Badanie plwociny

Do badania plwociny pobiera się od pacjenta wydzielinę z drzewa oskrzelowego, w tym celu pacjent musi odkrztusić, a następnie odpluć tzw. plwocinę, nie ślinę. Materiał do badania pobiera się przeważnie rano, by uzyskać plwocinę zalegającą w drzewie oskrzelowym w nocy, zalega jej wtedy najwięcej (najłatwiej ją wówczas pobrać).

Przygotowanie i pobieranie materiału do badania plwociny

• umycie zębów;
• wypłukanie jamy ustnej przegotowaną wodą;
• usunięcie protez zębowych.

Ma to bardzo duży wpływ na wynik badania.

Materiał przechowuje się w jałowych przezroczystych pojemnikach. Pacjent przeważnie otrzymuje ten pojemnik wraz ze skierowaniem na badania i odpluwa plwocinę bezpośrednio do niego. By prawidłowo wykonać badanie, potrzebne jest 2-10 ml plwociny. Jeżeli plwocina jest pobierana od osoby, która kaszle, należy to robić z dala od innych osób, by nie narażać ich na ryzyko zakażenia.

Gdy występuje trudność z uzyskaniem materiału do badań, istnieje możliwość zastosowania inhalacji ogrzanym do temperatury 50°C roztworem soli kuchennej w aerozolu. W tym celu stosuje się nebulizator do inhalacji. Do uzyskania plwociny można też stosować środki wykrztuśne. Materiał po pobraniu powinien jak najszybciej trafić do laboratorium w zamkniętym, przeznaczonym do tego pojemniku. Powinien być on opisany imieniem, nazwiskiem oraz datą urodzenia  osoby, od której pochodzi materiał do badania.

Jak wygląda badanie plwociny?

Pobraną plwocinę bada się pod kątem rodzaju komórek (badanie cytologiczne) i bakterii (badanie mikrobiologiczne). W laboratorium materiał pobrany do badania jest przygotowywany w pracowni histopatologicznej (badanie cytologiczne) lub mikrobiologicznej (badanie bakteriologiczne). Wydzielina z drzewa oskrzelowego jest oglądana przez specjalistę gołym okiem. Następnie po nałożeniu na szkiełko wydzielina jest wybarwiana odpowiednimi technikami, by mogła zostać zbadana pod mikroskopem. W pracowni mikrobiologicznej wykonuje się tzw. posiewy, które pozwalają uzyskać antybiogramy. Antybiogramy dają możliwość precyzyjnego dobrania leków.

Badanie plwociny jest podstawowym badaniem przy wykrywaniu:

• komórek nowotworowych (rak płuca);
• prątków gruźlicy;
• innych bakterii.

Badanie bakteriologiczne pozwala na rozpoznanie czynników wywołujących zakażenie, a co za tym idzie, rozpoczęcie odpowiedniej farmakoterapii oraz na kontrolowanie postępów leczenia chorób płuc.

Gdy zamiast plwociny do badania dostarczymy ślinę, wykonanie badanie nie będzie możliwe.