Echolalia

Echolalia rozumiana jako patologia umiejętności komunikacyjnych polega na stereotypowym powtarzaniu części słów albo całych wyrazów czy fraz wypowiedzianych wcześniej przez inne osoby bądź zasłyszanych w telewizji. Echolalia zawdzięcza swoją nazwę zjawisku echa. Czasami mowa echolaliczna może sprowadzać się do sekwencyjnej wokalizacji swoich słów, które wypowiedziało się przed chwilą. Echolalia to zaburzenie mowy charakterystyczne dla dzieci z autyzmem albo cierpiących na zespół Tourette’a. Wyróżnia się dwa główne rodzaje echolalii – echolalię natychmiastową i odroczoną.

Zaburzenia językowe

Echolalia to rodzaj mowy o charakterze niekomunikacyjnym. Dzieci autystyczne prezentują specyficzny wzorzec języka. Często zaburzenia mowy albo opóźnienia w zdolnościach komunikacyjnych malucha stanowią pierwszy niepokojący sygnał dla rodziców, że „coś jest nie tak”. Znaczny procent osób z rozpoznaniem autyzmu nie mówi w ogóle albo ma bardzo upośledzoną zdolność mowy. Takie osoby nie wykazują inicjatywy mówienia ani spontanicznych reakcji językowych. Trudno im podtrzymywać wymianę konwersacyjną, nie tworzą dłuższych rozbudowanych wypowiedzi, mają problemy z pragmatyką języka i nie rozumieją pojęć abstrakcyjnych, np. miłość, sprawiedliwość.

Prawie połowa dzieci autystycznych nie nabywa umiejętności mowy funkcjonalnej – służącej ekspresji swoich przeżyć czy wywarciu presji na rozmówcy. Nawet jeżeli dziecko autystyczne potrafi mówić, w sensie wokalizować, artykułować dźwięki, to i tak mowa ta jest częściowo różna od zdolności komunikacyjnych dzieci normalnych. Mowa echolaliczna sama w sobie nie jest charakterystyczna tylko i wyłącznie dla cierpiących na autyzm. Echolalia może pojawić się także u osób z opóźnieniami w rozwoju mowy albo u upośledzonych umysłowo. Co więcej, echolalia nie musi być patologią komunikacyjną. Reakcja powtarzania zasłyszanych słów czy fraz należy do naturalnego etapu rozwoju mowy u zdrowych dzieci.

Etap mowy echolalicznej manifestuje się najbardziej w okolicach 30. miesiąca życia malucha, ale echolalia rozwojowa, czyli trzecia faza okresu melodii, może pojawić się około 10. miesiąca. Dziecko przejawia wówczas tendencję do powtarzania własnych i zasłyszanych słów, które doskonali metodą prób i błędów. Kojarzenie wielokrotnie powtarzanych dźwięków ze wskazywaniem odpowiedniej osoby lub przedmiotu prowadzi do wypowiadania ze zrozumieniem pierwszych słów: mama, tata, baba, lala. Przedłużanie się echolalii poza trzeci i czwarty rok życia szkraba znamionuje najczęściej zaburzenia mowy i jest symptomem dysfunkcji ze spektrum autyzmu.

Rodzaje echolalii

Mowę echolaliczną dzieli się na dwie formy:

  • echolalię natychmiastową – dziecko od razu, natychmiast powtarza zasłyszane słowa lub frazy, np. zapytane: „Ile masz lat?” odpowiada tym samym pytaniem: „Ile masz lat?”;
  • echolalię odroczoną – dziecko powtarza słowa z odstępem czasowym. Maluch może zacząć wypowiadać w sposób stereotypowy (rytualny) pewne wyrazy, które usłyszał kilka minut wcześniej, klika godzin, a nawet kilka dni, tygodni, miesięcy czy lat wcześniej.       

Mowa echolaliczna ma charakter dysfunkcjonalny, czyli niekomunikacyjny, bowiem zdania artykułowane przez dziecko nie są związane z kontekstem sytuacji i nie służą porozumieniu się. Maluch powtarzający wcześniej zasłyszane słowa nie dopasowuje ich do danych konkretnych okoliczności rozmowy. Pierwotny bodziec werbalny, powtarzany przez dziecko, zwykle był użyty w innym znaczeniu i służył realizacji innej funkcji językowej. Badania naukowe dowodzą, że echolalia natychmiastowa wiąże się z rozumieniem przez dziecko bodźca słownego, natomiast do tej pory nie wiadomo, jakie czynniki wpływają na echolalię odroczoną. Mowa echolaliczna to często pierwszy ze sposobów użycia języka przez dziecko autystyczne i podstawa dla dalszej terapii zdolności mówienia.

Mowa echolaliczna a inne dysfunkcje języka u autystów

Echolalia to niestety nie jedyna patologia komunikacji u dzieci autystycznych. Zazwyczaj mowie echolalicznej towarzyszą inne zaburzenia mowy, np. autyści wykazują tendencję do mówienia o sobie w 2. (ty) lub 3. (on, ten) osobie liczby pojedynczej. Dziecko mające zdolność artykułowania dźwięków może, dla przykładu, „komunikować”, że chce jeść, mówiąc: „Kasia, chodź na obiad”. Dzieci autystyczne odwracają zaimki, co stanowi przejaw echolalii. Dziecko mogło wcześniej słyszeć, jak matka wołała je na obiad, co wiązało się z sytuacją jedzenia, więc w ten sposób oznajmiło o swojej potrzebie zaspokojenia głodu.

Poza tym, odwracanie zaimków wiąże się z mówieniem o sobie po imieniu, np. chłopiec autystyczny o imieniu Krzyś nie powie „Chcę batona”, tylko oznajmi „Krzyś chce batona”. Echolalia nie służy intencji komunikowania się z kimkolwiek, ale pełni rolę autostymulacji – dziecko powtarza dane frazy na okrągło, w sposób rytualny. Nawet język u osób dobrze funkcjonujących z autyzmem zwykle ogranicza się do konkretnych sytuacji „tu i teraz”. Dzieciom autystycznym trudno wyłapać niuanse czasowe typu: przeszłość, przyszłość, wczoraj, dzisiaj, później. W ogóle nie potrafią wyrazić własnych stanów emocjonalnych, przeżyć, wyobrażeń ani nie rozumieją pojęć abstrakcyjnych.

Słowa i zdania są rozumiane przez autystów w sposób literalny, nie są w stanie rozróżnić ukrytych sugestii, manipulacji językowych, presupozycji, aluzji, analogii, metafor, komunikatów wypowiadanych nie wprost. Komunikaty są odczytywane w sposób dosłowny. Poza tym, ich język często pozbawiony jest cech prozodycznych, takich jak akcent, intonacja, iloczas. Wykazują również nieprawidłowe tempo mówienia (za szybko, za wolno), nieodpowiedni rytm, modulację (zbyt głośno, zbyt cicho) czy melodię głosu (za wysokie, za niskie dźwięki).

Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
0

Komentarze

Pytania do specjalistów

Co może być przyczyną echolaliów?

Mój syn ma 6 lat. Mieliśmy duże problemy z mową. Zaczął mówić, kiedy miał 4 latka. Panią z przedszkola zaniepokoiło powtarzanie słów. Wysłała nas do psychologa. W badaniu psychologicznym wyszedł mu wysoki poziom inteligencji. Co może być przyczyną echolaliów?

pokaż 5 następnych
+ Załóż wątek

Dyskusje na forum

~ Pytania do specjalistów 2 odpowiedzi Jak wyciszyć echolalie u 4-latka? ~:

Witam Państwa. Jak wyciszyć echolalie u 4 latka? Czy jest jakiś etap dziecka z zaburzeniami ze echo są bardziej nasilone lub mniej. Bylismy u dr ale zalecenia na echolalie nie dala.czy powinniśmy upominać synka komunikatem"nie powtarzaj" nie wiemy jak...

~ Pytania do specjalistów 2 odpowiedzi Echolalie u 4-latka a autyzm ~:

Witam ponownie. Czy echolalie u 4 latka mogą byc związane tylko z autyzmem. Mój synek mówi po cichu fragmenty bajek,tekstów. Zapytany zawsze wie o czym mówi i od kogo lub gdzie to uslyszał. Np Synku o czy teraz mówisz- ja teraz powtarzam sobie o tej bajce...

pokaż 5 następnych

Artykuły Objawy autyzmu

Terapia w Island Dolphin Care
Objawy autyzmu Terapia w Island Dolphin Care

Island Dolphin Care to organizacja założona z myślą o dzieciach ze specyficznymi potrzebami. Program organizacji obejmuje zajęcia z delfinami, które mają na celu poprawę sprawności fizycznej dzieci oraz wzmocnienie ich pewności siebie. Terapia w...

Objawy autyzmu Cechy autyzmu

Spektrum autyzmu jest szerokie. Objawy autyzmu można umieścić na skali od łagodnych do ciężkich postaci zaburzenia. Rodzice ... autystyczne zwrócić uwagę. Jakie są pierwsze objawy autyzmu? Psychiatra Leo Kanner, to pierwszy lekarz, który już w 1943 ... około 3. roku życia. Jednak istnieją wczesne objawy autyzmu, które można zaobserwować już około 1. roku życia dziecka. Są ... ruchy; brak zainteresowania zabawkami. Szczegółowe objawy autyzmu Jakie symptomy obecnie wskazują na autyzm u...

Objawy autyzmu Autyzm a agresja

Pojawiające się u części dzieci autystycznych zachowania agresywne lub autoagresywne wywołują u rodziców reakcję w postaci bezradności, lęku i rozpaczy. Niezrozumiałe dla nich złość, krzyk i próby samookaleczania się sprawiają, że w rodzinie...

Objawy autyzmu Sensoryzmy

Odbiór informacji przez nasze zmysły oraz ich celowa organizacja w naszym ośrodkowym układzie nerwowym (tzw. integracja sensoryczna) to procesy, które umożliwiają odpowiednią interpretację sytuacji i adekwatne zareagowanie do wymogów...

Objawy autyzmu Autyzm u trzylatka

(...) wczesnodziecięcego. Objawy autyzmu Istnieje szereg list symptomów chorobowych autyzmu. Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób...

Objawy autyzmu Czy to autyzm?

(...) jest uzyskać pożądane efekty terapii. Dlatego też każdy rodzic powinien wiedzieć, jakie są objawy autyzmu u dzieci, by jak najszybciej ... jest ryzyko rozwoju tego upośledzenia u dziecka. Pierwsze objawy autyzmu pojawiają się u dzieci, które z pozoru rozwijają się ... daje się zaobserwować inne objawy autyzmu, do których należą: brak zabaw naśladujących rzeczywistość w wieku ... inicjatywy podejmowania rozmowy, a rolę komunikacji spełnia płacz, krzyk, agresywne zachowania lub samookaleczenia ciała.

Agresja dzieci autystycznych Odtwórz wideo
Objawy autyzmu Agresja dzieci autystycznych

Dziecko autystyczne odbiera bodźce ze świata zewnętrznego zupełnie inaczej niż jego zdrowi rówieśnicy. Do tego często ma problemy z komunikacją. Wszystko to sprawia, że często zamyka się ono w swoim własnym świecie, do którego dorosłym bardzo trudno jest dotrzeć. To zaburzenie rozwojowe wywołuje także agresję wobec otoczenia lub siebie samego i szereg innych negatywnych zachowań. Wpływa to więc na całe funkcjonowanie takiego dziecka. Warto wiedzieć, że takie pierwsze objawy...

Pierwsze objawy autyzmu Odtwórz wideo
Objawy autyzmu Pierwsze objawy autyzmu

Autyzm stwierdzany jest około 3 roku życia. Wtedy pojawiają się objawy świadczące o rozwoju tego zaburzenia. Rodzice zauważają, że ich dziecko nie rozwija się prawidłowo. Do objawów mogących być przejawami autyzmu należą przede wszystkim...

Schizofrenia Schizofrenia katatoniczna

(...) ór przed zmianą ułożenia ciała; otamowanie myślenia, wolne odpowiadanie na pytania, cicha mowa, echolalia, echopraksja, echomimia;...

pokaż 10 następnych