Utrata węchu może zwiastować chorobę serca? Nowe badanie

Zespół naukowców z Uniwersytetu Stanowego Michigan, kierowany przez dr Keran W. Chamberlin, przeanalizował dane z długoterminowego badania populacyjnego Atherosclerosis Risk in Communities (ARIC). W analizie wzięło udział 5142 osób starszych, które nie miały wcześniej zdiagnozowanej choroby wieńcowej serca. Każdy uczestnik przeszedł 12-punktowy test rozpoznawania zapachów, a wyniki podzielono na trzy grupy: dobry, umiarkowany i słaby węch.

Po niemal 10 latach obserwacji u 280 uczestników (5,4 proc.) rozwinęła się choroba wieńcowa. Okazało się, że osoby z najsłabszym węchem miały ponad dwukrotnie wyższe ryzyko wystąpienia tego schorzenia w porównaniu z tymi, których węch był prawidłowy. Ryzyko to z czasem nieco malało, ale utrzymywało się przez pierwsze lata obserwacji.

Autorzy potwierdzili związek między słabym węchem a ryzykiem choroby serca, wykorzystując różne modele statystyczne, w tym analizę Coxa z uwzględnieniem zmiennych w czasie. Nawet po uwzględnieniu wieku, płci, czynników stylu życia i chorób współistniejących, wyniki pozostały stabilne. U osób z umiarkowanym osłabieniem węchu również zauważono większe ryzyko, choć związek był słabszy.

Naukowcy nie ustalili jeszcze, dlaczego zaburzenia węchu mogą wiązać się z problemami sercowo-naczyniowymi. Jedna z hipotez zakłada, że utrata węchu może być objawem ogólnego starzenia się układu nerwowego lub pogorszenia mikrokrążenia, które wpływa także na serce. Węch jest też wrażliwy na procesy zapalne i stres oksydacyjny - czynniki kluczowe w rozwoju miażdżycy.

Dr Neil Shah, kardiolog z Northwell Health w Nowym Jorku, który nie brał udziału w badaniu, podkreśla, że pogorszenie węchu powinno skłonić do szerszej diagnostyki.

- Jeśli ktoś zauważa, że jego zdolność rozpoznawania zapachów się pogarsza, warto potraktować to jako sygnał do oceny ogólnego stanu zdrowia - zaznaczył naukowiec cytowany przez "Medical Xpress".

Choć sam węch nie jest jeszcze oficjalnym wskaźnikiem ryzyka choroby serca, badanie to może otwierać nowe kierunki badań nad wczesnym wykrywaniem problemów kardiologicznych.

Aleksandra Zaborowska, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła:

• Keran W. Chamberlin et al, "Olfaction and Coronary Heart Disease", JAMA Otolaryngology - Head and Neck Surgery, 2025.