Reumatoidalne zapalenie stawów zaczyna się w ciszy. Rozwija się lata przed pierwszymi objawami

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) przez lata może rozwijać się w ukryciu, zanim pojawi się ból i obrzęk stawów. Najnowsze badania wskazują, że choroba ma długi, bezobjawowy etap, w którym układ odpornościowy zaczyna działać inaczej. Odkrycie to daje nadzieję, że w przyszłości możliwe będzie wcześniejsze rozpoznanie zagrożenia i zahamowanie rozwoju choroby, zanim spowoduje nieodwracalne uszkodzenia.

RZS może zaczynać się lata przed bólem stawów. Nowe badania naukowcówRZS może zaczynać się lata przed bólem stawów. Nowe badania naukowców
Źródło zdjęć: © Getty Images
Dominika Najda

Zanim pojawi się ból stawów

Od dawna wiadomo, że u części osób na wiele lat przed diagnozą w krwi pojawiają się przeciwciała anty-CCP (ACPAs), które zwiększają ryzyko RZS. Jednak nie każdy nosiciel tych przeciwciał rzeczywiście zachoruje, co od lat było zagadką dla lekarzy.

Teraz badacze z Allen Institute of Immunology, Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Diego i Uniwersytetu Kolorado (CU Anschutz) odkryli dodatkowe sygnały ostrzegawcze.

W badaniu prześledzono grupę 45 osób uznanych za wysokiego ryzyka, z czego 16 w kolejnych latach rozwinęło pełnoobjawowy RZS. Analiza krwi pokazała, że u osób zagrożonych już na tym wczesnym etapie krąży znacznie więcej białek zapalnych, a komórki układu odpornościowego – limfocyty T i B – pozostają w stanie zwiększonej gotowości. Im bliżej diagnozy, tym wyraźniej układ odpornościowy "nakręca się" w stronę reakcji zapalnej.

Wczesne objawy reumatoidalnego zapalenia stawów

"Nasze wyniki potwierdzają, że zapalna faza choroby zaczyna się znacznie wcześniej niż klinicznie rozpoznane RZS" – zaznaczyli autorzy publikacji w "Science Translational Medicine".

Szansa na wcześniejsze leczenie

Odkrycie to nie jest jeszcze gotową receptą na terapię, ale może pomóc w opracowaniu nowych metod profilaktyki. Dziś wiadomo już, że lek abatacept, stosowany obecnie w terapii RZS, potrafi u osób wysokiego ryzyka spowolnić lub opóźnić rozwój choroby. Badania sugerują, że działa on właśnie na te wczesne zmiany w układzie odpornościowym.

"Spodziewamy się, że wnioski z tego badania pozwolą lepiej przewidywać, kto zachoruje, a także wskażą nowe biologiczne cele, które można wykorzystać do zapobiegania RZS" – podkreśla dr Kevin Deane, reumatolog z CU Anschutz, współautor badania.

RZS dotyka około 1 proc. dorosłej populacji i jest chorobą przewlekłą, w której układ odpornościowy atakuje własne stawy. Z czasem prowadzi to do ich trwałego uszkodzenia, bólu, a nawet niepełnosprawności. Każdy krok w stronę wcześniejszego rozpoznania daje szansę na zatrzymanie procesu zapalnego, zanim dojdzie do zmian nieodwracalnych.

Choć wciąż potrzebne są większe i dłuższe badania kliniczne, naukowcy podkreślają, że rozpoznanie "cichego" etapu RZS otwiera nową perspektywę – leczenie choroby zanim w ogóle rozwiną się jej objawy.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

  1. Science Translational Medicine

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Nie tylko dieta i ruch. Co jeszcze chroni serce?
Nie tylko dieta i ruch. Co jeszcze chroni serce?
Dołącz do śniadania. Wspierają jelita i serce
Dołącz do śniadania. Wspierają jelita i serce
Nowe finansowanie Centrów Zdrowia Psychicznego. Premie za krótsze kolejki i lepsze efekty leczenia
Nowe finansowanie Centrów Zdrowia Psychicznego. Premie za krótsze kolejki i lepsze efekty leczenia
Bananowe "nitki". Większość osób je wyrzuca, a to źródło ważnych składników
Bananowe "nitki". Większość osób je wyrzuca, a to źródło ważnych składników
Często jemy na śniadanie. Nie wiemy, jak szkodzi sercu
Często jemy na śniadanie. Nie wiemy, jak szkodzi sercu
Połączenie dwóch metod leczenia raka trzustki. Obiecujące wyniki
Połączenie dwóch metod leczenia raka trzustki. Obiecujące wyniki
Kawa może pomóc w walce z tłuszczem trzewnym. Ważny jest jeden szczegół
Kawa może pomóc w walce z tłuszczem trzewnym. Ważny jest jeden szczegół
W jakim stopniu geny wpływają na długość życia? Nowe badanie
W jakim stopniu geny wpływają na długość życia? Nowe badanie
Chikungunya coraz bardziej nam zagraża? "Ekspansja choroby na północ to tylko kwestia czasu"
Chikungunya coraz bardziej nam zagraża? "Ekspansja choroby na północ to tylko kwestia czasu"
Syberyjski ananas wraca do łask. Wsparcie zdrowia pełne antyoksydantów
Syberyjski ananas wraca do łask. Wsparcie zdrowia pełne antyoksydantów
Test z kubkiem może zdradzić problemy ze zdrowiem. Jak go wykonać?
Test z kubkiem może zdradzić problemy ze zdrowiem. Jak go wykonać?
Sześć nieoczywistych sposobów na zdrowe serce. Nie tylko dieta i ruch
Sześć nieoczywistych sposobów na zdrowe serce. Nie tylko dieta i ruch