olej z pestek dyni tokmagolaj

. Skuteczny w zwalczaniu pasożytów Pasożyty bytujące w naszym układzie pokarmowym mogą mieć bardzo negatywny wpływ na zdrowie zdrowie i energię (...) , by mniej więcej godzinę po spożyciu oleju, zastosować środek przeczyszczający (np....

Kryptosporydioza

Pierwotniak Cryptosporidium muris

Pierwotniak Cryptosporidium muris

Choroba wywoływana przez pasożyty Cryptosporidium parvum (atakują przewód pokarmowy, aż do dróg oddechowych człowieka).

Glistnica

Pasożyt glisty ludzkiej

Pasożyt glisty ludzkiej

Inwazje i powikłania glistnicy spowodowanej obecnością glisty ludzkiej, powodują ok. 20 tysięcy zgonów rocznie na całym świecie.

Leukocyty w moczu - wartości, odchylenia

Badanie moczu na leukocyty

o zapaleniu dróg moczowych wywołanych zarówno przez bakterie, jak i wirusy, grzyby lub pasożyty. Ropomocz jest wtedy, gdy obecne moczu leukocyty, bakterie

Toksoplazmoza - objawy, ciąża, diagnostyka i leczenie

Trofozoity T. gondii

Trofozoity T. gondii

Do zarażenia dochodzi podczas przyjmowania pokarmu zanieczyszczonego kałem, moczem lub śliną chorych zwierząt.

Choroby zakaźne i pasożytnicze

Najgroźniejsze pasożyty w ludzkim ciele

Najgroźniejsze pasożyty w ludzkim ciele

Nietypowe pasożyty w ludzkim ciele Zakażenie organizmu pasożytami jest szczególnie niebezpieczne dla naszego zdrowia (...) jest zupełnie zdrowy, zaleca się powtórzenie wszystkich badań po upływie miesiąca od zakończenia leczenia.Leishmania,...

Choroby zakaźne i pasożytnicze

Pasożyty - charakterystyka, zarażenie, diagnostyka, leczenie

Można zarazić się nimi wszędzie. Gdy trafią np. do jelit, wywołują szereg komplikacji zdrowotnych. Pasożyty, bo o nich mowa, to wciąż ważny problem (...) w medycynie. Z powodu chorób przez nie wywołanych każdego roku na świecie umierają...