Jak radzić sobie z nerwami?

Żyjemy w ciągłym pędzie. Brakuje nam na wszystko czasu. Wiele obowiązków jest na wczoraj. Doba powinna mieć więcej niż 24 godziny. Bezustanny stres, napięcie psychiczne, skołatane nerwy, wyzwania życiowe, obowiązki domowe, nadgodziny w pracy. Czasem nasz organizm nie wytrzymuje presji i zaczyna się buntować. Bycie w ciągłym stanie gotowości skutkuje bowiem zaburzeniami snu, spadkiem wagi, przemęczeniem, apatią, redukcją efektywności pracy, zaburzeniami pamięci i koncentracji uwagi, drażliwością, frustracją i trudnościami w kontaktach z innymi. Jak sobie radzić z nerwami?

Spis treści:
  1. 1. Skutki stresu
  2. 2. Sposoby na skołatane nerwy

1. Skutki stresu

Stres i napięcie psychiczne to syndrom naszych czasów. O konsekwencjach długotrwałego stresu napisano wiele książek. Specjaliści zwracają uwagę, że ciągłe uczucie niepokoju i przemęczenia oraz mobilizacji sił organizmu może skutkować:

Permanentny stres zakłóca funkcjonowanie układu nerwowego i ma negatywny wpływ na psychikę. Człowiek zestresowany staje się nerwowy, drażliwy, zły, łatwo go rozgniewać, ma poczucie braku kontroli nad własnym życiem, bezustannie się czegoś boi, spada poczucie własnej wartości i wiara we własne umiejętności. Pojawia się nastrój depresyjny, zazdrość, natrętne myśli, tiki nerwowe, obgryzanie paznokci, zgrzytanie zębami. Jednostka spożywa nadmierne ilości kawy, szuka ukojenia w alkoholu, narkotykach i innego rodzaju używkach. Spada zainteresowanie seksem, człowiekowi trudno skoncentrować się na pracy, nadmiernie fantazjuje, pojawiającą się postawy roszczeniowe, myślenie życzeniowe, zachowania agresywne lub/i bierne. Zdenerwowanie manifestuje się w postaci różnego rodzaju destrukcyjnych zachowań, które stają się swego rodzaju mechanizmem obronnym w walce z długotrwałymi stanami napięcia psychicznego.

Jak zdystansować się do problemów życiowych? Jak radzić sobie ze stresem? Jak dawać sobie prawo do niepowodzeń i porażek? Jak przekłuć napięcie nerwowe w zachowania konstruktywne i budujące? Jak nie odreagowywać frustracji na innych ludziach? Jak panować nad gniewem? Jak nie pamiętać o drobnych troskach i utrapieniach? Jak cieszyć się z życia i nie dać się załapać w sidła permanentnego stresu? Te pytania zadaje wiele osób i mimo wielu poradników oraz naukowych sugestii, trudno czasem odnaleźć wewnętrzną równowagę.

2. Sposoby na skołatane nerwy

  • Nazywaj problem – jeśli coś cię trapi albo z czymś sobie nie radzisz, mów o tym innym. Nie udawaj, że jesteś niezłomnym twardzielem. Milcząc, uniemożliwiasz korzystanie ze wsparcia, które mogłyby zaoferować ci inne osoby, przyjaciele, rodzina, znajomi. Szczera rozmowa z partnerem pozwala rozładować dyskomfort i nieprzyjemne napięcie oraz spojrzeć na frustrujący problem z zupełnie innej strony.
  • Odłóż problem na potem – ucieczka od kłopotów nie jest najlepszym sposobem na radzenie sobie ze skołatanymi nerwami, ale kiedy niepięcie i frustracja sięgają zenitu, warto pozwolić sobie na odrobinę „luzu”. Pod wpływem skrajnie silnych emocji na pewno trudno będzie znaleźć konstruktywne wyjście z sytuacji, dlatego lepiej zrelaksować się nad ciekawą książką, pójść do kina albo na zakupy, by później z nieco innej perspektywy i w lepszej kondycji psychicznej zabrać się za to, co spędza sen z powiek.
  • Uwzględniaj zdanie innych – zdenerwowanie i kumulacja stresów skutkuje niejednokrotnie konfliktami z bliskimi, współpracownikami, dziećmi, małżonkiem. Piętrzą się problemy i nieporozumienia, które nierzadko wynikają z nieumiejętności uwzględniania punktu wiedzenia innych osób. Warto pamiętać, że nie jest się nieomylnym i że niekiedy inni tez mają rację, dlatego warto słuchać ich wskazówek niż mówić bezustannie „NIE!”.
  • Panuj nad gniewem – gniew stanowi skutek frustracji i niezadowolenia, jednak reagowanie złością i agresją w kierunku innych nie przyczyni się do załatwienia sprawy. Kiedy czujesz, że twoje granice cierpliwości i wytrzymałości są na skraju wyczerpania, lepiej idź na długi spacer, pobiegaj, poćwicz na siłowni. Rozładuj negatywne emocje w postaci wysiłku fizycznego. To bardziej dyplomatyczne wyjście z sytuacji niż bezowocne krzyczenie na wszystkich w około.
  • Zainwestuj w innych – koncentracja na sobie i swoich problemach nie sprzyja radzeniu sobie ze stresem, a ponadto naraża nas na etykietę „egocentryka”. Pora na decentrację. By poczuć się lepiej, zrób coś dla innych. Inni mogą mieć o wiele poważniejsze kłopoty życiowe i potrafią zachować więcej optymizmu. Bierz z nich przykład, ucz się od innych i czerp satysfakcję, że możesz komuś pomóc w jego wysiłkach nad wyciszeniem skołatanych nerwów.
  • Naucz się akceptować niepowodzenia – pamiętaj, że nie we wszystkim musisz być najlepszy. Na świecie nie ma ideałów. Ktoś jest błyskotliwy z matematyki, ale może kompletnie nie radzić sobie z historią albo w negocjacjach z innymi. Stawiając sobie poprzeczkę coraz wyżej, narażasz swój organizm na szybką eksploatację. Skoncentruj się na tym, co umiesz robić najlepiej i co sprawia ci przyjemność. Nie musisz nikomu niczego udowadniać. Doceń siebie za swoje, nawet najdrobniejsze sukcesy. 
  • Trochę tolerancji nie zaszkodzi – zbyt wygórowane aspiracje, oczekiwania i przerost ambicji szybko skutkuje niezadowoleniem z siebie, z innych i ze świata. Zbyt duże wymagania często idą w parze z rozczarowaniem. Nikt nie odbiera ci prawa do krytycznego myślenia, ale warto zmienić sposób percepcji – zamiast dostrzegać same wady, negatywy, niedociągnięcia, lepiej skoncentrować się na plusach, sukcesach, zaletach i docenić indywidualny potencjał każdej osoby. Nikt nie musi sprostać naszym wymaganiom ani zgadzać się z naszymi poglądami. Szanujmy zdanie innych, by inni szanowali nasze.
  • Buduj sieć wsparcia – nie unikaj kontaktów z ludźmi. W chwilach słabości warto mieć przy sobie kogoś bliskiego, kto wesprze, pomoże, wysłucha, doradzi, pocieszy. Osamotnienie pogłębia jedynie smutek, przygnębienie i może uprawdopodabniać pojawienie się zaburzeń nastroju, np. depresji.
  • Nie odmawiaj sobie odpoczynku – nikt nie jest cyborgiem czy robotem. Ciężka praca, wysiłek umysłowy, brak czasu, nadmiar obowiązków powodują, że organizm zaczyna słabnąć. Wtedy czas powiedzieć: „STOP!”. Pora na spacer, sen, basen, zabawę z dzieckiem, masaż z partnerem albo hobby.
  • Uspokój zmysły – nie tylko ciało wymaga regeneracji w postaci zdrowej diety, nawodnienia, sportu, ćwiczeń fizycznych. Integralną częścią jest też psychika, która też musi od czasu do czasu odpocząć. Pomyśl zatem o jodze, treningu autogennym, obcowaniu z przyrodą, medytacji, hydromasażu czy saunie.

Oczywiście, powyższy katalog metod na ukojenie nerwów nie jest zamknięty. Każdy jest indywidualną osobą i wymaga odmiennego repertuaru walki ze stresem. Jeden uspokoi się, biegając intensywnie na bieżni, drugi – mogąc wykrzyczeć się w lesie, inny – wypacając stresy na siłowni, a jeszcze inny – rozmawiając z przyjacielem od serca. Każdy z nas musi odnaleźć własny sposób radzenia sobie z nerwami i kontrolowania negatywnych emocji.  

Bibliografia

  • Borkowski J., Radzenie sobie ze stresem a poczucie tożsamości, „Elipsa”, Warszawa 2001, ISBN 83-7151-423-9.
  • Łosiak W., Stres i emocje w naszym życiu, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2009, ISBN 978-83-61408-73-4.
  • Zawadzki R., Stres – sztuka życia, WSiP, Warszawa 2004, ISBN 83-02-08937-0.
Porozmawiaj o tym na Forum Psychologia »
Lubię to!
0

Komentarze (2)

~edek
~edek

to ja zapytam co zrobic gdy nasze nerwy odbijaja sie na dzieciach? One wiecznie sa rozdarte i nieposluszne, a gdy wyprowadza nas z rownowagi to nie da sie nad soba zapanowac i sie na nie wydzieramy. To nie jest ich wina, ze jestesmy zmeczeni, cos innego nas wkurzylo, a one czyms niewielkim przeskrobaly i dostal im sie ochrzan? Ja sie pytam, jak sie kontrolowac, bo nawet nie mozna zdazyc doliczyc do 2, a wrota juz sie otwieraja?

Odpowiedz

Pytania do specjalistów

Wybuchy agresji u ojca podczas nawału pracy

Witam. Mój tata ma 53 lata. Jak wszystko idzie ok to jest naprawdę świetnym człowiekiem. Nie ma problemu żeby się z nim dogadać o coś poprosić... Mamy gospodarstwo rolne, dużo własnych maszyn. Problemy zaczynają sie przy dużej ilości pracy, kiedy coś...

Odpowiada: Mgr Kamila Krocz Mgr Kamila Krocz
pokaż 5 następnych

Artykuły Stres

Stres Depresja a stres

Stres nie jest tylko negatywnym czynnikiem w naszym życiu. Odrobina stresu pomaga czasem się skupić, w krótkim czasie ... , lecz także na nasze zdrowie psychiczne. Stres, przede wszystkim duży lub przewlekły, np. związany ze śmiercią bliskiej osoby, stratą ... óżne natężenie stresu. Stres jako przyczyna depresji Stres powoduje wzrost poziomu kortyzolu, zwanego hormonem stresu, i jednoczesne ... związku, utraty pracy, nagłej choroby. Może to być przewlekły stres, który swoim stałym oddziaływaniem powoduje...

Stres Jak radzić sobie w sytuacji kryzysowej?

(...) przed wewnętrzną destabilizacją. Sytuacje stresowe a wydarzenia życiowe Stres, zgodnie z jego teorią, zostaje wywołany przez każdą większą ... od dawna marzyli. Stres a praca zawodowa Niezliczone reportaże, filmy i komiksy potwierdzają wszechobecność stresu 
w życiu wsp ... -233-1986-3.Briers S., Pokonaj depresję, stres i lęk, czyli terapia poznawczo-behawioralna w praktyce, Samo Sedno, Warszawa 2011, ISBN 978 ... psychopatologii i psychologii klinicznej, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2000, ISBN 83-233-1414-4.(Stres a zdrowie,...

Stres Objawy stresu

(...) Stres jest nieodłącznym elementem naszego życia. Wielu z nas dotyka on ze wzmożoną siłą. Ciągłe bieganie, wieczny brak czasu, dom, praca – wszystko to wywołuje stres. Jak sobie z nim radzić, aby nie zwariować? Stres jest trudnym przeciwnikiem, ale da się z nim wygrać. Przyczyny i skutki stresu Stres powoduje wiele czynników. Różne problemy, z którymi nie potrafimy sobie poradzić, często są bezpośrednią przyczyną stresu. Stres w pracy – może być spowodowany strachem przed szefem,...

Stres Stres psychologiczny

Stres psychologiczny nie doczekał się uniwersalnej i powszechnie akceptowanej definicji. W znaczeniu potocznym kojarzony ... óre są spowodowane trudną sytuacją, przeciążeniem czy chorobą. Za stres psychologiczny można uznać taką zmianę w otoczeniu, kt ... ? Jakie są stresory i fazy reakcji na stres? Jak walczyć ze stresem? Psychologia stresu Obecnie daje się wyróżnić trzy główne nurty koncepcji w ujmowaniu stresu psychologicznego: Stres rozumiany jako bodziec, sytuacja trudna lub wydarzenie...

Stres szkolny
Stres Stres szkolny

Stres szkolny to podstawowy rodzaj napięcia emocjonalnego, jaki towarzyszy niejednemu dziecku czy nastolatkowi. Wiąże się ... czy niechęcią ze strony kolegów z klasy. Jak dzieci reagują na stres szkolny? Jakie są konsekwencje sytuacji stresowych, doświadczanych przez uczniów? Czym grozi nadmiernie odczuwany stres w szkole i jak sobie z nim radzić? Reakcja na stres O stresie daje się pisać z wielu perspektyw: medycznej, socjologicznej, fizjologicznej czy pedagogicznej. Potocznie termin...

Stres Stres pozytywny

Stres pozytywny – czy to w ogóle możliwe? Przecież stres wiąże się z lękiem, niepokojem, napięciem emocjonalnym i obniżonym samopoczuciem. W potocznym rozumieniu stres kojarzy się z sytuacją trudną, chorobą, zmartwieniem, przykrym przeżyciem ... ówić, że stres jest pozytywny? Co decyduje o tym, by można było uznać stres za mobilizujący i motywujący do działania? Jakie wyr ... ” uznaje się kanadyjskiego fizjologa, Hansa Selye’go. Wyróżnił on dwa rodzaje stresu: dystres (zły stres)...

Myślenie pozytywne
Stres Myślenie pozytywne

(...) ótnie, zgrzyty, napięcia, pośpiech, chora rywalizacja - stres udziela się wszystkim, spada motywacja do pracy i zadowolenie z efekt ... emocjonalna, Szczęśliwe życie, Sposoby na...

Cukrzyca a stres
Stres Cukrzyca a stres

Cukrzyca i stres to podwójny dyskomfort i napięcie emocjonalne. Choroba stanowi bowiem naturalne źr ... sobie z przeszkodami. W jaki sposób stres wpływa na cukrzycę? Jaki jest związek między cukrzycą a stresem? Jaki wpływ ma napięcie ... metabolicznymi. Co łączy cukrzycę i stres? Stres to stan mobilizacji sił organizmu, swoisty alarm dla człowieka, który komunikuje go: „Zacznij się bronić”. Każda potrzeba, zagrożenie czy wymagania ze strony środowiska to stres dla organizmu,...

Psychoneuroimmunologia
Stres Psychoneuroimmunologia

(...) adaptacyjny, traumatyczne przeżycia, permanentne stany napięcia emocjonalnego czy stres mogą prowadzić do zachwiania r ... czynników psychologicznych na zdrowie Liczne badania psychologiczne dowodzą, że długotrwały stres ma destrukcyjny wpływ ... ów oraz mniejszą ich aktywność. Stres katalizuje proces zachorowania u osób, które wykazują podatność na jakąś chorobę ... psychiczne, np. stres, mogą przyczyniać się do chorób, ale też odwrotnie – psychika może mieć swój...

Stres Jak się relaksować?

(...) ów wykonać więcej zadań w krótszym czasie. Jak jeszcze można efektywnie wypoczywać? Jak zwiększyć odporność na stres i zmęczenie? Jak pokonać stres? Jak się relaksować i regenerować siły? Zasady dobrego wypoczynku 15-minutowa drzemka– według ... czy przed sprawdzianem. Zwalczanie stresu Każdego dnia w miejscu pracy jesteśmy narażeni na stres. Napięcie i nerwowość można złagodzić ... oczy najszybciej relaksują się, jeśli spojrzymy w odległy, zielony punkt za oknem. Stres należy zwalczać pozytywnym...

pokaż 10 następnych