zaburzenia psychiczne (strona 4 z 6)

Schizofrenia należy do grupy zaburzeń psychotycznych. Nie ma jednak jednorodnej postaci schizofrenii. Wyróżnia się wiele rodzajów zaburzeń schizofrenicznych, np. schizofrenię paranoidalną, schizofrenię hebefreniczną, schizofrenię rezydualną albo schizofrenię katatoniczną. Schizofrenia katatoniczna jako oddzielna jednostka chorobowa została ujęta w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych pod kodem F20.2. Objawy katatoniczne mogą przybrać charakter albo akinetyczny, albo hiperkinetyczny. Na czym polega katatonia i jak objawia się schizofrenia katatoniczna?

Psychologia kliniczna znana jest od przeszło 100 lat. Sprawdź, co jest celem tej nauki oraz jakimi metodami leczeni są współcześni pacjenci.

Wyobraź sobie, że nie jesteś w stanie myśleć jasno, odróżnić rzeczywistości od fikcji albo zachować się stosownie do sytuacji. Żeby tego było mało, wierzysz w rzeczy, które inni uważają za dziwne i nierealne. To nie scenariusz koszmaru, a objawy psychozy.

Zaburzenia psychiczne czy możemy sobie poradzić sami manifestują się przeważnie w mowie i patologii komunikacji osoby chorej psychicznie z otoczeniem. Wyróżnia się jakościowe zaburzenia myślenia, które dotyczą treści myśli oraz formalne zaburzenia myślenia, odnoszące się do toku myślenia. Do najbardziej znanych zaburzeń myśli należą m.in.: urojenia, myśli natrętne, neologizmy, sałata słowna, myślenie magiczne lub symboliczne. Najczęściej dysfunkcje myślenia utożsamia się z zaburzeniami psychotycznymi, np. schizofrenią. Co to jest rezonerstwo? Czy rozkojarzenie można uznać za zaburzenia myślenia? Na czym polega mutyzm? Jak zdefiniować myślenie paralogiczne?

Praca z dzieckiem z ADHD i jego środowiskiem jako jednostka chorobowa została ujęta w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10 pod kodem F60.2. Zaburzenia osobowości o charakterze dyssocjalnym doczekały się w środowisku medycznym wielu terminów-substytutów, jak osobowość amoralna, osobowość antysocjalna (antyspołeczna) lub asocjalna (aspołeczna), osobowość psychopatyczna albo socjopatyczna. Potocznie używa się też nieprawidłowych nazw, jak psychopatia czy socjopatia. Antyspołeczne zaburzenia osobowości charakteryzują nie tylko kłamców, oszustów, gangsterów i przestępców. Wbrew pozorom, manipulacja i wykorzystywanie innych dla własnych korzyści nie są obce wysoko sytuowanym osobom, zasiadającym na kierowniczych stanowiskach czy pełniącym funkcje prezesa.

Psychalgia to somatoformiczne zaburzenia bólowe (ang. somatoform pain disorder) albo inaczej bóle psychogenne. Występujące objawy bólowe nie dają się wyjaśnić, niestety, przyczynami somatycznymi i nie znajdują odzwierciedlenia w dysfunkcjach organizmu. Psychalgię diagnozuje się statystycznie najczęściej wśród wszystkich zaburzeń pod postacią somatyczną. Uporczywe bóle psychogenne zostały ujęte w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10 pod kodem F45.4. Podłożem dolegliwości bólowych są zaburzenia natury psychicznej.

Schizofrenia jest zaburzeniem psychicznym o charakterze wielowymiarowym. Ze względu na rozległość i intensywność dezorganizacji funkcjonowania schizofrenika, w psychopatologii zwraca się uwagę na rodzinne tło psychozy schizofrenicznej. Na rodzinę można spojrzeć z trzech różnych perspektyw – rodzina jako potencjalna przyczyna schizofrenii, rodzina jako system, który współistnieje z osobą chorą na schizofrenię i oddziałuje na nią oraz rodzina jako potencjał w psychoterapii z pacjentem schizofrenicznym. Jakie związki daje się zaobserwować na linii schizofrenia-rodzina?

Schizofrenia to przewlekłe zaburzenie psychiczne z tendencją do nawrotów. Pojawia się dość wcześnie, w okresie dojrzewania. Zazwyczaj schizofrenia rozwija się czteroetapowo – ostry epizod schizofreniczny, remisja objawów, nawrót choroby i faza późnej stabilizacji. Przebieg schizofrenii ma jednak charakter indywidualny w związku z samą osobowością pacjenta, jego podejściem do terapii, sposobami leczenia czy wsparciem najbliższego otoczenia chorego. Oprócz schizofrenii katatonicznej czy paranoidalnej, psychiatrzy wyróżniają także schizofrenię przewlekłą.

Każdemu z nas zdarzają się zmiany nastroju. Okresy smutku i rozczarowania są normalną reakcją na trudności życiowe. Utrata kogoś bliskiego, problemy w pracy lub rozpad związku - wszystkie te sytuacje mogą nas zdeprymować. Czasami jednak smutek staje się czymś więcej.

Depresja u mężczyzn to istotny problem zdrowotny. Choroba wpływa negatywnie na emocjonalny, fizyczny i społeczny dobrostan, dlatego też wymaga szybkiego rozpoznania i leczenia. Niestety męska depresja wciąż często pozostaje niezdiagnozowana, gdyż zdarza się, że panowie niechętnie się do niej przyznają i bagatelizują ją. Jak objawia się depresja u mężczyzn?

Leki psychotropowe to preparaty, które posiadają zdolność do przekraczania tak zwanej bariery krew-mózg oraz wpływania na funkcjonowanie ośrodkowego układu nerwowego. Są stosowane głównie w psychiatrii, ale nie tylko. Co stanowi wskazanie do terapii? Jakie są rodzaje leków psychotropowych?

Osobowość chwiejna emocjonalnie jako jednostka nozologiczna została ujęta w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10 pod kodem F60.3. Wyróżnia się dwa podtypy osobowości chwiejnej emocjonalnie – typ impulsywny (F60.30) i typ borderline (F60.31). Oba rodzaje dysfunkcji cechują się wyraźną skłonnością do zachowań impulsywnych bez względu na konsekwencje i labilnością uczuciową. Chorzy nie umieją planować swojej przyszłości, są nadpobudliwi, drażliwi, gwałtowni. Wybuchają niepohamowanym gniewem, szczególnie w sytuacji krytyki. Czym różni się osobowość chwiejna emocjonalnie o typie impulsywnym od osobowości z pogranicza?

W objawach traumy zahamowana jest energia, zatrzymane są możliwości i zasoby konieczne do konstruktywnej przemiany jej objawów. Proces uzdrawiania może być blokowany na wiele sposobów: przez zażywanie leków, przywiązywanie nadmiernej wagi do przystosowania lub do kontroli, zaprzeczanie uczuciom i wrażeniom albo lekceważenie ich.

Paranoiczne zaburzenia osobowości obejmują osobowość ekspansywną paranoiczną, osobowość fanatyczną, osobowość pieniaczą oraz osobowość sensytywną paranoiczną. W oryginale osobowość paranoiczna musiałaby zostać przetłumaczona z języka angielskiego jako osobowość paranoidalna (ang. paranoid personality disorder), jednak przymiotnik „paranoiczna” lepiej odzwierciedla psychopatologiczną treść i kliniczny obraz tego rodzaju zaburzenia osobowości. Paranoja implikuje bowiem, że zaburzenia myślenia w postaci urojeń mogą potencjalnie zaistnieć w rzeczywistości, np. zdrada partnera, natomiast paranoidalny charakter zaburzeń wyraża się w myślach niedorzecznych, niemożliwych do zaistnienia nawet teoretycznie. Czym charakteryzuje się osobowość paranoiczna?

Życie z chorobą psychiczną jest bardzo trudne. Społeczna świadomość nadal nie jest na zadowalającym poziomie. Osoby chore psychicznie często są odsuwane i izolowane. Dzieje się tak z powodu niewiedzy otoczenia. Depresja i inne choroby psychiczne są problemami, z którymi zmaga się wiele osób. W trakcie trwania choroby zmienia się myślenie oraz pojmowanie rzeczywistości. Depresja jest jedną z chorób, w których samopoczucie oraz samoocena są bardzo zaniżone. Może to prowadzić do problemów oraz narastania napięcia wewnętrznego. Dlatego też wielu chorych na depresję przejawia niewielkie zainteresowanie doczesnością oraz może odczuwać brak chęci do życia.

Chociaż nikotyna kojarzy się głownie z papierosami i ich negatywnym wpływem na organizm, to według najnowszych badań, może ona być użytecznym środkiem w leczeniu… schizofrenii! Oczywiście nadal nie można zapominać o negatywnym wpływie papierosów na organizm – na szczęście w Polsce notuje się tendencję spadkową jeśli chodzi o ilość palaczy.

Nie jest tajemnicą, że nastawienie pacjenta wpływa na wynik leczenia i to zarówno chorób fizycznych, jak i psychicznych. Te ostatnie nie mogą być zwalczane jedynie farmakologicznie. Zaburzenia psychiczne może pokonać aktywny pacjent. Ważne jest także zaangażowanie bliskich i to zarówno na etapie decyzji o zasięgnięciu pomocy, jak i podczas terapii. Jak leczyć zaburzenia psychiczne? Czy poddać się wyłącznie leczeniu farmakologicznemu, czy może skuteczniejsza jest psychoterapia?

Depresja postrzegana jest w społeczeństwie jako wstydliwa przypadłość. Znanych jest jednak wiele osób ze świata show-biznesu czy polityki, które otwarcie mówią o swojej chorobie. Wśród nich należy wymienić m.in.: Korę, Kasię Groniec, prezentera Maksa Cegielskiego, nieżyjącego już Winstona Churchilla, Marilyn Monroe czy Ernesta Hemingwaya. Depresja należy do chorób z kręgu zaburzeń nastroju. Zaburzenia nastroju wyrażają się przede wszystkim jego zmianami, np. długimi okresami nadmiernego smutku, przesadnej wesołości lub smutku i wesołości na zmianę. Jakie są objawy depresji? Jakie można wyróżnić rodzaje depresji? Dlaczego zaburzenia depresyjne należą do najczęstszych zaburzeń afektywnych?

Zespół Cotarda bywa inaczej określany jako syndrom chodzącego trupa. To niezwykle rzadko diagnozowane zaburzenie psychiczne, występuje najczęściej u pacjentów psychotycznych albo w ciężkiej depresji. Charakteryzuje się obecnością absurdalnych urojeń – pacjent twierdzi, że nie istnieje albo że jego ciało się rozpada. Ponadto pojawiają się poczucie winy, silny lęk i urojenia kary. Jak dokładnie objawia się zespół Cotarda i jakim zaburzeniom psychicznym towarzyszy?

Nowe badanie opublikowane w czasopiśmie "American Heart Association Hypertension” mówi o tym, że leki na wysokie ciśnienie krwi mogą mieć wpływ nie tylko ciśnienie tętnicze, ale także na zaburzenia nastroju, w tym na zwiększenie ryzyko depresji i choroby afektywnej dwubiegunowej.

Istnieje bardzo wiele dziwnych zaburzeń psychicznych, ale jednym z najbardziej tajemniczych jest zespół Fregoliego. To bardzo rzadko występujące schorzenie, które objawia się irracjonalnym przekonaniem chorego, że wszystkie spotykane przez niego osoby są w rzeczywistości jednym i tym samym człowiekiem, który zmienia swój wygląd zewnętrzny. Urojenia mogą wynikać nie tylko z zaburzeń natury psychicznej, ale również towarzyszyć chorobom neurologicznym. Na czym dokładnie polega zespół Fregoliego i jakie są jego przyczyny?

Depresja endogenna to specyficzny rodzaj depresji, która nie jest spowodowana traumatycznymi przeżyciami, a niewłaściwym działaniem neuroprzekaźników w ośrodkowym układzie nerwowym. Depresja endogenna bywa określana jako depresja duża, ciężka i jednobiegunowa. Jakie są objawy tej choroby? Czy depresja endogenna jest uleczalna?

Psychozę maniakalno-depresyjną uznaje się za jeden z rodzajów depresji. Nie jest to jednak do końca prawidłowa nazwa tej jednostki nozologicznej. Zaburzenie maniakalno-depresyjne lepiej określić jako cyklofrenia albo choroba afektywna dwubiegunowa. Zaburzenie afektywne dwubiegunowe jest bardzo ciężkie nie tylko ze względu na to, co dzieje się z człowiekiem, ale także z powodu reakcji otoczenia. Bliscy chorego często nie rozumieją, dlaczego ich dawny przyjaciel zachowuje się tak dziwnie i opuszczają go. To najgorsze, co może się przydarzyć, bo aby wygrać z depresją, potrzebne jest wsparcie innych.

Cyklotymia należy do uporczywych zaburzeń nastroju. W Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnym ICD-10 można znaleźć tę jednostkę nozologiczną pod kodem F34. Cyklotymika określa się jako osobę o niestabilnym samopoczuciu. Cyklotymia jako zaburzenie afektywne manifestuje się stale utrzymującymi się wahaniami nastroju w postaci licznych epizodów łagodnej depresji oraz stanów łagodnie wzmożonego samopoczucia. Jednak wahania nastroju na linii depresja-mania nie można zdiagnozować jako choroby afektywnej dwubiegunowej. Czy cyklotymia to zaburzenie psychiczne, a może rodzaj osobowości?

Brytyjscy psychiatrzy, chcąc sprawić, żeby zajęcia dla studentów były bardziej atrakcyjne, pokazują, na czym polegają częste zaburzenia psychiczne za pomocą postaci z "Gwiezdnych wojen". Są przy tym zgodni: prawie wszystkie postaci z tej sagi filmowej wykazują objawy chorób psychicznych. Zdaniem ekspertów Darth Vader ma zespół stresu pourazowego i można u niego zaobserwować objawy osobowości borderline, a Jabba jest psychopatą. Co ciekawe, specjalistom nie chodzi o trywializowanie poważnych chorób – postaci filmowe rzezcywiście pomagają uczyć nowych psychiatrów.