Zwyrodnienie barwnikowe siatkówki w roli głównej

Problem utraty wzroku oraz umiejętności sprawnego funkcjonowania w życiu codziennym w obliczu takich doświadczeń został ostatnimi czasy wyeksponowany na kinowych ekranach. Historia nauczyciela z Lublina, który ukrywał swoją przypadłość przed przełożonymi, współpracownikami i podopiecznymi, by nie stracić pracy zainspirowała twórców filmu Carte Blanche (2014). Tymczasem my w tym miejscu przyswójmy sobie nieco informacji na temat zwyrodnienia barwnikowego siatkówki – głównego winowajcy w tej opowieści – aby choć trochę zrozumieć świat takiej osoby.

Zobacz film: "#dziejesienazywo: Dlaczego warto robić screening?"

spis treści

1. Czym jest zwyrodnienie barwnikowe siatkówki?

Zwyrodnienie barwnikowe siatkówki, na które cierpi główny bohater, nazywane jest inaczej dystrofią pręcikowo-czopkową. Pod określeniem tym kryje się grupa schorzeń o podłożu genetycznym obejmujących narząd wzroku. Dolegliwości te tworzą swoiste zespoły chorobowe, które w siatkówce oka powodują odkładanie się barwnika. Powodują one zaburzenie krążenia siatkówkowego, zanik i utratę komórek siatkówki, razem z nimi pogorszenie widzenia, a w końcu – utratę wzroku. Zmiany rozpoczynają się od fotoreceptorów i nabłonka barwnikowego siatkówki, a następnie dotykają komórek przynależących do głębszych warstw oka i tarczy nerwu wzrokowego, odbarwiając ją i powodując ślepotę.

2. Jak przebiega zwyrodnienie barwnikowe siatkówki?

Choroba została opisana po raz pierwszy w 1853 roku, a sama nazwa (retinitis pigmantosa) użyta w 1857 roku. Na całym świecie zdiagnozowano około 1,5 miliona przypadków, co daje bardzo ogólną proporcję w postaci 1 na 4 tysiące przypadków. Choroba rozpoczyna się zazwyczaj w sposób bezbolesny w wieku młodzieńczym. Obejmuje równocześnie oboje oczu. Na początku dotyczy widzenia w ciemności (ślepota nocna), widzenia obwodowego (pojawia się widzenie tunelowe – jak przez lornetkę), a z czasem także widzenia centralnego. Mogą pojawiać się tu takie zaburzenia, jak: krótkowzroczność, jaskra otwartego kąta, zaćma, torbielowaty obrzęk plamki (CME), stożek rogówki i zmiany w ciele szklistym.

3. Diagnoza i leczenie zwyrodnienia barwnikowego siatkówki

By prawidłowo zdiagnozować zwyrodnienie barwnikowe siatkówki, wykonuje się badanie dna oka oraz pola widzenia. Lekarze uzyskują potwierdzenie także po wykonaniu elektroretinogramu, który sprawdza, jak działają pręciki i czopki. Ponadto pomocna może się okazać angiografia fluorescencyjna, która wykazuje rozsiane ubytki nabłonka barwnikowego siatkówki.

Nie istnieją obecnie metody całkowitego wyleczenia choroby. Zmiany postępują powoli i stopniowo, a kompletna ślepota nie jest częsta (zależy to od rodzaju dziedziczenia). Działania mające za zadanie uporać się ze zwyrodnieniem barwnikowym siatkówki skupiają się przede wszystkim na rehabilitacji narządu wzroku. Kolejnym testom poddawane są leki (zawierające witaminę A, E, kwasy tłuszczowe omega-3, luteinę, czynnik wzrostu fibroblastów). Efektywność ich stosowania jest jednak bardzo różnie oceniana. Podejmuje się również próby terapii genowej oraz przeszczepiania komórek macierzystych. Bardzo ważny jest umiejętny dobór pomocy optycznych oraz nauka przystosowawcza do sprawnego poruszania się przy pogarszającym się widzeniu.

Zwyrodnienie barwnikowe siatkówki w roli głównej
Zwyrodnienie barwnikowe siatkówki w roli głównej (Zdjęcie kobiety podczas badania okulistycznego / Shutterstock)

Takie doświadczenia bliskie są bohaterowi filmu, w którego wciela się Andrzej Chyra. Jest to opowieść o walce z przeciwnościami losu i determinacji, jaka może towarzyszyć człowiekowi, kiedy postawi sobie jakiś cel. Pokazuje również, że każda medyczna przypadłość, z którymi mają do czynienia lekarze, ma też swoje codzienne oblicze, a to w jaki sposób wpływa ona na życie konkretnego człowieka, zależy w dużej mierze od niego samego.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Ważne tematy