Rak coraz częściej staje się chorobą przewlekłą. To sukces medycyny, ale też wyzwania dla systemu

Według badania Gallupa niemal 10 proc. dorosłych Amerykanów deklaruje, że w którymś momencie życia usłyszało diagnozę nowotworu. Odsetek ten systematycznie rośnie od kilkunastu lat, mimo że liczba nowych zachorowań w przeliczeniu na populację nie zwiększa się, a w wielu grupach wręcz spada.

Kluczowym czynnikiem jest spadek śmiertelności i poprawa przeżywalności dzięki wcześniejszemu wykrywaniu i nowoczesnym terapiom. W Polsce sytuacja wygląda podobnie, choć skala jest inna.

Z danych Krajowego Rejestru Nowotworów wynika, że w naszym kraju żyje ponad milion osób z rozpoznaniem nowotworu – zarówno w trakcie leczenia, jak i po jego zakończeniu. Liczba ta rośnie z roku na rok, co nie jest wyłącznie efektem większej liczby zachorowań, lecz przede wszystkim lepszych wyników leczenia i starzenia się populacji.

Ryzyko nowotworu gwałtownie rośnie wraz z wiekiem. Najwięcej rozpoznań dotyczy osób po 60. roku życia, a prognozy demograficzne wskazują, że udział tej grupy w populacji będzie się zwiększał. To oznacza, że nawet przy stabilnej liczbie nowych zachorowań odsetek osób, które w ciągu życia zetknęły się z rakiem, będzie rósł.

Zobacz także: Objawy nowotworów przewodu pokarmowego. Wciąż są zbyt późno diagnozowane

Badanie Gallupa podkreśla ważny aspekt, często pomijany w debacie publicznej: osoby, które przeszły nowotwór, nie "znikają" z systemu ochrony zdrowia po zakończeniu leczenia. Wielu pacjentów przez lata pozostaje pod kontrolą onkologiczną, wykonuje badania obrazowe, mierzy się z późnymi powikłaniami terapii lub przewlekłym lękiem o nawrót choroby.

To zjawisko jest również widoczne w Polsce. Rosnąca populacja ozdrowieńców oznacza większe zapotrzebowanie na:

• opiekę ambulatoryjną,

• rehabilitację,

• wsparcie psychologiczne,

• leczenie chorób współistniejących i powikłań po terapii.

Gallup zwraca uwagę, że spadające wskaźniki umieralności to dobra wiadomość, ale jednocześnie duże wyzwanie dla systemu ochrony zdrowia. Ten wniosek w pełni dotyczy również Polski. Onkologia coraz częściej staje się dziedziną medycyny przewlekłej, a nie wyłącznie interwencyjnej.

Oznacza to konieczność planowania polityki zdrowotnej nie tylko pod kątem leczenia ostrego, ale także:

• długofalowej opieki nad pacjentami po nowotworze,

• finansowania kontroli i monitorowania,

• integracji onkologii z POZ i innymi specjalizacjami.

Choć badanie Gallupa dotyczy Stanów Zjednoczonych, jego główny przekaz ma charakter uniwersalny: coraz więcej osób żyje z historią nowotworu, a to zmienia strukturę potrzeb zdrowotnych całego społeczeństwa.

W Polsce, podobnie jak w innych krajach rozwiniętych, sukces medycyny onkologicznej oznacza jednocześnie konieczność dostosowania systemu do rosnącej grupy pacjentów, którzy przeżyli raka, ale nadal wymagają opieki.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. Gallup
2. Krajowy Rejestr Nowotworów