Zbadali wpływ pestycydów. Ryzyko raka rośnie o 150 proc.

Pestycydy od lat budzą obawy w kontekście wpływu na zdrowie, ale tym razem naukowcy przyjrzeli się temu problemowi na dużą skalę. W badaniu opublikowanym w "Nature Health" sprawdzono, czy miejsca o większym narażeniu na mieszaniny środków ochrony roślin pokrywają się z obszarami, gdzie częściej diagnozuje się nowotwory.

owocePestycydy mogą działać inaczej niż sądzono
Źródło zdjęć: © Getty | Krit Wriden
Angelika Grabowska

Naukowcy odtworzyli rzeczywistą ekspozycję na pestycydy

Nowe badanie opublikowane w "Nature Health" sugeruje, że narażenie na mieszaniny pestycydów w środowisku może mieć związek z wyższą zapadalnością na niektóre nowotwory. Naukowcy przeanalizowali sytuację w Peru, łącząc model rozprzestrzeniania się pestycydów w środowisku z danymi z krajowego rejestru nowotworów. Dzięki temu chcieli odtworzyć nie laboratoryjne, lecz rzeczywiste warunki ekspozycji ludzi żyjących na terenach rolniczych.

Analiza objęła dziesiątki substancji i setki tysięcy przypadków

Zespół objął analizą 31 najczęściej stosowanych w Peru substancji czynnych. Na podstawie danych o glebie, opadach, spływie powierzchniowym i ukształtowaniu terenu badacze stworzyli mapę ryzyka środowiskowego. Model pokazał, że strefy umiarkowanego i wysokiego ryzyka obejmowały ponad jedną trzecią terytorium kraju, a zanieczyszczenia mogły rozprzestrzeniać się nawet 30-50 km poza pola uprawne.

W niektórych regionach ryzyko było wyraźnie wyższe

Kolejnym krokiem było zestawienie tej mapy z danymi o 158 072 pierwotnych przypadkach nowotworów z lat 2007–2020. Badacze sprawdzali, gdzie liczba zachorowań była wyższa, niż można by oczekiwać. W efekcie zidentyfikowali 436 ognisk, w których modelowane ryzyko ekspozycji na pestycydy było przestrzennie powiązane ze zwiększoną częstością nowotworów. W rejonach najbardziej narażonych na kontakt z pestycydami prawdopodobieństwo zachorowania na nowotwór było średnio o 150 proc. większe.

Pestycydy mogą zaburzać pracę komórek

Badacze sugerują, że problem może nie polegać wyłącznie na tym, że pestycydy bezpośrednio uszkadzają DNA. Z ich pracy wynika, że takie substancje mogą też zmieniać sposób działania komórek — zaburzać mechanizmy, które decydują o tym, jak komórka pracuje i jaką pełni funkcję. Innymi słowy, komórka może zacząć działać nieprawidłowo, nawet jeśli nie doszło w niej do klasycznej mutacji.

Wątroba szczególnie wrażliwa

Szczególnie ważna okazała się wątroba, bo to ona pomaga organizmowi przetwarzać i usuwać różne chemikalia. Autorzy badania wskazują, że właśnie tam mogą pojawiać się wczesne oznaki zaburzeń związanych z ekspozycją na pestycydy. Zwracają też uwagę, że różne nowotwory, nawet jeśli rozwijają się w innych narządach, mogą mieć część wspólnych mechanizmów biologicznych.

To nie jest jeszcze dowód, że pestycydy bezpośrednio wywołały każdy z tych nowotworów u konkretnych osób. Badanie pokazuje jednak silny związek przestrzenny i wskazuje, że ocena bezpieczeństwa pestycydów oparta wyłącznie na pojedynczych substancjach może nie oddawać rzeczywistego ryzyka, jakie tworzą ich mieszaniny w środowisku.

Źródło: "Mapping pesticide mixtures to cancer risk at the country scale with spatial exposomics" w: "Nature Health"

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Polska kupiła za dużo szczepionek przeciw COVID-19? Ekspert komentuje
Polska kupiła za dużo szczepionek przeciw COVID-19? Ekspert komentuje
Ponad 300 sporów z izbami lekarskimi. Ukraińscy medycy wygrywają w sądach
Ponad 300 sporów z izbami lekarskimi. Ukraińscy medycy wygrywają w sądach
Detoks i wsparcie dla wątroby. Dietetyczka wymienia kluczowe produkty
Detoks i wsparcie dla wątroby. Dietetyczka wymienia kluczowe produkty
W Polsce dostępna, w Anglii tylko na receptę. "Bliżej jej do leku niż suplementu"
W Polsce dostępna, w Anglii tylko na receptę. "Bliżej jej do leku niż suplementu"
Jest zdrowa, mimo że z puszki. Najlepsza ryba dla serca
Jest zdrowa, mimo że z puszki. Najlepsza ryba dla serca
Pilna decyzja GIF. Ponad 20 serii leku wycofane
Pilna decyzja GIF. Ponad 20 serii leku wycofane
Tego lepiej nie łączyć z jajkami. W święta łatwo o błąd
Tego lepiej nie łączyć z jajkami. W święta łatwo o błąd
Zamknięto przychodnię. "Pacjenci znów są na ostatnim miejscu"
Zamknięto przychodnię. "Pacjenci znów są na ostatnim miejscu"
Co się stanie, jeśli przez 14 dni będziesz jadł chia? Gastroenterolog tłumaczy
Co się stanie, jeśli przez 14 dni będziesz jadł chia? Gastroenterolog tłumaczy
Dietetyczka codziennie piła kefir. Mówi, jak skończył się eksperyment
Dietetyczka codziennie piła kefir. Mówi, jak skończył się eksperyment
Witamina D pod lupą naukowców. Tak może działać na mózg
Witamina D pod lupą naukowców. Tak może działać na mózg
Mikroplastik w organizmie? Ekspert mówi, czego już nie robi
Mikroplastik w organizmie? Ekspert mówi, czego już nie robi