Badanie PET

PET, czyli pozytonowa tomografia emisyjna, to technika diagnostyczna medycyny nuklearnej, która dzięki wykorzystaniu zjawisk promieniotwórczych umożliwia ocenę procesów metabolicznych zachodzących w organizmie. Metoda ta znacznie różni się od innego rodzaju badań obrazowych takich jak zdjęcie rentgenowskie czy tomografia rezonansu magnetycznego i może dostarczyć kluczowych informacji nie tylko o strukturze zmian ale także o ich właściwościach np. czy nowotwór jest łagodny czy złośliwy.

Spis treści:
  1. 1. Inwazyjność badania PET
  2. 2. Zasadach działania PET
  3. 3. Zastosowanie PET w onkologii
  4. 4. Zastosowanie PET w kardiologii
  5. 5. Zastosowanie PET w neurologii
  6. 6. Przeciwwskazania do wykonania badania PET

1. Inwazyjność badania PET

Urządzenie do radioterapii
Urządzenie do radioterapii Aparat do radioterapii.

Warto wspomnieć, że PET jest badaniem mało inwazyjnym, co znacznie zmniejsza ilość powikłań i pozwala przeprowadzić badania obrazowe także u pacjentów ciężko obciążonych, tzn. cierpiących na niewydolność nerek lub wątroby, u których istnieją przeciwwskazania do stosowania dożylnych środków cieniujących.

2. Zasadach działania PET

Pierwiastki promieniotwórcze (radioizotopy) stosowane w tej technice emitują pozytony. Cząsteczki te masą i właściwościami przypominają elektrony, ale mają przeciwny do nich ładunek elektryczny (czyli dodatni). Gdy pozytony napotykają na elektrony ich ładunek neutralizuje się (ulegają anihilacji) i zostaje wydzielona porcja energii. Energia ta jest mierzona przez bardzo dokładne detektory rozmieszczone wokół badanego pacjenta. Źródłem pozytonów które zderzają się z obecnymi w tkankach organizmu elektronami są specjalne izotopy promieniotwórcze pierwiastków. Podaje się je pacjentowi wbudowane w takie związki jak glukoza, woda czy aminokwasy - rodzaj cząsteczki zależy od celu badania. Podany związek np. glukoza, wykorzystywany jest przede wszystkim przez tkankę, której obecność chcemy zbadać - np. nowotwór złośliwy. Klinicznie badanie PET znalazło zastosowanie głównie w onkologii, kardiologii i neurologii.

3. Zastosowanie PET w onkologii

PET umożliwia wykrywanie trzech głównych procesów biochemicznych, które są szczególnie nasilone w tkankach nowotworowych, a mianowicie wzmożonego zużycia glukozy, nasilonej syntezy białek i kwasów nukleinowych (DNA). W działaniach klinicznych najczęściej wykonywana jest ocena metabolizmu glukozy. Znacznikiem stosowanym w takich przypadkach jest 18FDG - cząsteczka glukozy z wbudowanym atomem promieniotwórczego fluoru. Dzięki swoim właściwościom znacznik ten gromadzi się w komórkach o intensywnym metabolizmie - w tym głównie w komórkach nowotworowych. Dzięki powyższym właściwościom badanie to umożliwia:

  • Ocenę czy zmiana nowotworowa ma charakter łagodny czy złośliwy;
  • Ocenę rozległości zmian nowotworowych - często znacznie większa czułość od pozostałych metod diagnostycznych;
  • Wykrywanie przerzutów;
  • Ocenę postępów leczenia (zwłaszcza np. chemioterapii).

4. Zastosowanie PET w kardiologii

Badanie PET jest nowatorską i niezwykle czułą metodą oceny żywotności mięśnia sercowego i przepływu krwi. Należy podkreślić, że badanie PET ma charakter mało inwazyjny, co ma szczególne znaczenie u chorych, u których rozważne są możliwości terapii. U takich pacjentów badanie PET pozwala na weryfikację wskazań do zabiegów inwazyjnych niosących ze sobą ryzyko. Niestety ta metoda badania nie jest jeszcze powszechnie dostępna dla pacjentów.

5. Zastosowanie PET w neurologii

PET znajduje liczne zastosowania w neurologii, które obejmują diagnostykę nowotworów mózgu, ocenę zmian niedokrwiennych, poszukiwanie ognisk padaczkorodnych czy diagnostykę przy podejrzeniu np. choroby Huntingtona. Jeżeli chodzi o choroby nowotworowe ośrodkowego układu nerwowego to bardzo ważnym zastosowaniem PET jest ocena stopnia złośliwości guzów mózgu. Wynik badania może być kluczowy dla podjęcia decyzji o dalszym leczeniu. Metoda ta umożliwia także wczesne wykrycie wznowy nowotworu po operacji lub innych formach terapii.

Ostatnio zwraca się także dużą uwagę na możliwość wykorzystania PET w schorzeniach tzw. układu pozapiramidowgo, np. w chorobie Parkinsona lub Huntingtona. W patologiach tych zastosowanie metody radioizotopowej pozawala na wczesne postawienie diagnozy i rozpoczęcie właściwego leczenia.

6. Przeciwwskazania do wykonania badania PET

Chociaż tomografia pozytonowa jest nieinwazyjna, istnieją 2 przeciwwskazania do jej stosowania, a mianowicie ciąża lub karmienie piersią. W takich przypadkach należy stosować inne metody diagnostyczne.

Bibliografia

  • Nowak S., Rudzki K., Piętka E., Czech E. Zarys medycyny nuklearnej, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1998, ISBN 83-200-2273-8
  • Pruszyński B. Radiologia - diagnostyka obrazowa, Rtg, TK, USG, MR i medycyna nuklearna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2011, ISBN 978-83-200-4325-9
  • Jaroszyk M. Biofizyka, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3676-3
  • Chapman S., Nakielny R. Metody obrazowania radiologicznego, Medycyna Praktyczna, Kraków 2006, ISBN 83-89015-89-7
Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
0

Pytania do specjalistów

Badanie PET po operacji raka piersi

Moja koleżanka, trzy miesiące temu miała operację oszczędzającą inwazyjnego, przewodowego raka piersi. Jest po naświetlaniach. Mam pytanie, czy może poddać się badaniu PET-em, bo bardzo się martwi o swoje zdrowie. Skłonna jest zrobić to prywatnie, ale...

pokaż 5 następnych
+ Załóż wątek

Dyskusje na forum

~ Pytania do specjalistów 1 odpowiedź Szpiczak mnogi a badanie PET ~:

Witam, czy mozliwe jest aby w badaniu PET nie uwidocznil sie szpiczak mnogi?

pokaż 5 następnych

Artykuły Badanie PET

Badanie koronarograficzne Odtwórz wideo
Koronarografia Badanie koronarograficzne

Badanie koronarograficzne określa się inaczej jako angiografię tętnic wieńcowych. Koronarografia to badanie polegające na znalezieniu miejsc, w których tętnice wieńcowe uległy zwężeniu. Jest to badanie inwazyjne, dlatego wiąże się z pewnym ryzykiem...

Badanie dermatoskopowe Odtwórz wideo
Dermatoskopia Badanie dermatoskopowe

Dermatoskopia, inaczej mikroskopia epilumiscencyjna to nieinwazyjne badanie w dermatologii, które polega na badaniu skóry za pomocą urządzenia podobnego do mikroskopu. Metoda polega na ocenie znamion barwinkowych w oparciu o kilka kryteriów....

Badanie okulistyczne Odtwórz wideo
Badanie wzroku Badanie okulistyczne

Podstawowe badania okulistyczne to: stwierdzające rodzaj wady wzroku, pomiar ostrości widzenia, ocena dna oka, mierzenie ciśnienia śródgałkowego oraz określenie pola widzenia. Podczas wizyty u okulisty najczęściej wykonuje się ocenę ostrości...

Diagnostyka osteoporozy Badanie osteoporozy

Badanie osteoporozy to tak naprawdę dość dużo różnego rodzaju testów. Prawidłowa diagnoza osteoporozy może wymagać przebadania krwi i moczu oraz badań obrazowych. Te ostatnie pozwalają zobaczyć, czy struktura kości jest zniszczona, a jeśli...

Badania Badanie cholesterolu

Badanie poziomu cholesterolu powinno być rutynowo wykonywane u kobiet powyżej 45 roku życia i u mężczyzn powyżej 35 roku życia. Bez względu na wiek badanie to jest wskazane w przypadku stwierdzenia występowania czynników ryzyka chorób układu...

Badania Badanie niepłodności

O niepłodności możemy mówić dopiero w momencie, kiedy po roku regularnych stosunków seksualnych (minimum 3-4 razy w tygodniu) bez stosowania jakichkolwiek metod antykoncepcji, kobieta nadal nie zaszła w ciążę. W takiej sytuacji jest to wskazanie...

Badanie ginekologiczne
Badania Badanie ginekologiczne

Badanie ginekologiczne składa się z dwóch zasadniczych części. Pierwszą jest rozmowa (wywiad lekarski) przeprowadzana przez lekarza z pacjentką, druga to badanie przedmiotowe wewnętrzne (polegające na oglądaniu, dotykaniu, opukiwaniu, osłuchiwaniu),...

Zwyrodnienie plamki żółtej Badanie Amslera

Test Amslera to badanie okulistyczne, wprowadzone w 1945 przez szwajcarskiego oftalmologa Marca Amslera, które pozwala ocenić jakość widzenia w obrębie dołka środkowego siatkówki. Zaburzenia i nieprawidłowości wykazane podczas badania to...

Badanie słuchu
Badania Badanie słuchu

Badanie słuchu pozwala określić rodzaj niedosłuchu i stopień uszkodzenia słuchu. Badanie jest wykonywane w wyciszonym pomieszczeniu. Zarówno badany, jak i badający powinien być skoncentrowany na badaniu. Jeżeli przejrzewasz niedosłuch u siebie...

Badanie zeza
Badania Badanie zeza

Zez dość często występuje u niemowląt, które nie mają jeszcze w pełni wykształconego wzroku i zazwyczaj z czasem mija. Jednak rodzice powinni bacznie obserwować oczy swojego dziecka, ponieważ im wcześniej wykryta i leczona wada wzroku, tym większe...

pokaż 10 następnych