W jakim stopniu geny wpływają na długość życia? Nowe badanie

Nowe badanie opublikowane w czasopiśmie "Science" zwraca uwagę na znaczenie uwarunkowań genetycznych dla długości życia. Naukowcy przeanalizowali dane dotyczące par bliźniąt jednojajowych i dwujajowych z Danii, Szwecji oraz Stanów Zjednoczonych, porównując zgodność długości życia w obrębie rodzin oraz między różnymi grupami. Z uwagi na ograniczenia starszych rejestrów, w których nie zawsze precyzyjnie odnotowywano przyczyny zgonów, autorzy zastosowali metody pozwalające oszacować udział zgonów związanych z czynnikami zewnętrznymi (np. wypadkami lub chorobami) oraz tych wynikających z procesów wewnętrznych, w tym starzenia.

Wyniki sugerują, że współczynniki zgonów pozostają względnie stabilne w okresie między 20. a 40. rokiem życia, natomiast w kolejnych dekadach wyraźnie rosną. Odnotowano również, że wraz z wiekiem zwiększa się częstość zgonów przypisywanych przyczynom zewnętrznym, jednak tempo tego wzrostu jest mniejsze niż w przypadku zgonów powiązanych z procesami biologicznymi. Na podstawie modelowania statystycznego badacze oszacowali, że czynniki genetyczne mogą odpowiadać nawet za około 55 proc. zmienności długości życia, co stanowi wartość wyższą niż w wielu wcześniejszych analizach. Pozostała część przypisywana jest wpływom środowiskowym, w tym stylowi życia, jakości opieki zdrowotnej oraz zmianom biologicznym zachodzącym w czasie, które nie wynikają bezpośrednio z sekwencji DNA.

Autorzy podkreślają, że wpływ genów na długość życia nie sprowadza się do pojedynczych wariantów genetycznych. - Długość życia… zależy od setek, jeśli nie tysięcy genów — a nie od kilku wybranych - komentował Ben Shenhar, główny autor badania. W analizie wskazano również, że stopień dziedziczności może różnić się w zależności od przyczyny zgonu. - Zgony z powodu demencji są najbardziej dziedziczne, potem sercowo-naczyniowe, a na końcu rak - mówił Shenhar.

Wnioski z badania nie oznaczają jednak, że modyfikowalne czynniki zdrowotne tracą znaczenie. Eksperci zwracają uwagę, że nawet przy istotnym udziale genetyki nadal pozostaje duża przestrzeń dla działań profilaktycznych. Do czynników powiązanych z lepszym rokowaniem należą m.in. racjonalny sposób żywienia, regularna aktywność fizyczna, unikanie palenia tytoniu, kontrola masy ciała, ograniczanie przewlekłego stresu oraz korzystanie z badań przesiewowych i opieki podstawowej. - Długowieczność to połączenie genów, stylu życia i czynników środowiskowych - podsumował dr Leonard E. Egede.

Źródło: prevention.com, "Heritability of intrinsic human life span is about 50% when confounding factors are addressed" w: "Science"