Wstrząs anafilaktyczny - przyczyny, objawy, leczenie, zapobieganie

Wstrząs anafilaktyczny to ciężka, uogólniona reakcja nadwrażliwości (w której dochodzi do zagrażającego życiu obniżenia ciśnienia tętniczego krwi), pojawiająca się w odpowiedzi na kontakt z określonym czynnikiem wywołującym. Czynnik ten w prawidłowych warunkach nie powinien wywoływać takiej reakcji, jednak u osób predysponowanych po dostaniu się do organizmu, bardzo szybko, bo już w czasie kilku minut (czasem nawet kilku sekund), uruchamia on kaskadę przemian, która w efekcie doprowadza do ciężkiego zaburzenia funkcjonowania organizmu w postaci wstrząsu.

Polecane wideo:

1. Wstrząs anafilaktyczny - przyczyny i objawy

Czynnikiem wywołującym wstrząs anafilaktyczny może być wiele różnych substancji. Najczęściej są to jady owadów błonkoskrzydłych (osy, pszczoły), kontaky skóry z roślinami zawierającymi histaminę w swoich tkankach, leki (np. antybiotyki, opioidy, leki zwiotczające, niesteroidowe leki przeciwzapalne, jak aspiryna), krew i preparaty krwiozastępcze (dekstran, HES, albumina), szczepionki i surowice odpornościowe, kontakt z lateksem, pokarmy (zwłaszcza ryby, owoce morza, cytrusy, orzeszki ziemne), alergeny z powietrza (sierść zwierząt) oraz radiologiczne środki cieniujące.

2. Wstrząs anafilaktyczny - leczenie

W leczeniu wstrząsu ważne jest, aby działać bardzo szybko. Jeżeli to możliwe, należy usunąć źródło alergenu. W pierwszym etapie leczenia wstrząsu anafilaktycznego należy ocenić stan pacjenta - drożność dróg oddechowych, oddychanie i krążenie i w razie potrzeby zastosować intubację dotchawiczą oraz podjąć resuscytację. Jeśli reakcja nastąpiła w wyniku ukąszenia lub ukłucia, należy założyć opaskę uciskową powyżej miejsa ukłucia/ukąszenia. Należy również podawać tlen oraz zapewnić dostęp do żyły i przetaczać duże ilości płynów, aby uzupełnić objętość, która przemieściła się do przestrzeni pozanaczyniowej. Następnie podać we wlewie dożylnym 0,5 mg adrenaliny i w razie potrzeby dawkę powtarzać. Podaje się również leki przeciwhistaminowe (I generacja antagonistów receptorów H1) dożylnie (np. klemastynę). Glikokortykosteroidy (jak metyloprednizolon czy hydrokortyzon) podawane są zapobiegawczo w celu zmniejszenia ryzyka pojawienia się znów reakcji anafilaktycznej i wstrząsu anafilaktycznego. W razie skurczu oskrzeli i wystąpieniu trudności w oddychaniu stosuje się B-mimetyki rozszerzające oskrzela (np. salbutamol). Ponadto, należy monitorować pacjenta przez 8 do 24 godzin po ustąpieniu objawów wstrząsu.

3. Wstrząs anafilaktyczny - zapobieganie

Ponieważ wstrząs anafilaktyczny jest stanem bezpośrednio zagrażającym życiu, ważne jest, aby w przyszłości zapobiegać jego ponownemu wystąpieniu. Przede wszystkim należałoby zidentyfikować czynnik, który wywołał taką reakcję. Dzięki temu będzie możliwe unikanie ponownego z nim kontaktu. Nie zawsze jednak taka identyfikacja jest możliwa. Profilaktycznie więc przed każdym podaniem jakiegoś leku czy szczepionki trzeba poinformować personel medyczny o tym, że w przeszłości wystąpił wstrząs anafilaktyczny. Pozwoli im to zachować wszelką ostrożność i być odpowiednio przygotowanym w razie ponownego jego wystąpienia. Można także, na przykład w razie uczulenia na jady owadów, zaopatrzyć się w gotowe do podania ampułkostrzykawki z adrenaliną, które wstrzykuje się domięśniowo, jeżeli dojdzie do ukąszenia i które zabezpieczą przed rozwojem reakcji anafilaktycznej i wstrząsu. Osoby zagrożone wystąpieniem wstrząsu anafilaktycznego powinny nosić ze sobą jeden z zestawów do pierwszej pomocy:

  • Ana-Kit – składa się ze strzykawki i igły zawierającej podwójną dawkę epinefryny, leku przeciwhistaminowego w tabletkach, gazików nasączonych alkoholem i opaski uciskowej.
  • Epi-Pen – zamiast strzykawki zawiera sprężynkowy wstrzykiwacz uruchamiany przez silne przyciśnięcie do skóry.

Wstrząs anafilaktyczny to ciężka postać reakcji alergicznej. Jego objawów w żadnym wypadku nie należy lekceważyć.

Magdalena Pikul, 2 miesiące temu

Bibliografia

  • Chazan R., Pneumonologia i alergologia praktyczna - badania diagnostyczne i terapia, Alfa Medica Press, Bielsko-Biała 2011, ISBN 978-83-7522-061-2
  • Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0
  • Zawadzki A. Medycyna ratunkowa i katastrof, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 978-83-200-3920-7
  • Obłutowicz K., Alergologia praktyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2001, ISBN 978-83-200-4233-7
  • Steciwko A. (red.), Diagnostyka różnicowa najczęstszych dolegliwości, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-062-7
  • Dambro M.R. 5 minut konsultacji klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2006, ISBN 83-89581-97-3
  • Kokot F. (red.), Choroby wewnętrzne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3368-3

Pulmonologia

Komentarze (9)
~bazylia1
~bazylia1 7 miesięcy temu

Moje dziecko jest małym alergikiem i wiem co dzieje się, kiedy zje produkty pochodzenia mleka krowiego. Cała skóra jest podrapana i zaraz zaczyna się katar. Nie wyobrażam sobie, gdyby moje dziecko miało wstrząs anafilaktyczny a ja nie umiałabym mu pomóc. Dla mnie i moich najbliższych wiedza na temat anafilaksji to podstawa. Chciałabym, żeby więcej rodziców brało sobie do serca pogłębianie swojej wiedzy i umiejętność udzielenia pierwszej pomocy. My własnie kończymy roczne leczenie dziecka i odstawiamy leki. Na okres pylenia traw zostanie jeszcze tylko asmenol przez miesiąc a później organizm ma reagować sam.

Odpowiedz
~agusia
~agusia 11 miesięcy temu

Dużo pożytecznych informacji na temat wstrząsu anafilaktycznego znalazłam na stronie odetchnijspokojnie.pl. Jak pomóc, jak reagować - naprawdę warto poczytać, jeśli ktoś bliski jest zagrożony takim wstrząsem

Odpowiedz
~Kociak
~Kociak 11 miesięcy temu

@~okkina: ja doskonale znam tą strone ponieważ jestem alergikiem i czytałam wszystko dotyczące alergii i wstrząsu anafilaktycznego. Przeszłam kurs pierwszej pomocy i już wiem jak reagować podczas wstrząsu i jak komuś pomóc. Myslę, że każdy z nas powinien to wiedzieć. W końcu ostatnie zajęcia z pierwszej pomocy człowiek ma w szkole. A później ...zostawia swoje życie przypadkowi i strzępkom informacji.

Odpowiedz
~okkina
~okkina ponad rok temu

W tym temacie to polecam poczytać sobie o wstrząsie anafilaktycznym na stronie dla alergików odetchnijspokojnie.pl. Adrenalina może uratować życie i naprawdę nie warto ryzykować. Ja mam ją zawsze przy sobie

Odpowiedz
~czupryna
~czupryna ponad rok temu

słuchajcie a co jeśli masz uczulenie na antybiotyk, który bierzesz pierwszy raz w życiu i nawet nie podejrzewasz że możesz mieć objawowy alergii lub wstrząsu. Ludzie naprawdę nie mają pojęcia co to jest wstrząs anafilaktyczny. Ja byłam na stronce podanej przez laki i trochę sobie poczytałam i pooglądałam i jak rozmawiałam ze znajomymi to wszyscy byli w szoku, że w ogóle coś takiego jest. Ja rozumiem że jesteśmy bardzo młodzi ale okazuje się, że większość nastolatków jest zielona jak trawką w takim temacie.

Odpowiedz
~laki
~laki ponad rok temu

to prawda mój znajomy miał wstrząs anafilaktyczny i zapewniam że to nic ciekawego. Generalnie rodzice powinni uważać na dzieciaki bo zbliża się lato i będzie dużo więcej owadów. Nigdy nie wiadomo jak zareaguje organizm dziecka na jad pszczoły lub osy. Fajne rzeczy są na stronie odetchnij spokojnie, jest nawet film jak zareagować w takiej sytuacji.

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Wstrząs anafilaktyczny - przyczyny, objawy, leczenie, zapobieganie
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Artykuły Wstrząs anafilaktyczny - przyczyny, objawy, leczenie, zapobieganie
Wstrząs anafilaktyczny - przyczyny, objawy, leczenie, zapobieganie

8 sposobów na uniknięcie wstrząsu anafilaktycznego

8 sposobów na uniknięcie wstrząsu anafilaktycznego

Czym jest anafilaksja? Anafilaksja, zwana też wstrząsem anafilaktycznym, to potencjalnie śmiertelna reakcja alergiczna w wyniku spożycia pewnych (...) , aby wszystkie przechowywać według zaleceń na opakowaniu.Podwójna...

Niedoczynność tarczycy - przyczyny, objawy, diagnoza, leczenie, zapobieganie

Hypotyreoza

Hypotyreoza

Sześciotygodniowe dziecko cierpiące na niedoczynność tarczycy.

Kamica żółciowa - przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie, zapobieganie

Kamienie przy kamicy żółciowej

Kamienie przy kamicy żółciowej

Kamienie cholesterolowe pacjenta niekwalifikującego się do operacji ich usunięcia.

Tłuszczaki - przyczyny, objawy, zapobieganie, leczenie

Tłuszczak - zdjęcia

Tłuszczak - zdjęcia

Tłuszczaki są z reguły niewielkich rozmiarów, ale mogą rosnąć nawet do 6 cm.

Rak języka - przyczyny, objawy, zapobieganie, leczenie

Rak języka - zdjęcia

Rak języka - zdjęcia

Nowotwór może zaatakować język, zwłaszcza u osób stosujących takie używki, jak wyroby tytoniowe czy alkohol.

Siniaki - przyczyny, objawy, leczenie, zapobieganie

Podbiegnięcie krwawe - zdjęcia

Podbiegnięcie krwawe - zdjęcia

Czerwone i fioletowe plamy spowodowane przez słabe krwawienia z uszkodzonych naczyń kapilarnych.

Grzybice skóry - przyczyny, objawy, zapobieganie, diagnostyka, leczenie

Grzybica skóry płaskiej - zdjęcia

Grzybica skóry płaskiej - zdjęcia

To najczęściej wystęująca odmiana choroby. Może pojawić się na całej powierzchni ciała.

Tężec - przyczyny, objawy, zapobieganie, leczenie

Szczękościsk - zdjęcia

Szczękościsk - zdjęcia

Leczenie pacjenta odbywa się w szpitalu, a dokładnie na oddziale intensywnej opieki medycznej.