Pierwsza pomoc przy zranieniach

Zranienia to najczęstsze wypadki, których jesteśmy ofiarami. Mimo że skaleczenia i różnego rodzaju rany zdarzają się nam dość często, wymagają udzielenia natychmiastowej pomocy, bo zbyt duży upływ krwi lub zakażenie rany są poważnym zagrożeniem dla zdrowia i życia. Celem pierwszej pomocy przedmedycznej przy zranieniach jest przede wszystkim zatamowanie krwawienia i zabezpieczenie rany przed zakażeniem.

Jak należy udzielić pierwszej pomocy przy zranieniach?

Skaleczenie

Skaleczenie jest tuż po obtarciach i zadrapaniach najmniej inwazyjnym rodzajem zranienia. Zwykle szybko się goi i nie wymaga skomplikowanego opatrywania. Gdy dojdzie do skaleczenia skóry, należy przemyć ranę (wodą utlenioną, jodyną lub zwykłą wodą). Zwykle zaklejamy rankę plastrem, ale nie zawsze jest to konieczne – jeśli krew sama przestanie płynąć, lepiej pozostawić skaleczenie do samoistnego wygojenia. Przy głębszych skaleczeniach konieczny jest jałowy opatrunek lub bandaż.

Rana kłuta (punktowa)

Rana kłuta to głęboka, choć niewielka rana, z której krwawienie jest raczej krótkotrwałe. Jest zadana ostrym, cienkim narzędziem, które sięga głęboko poza warstwy skóry. W związku z tym pojawia się zagrożenie uszkodzenia narządów wewnętrznych i zakażenia tężcem. Dlatego taką ranę powinien obejrzeć lekarz. Rany kłutej nie należy odkażać, a jedynie zabezpieczyć opatrunkiem i bandażem.

Rana cięta

W odróżnieniu od ran kłutych, cięte zranienia obficie krwawią. Należy więc zastosować ucisk poprzez przyłożenie do rany sterylnego gazika i uciskanie zranionego miejsca. Następnie ranę należy przemyć wodą z mydłem oraz opłukać. Osuszona rana powinna być przykryta opatrunkiem.

Krwotok

Zagrożenie zdrowia w przypadku krwotoku zależy przede wszystkim od jego intensywności. Przy drobnym krwawieniu z nosa nie trzeba panikować – wystarczy pochylić głowę do przodu i uciskać nos przez kilka minut (około 15 minut). Warto też zastosować chłodny okład na kark, gdyż zwęży on naczynia krwionośne i zmniejszy krwawienie z nosa. Należy pamiętać, aby nigdy nie odchylać głowy do tyłu. Jeżeli krwawienie nie ustaje, można włożyć w dziurki nosa tampony ze sterylnej gazy, ale w taki sposób, aby móc je później wyciągnąć.

Przy większych krwotokach konieczna jest interwencja lekarska. Ranę należy przykryć gazą lub innym nasiąkliwym materiałem. Po nasiąknięciu przyłożyć kolejną warstwę materiału i uciskać ranę, a tę przykryć bandażem lub opaską uciskową. Jeśli krwotok pojawił się w kończynie – ręce lub nodze, na głowie, szyi i brak jest podejrzenia złamania, warto też unieść je wyżej poziomu serca. W przypadku, gdy uciskanie i podnoszenie w górę nie przynoszą skutku, tzn. nie można zatamować krwawienia, należy odciąć dopływ krwi w głównej tętnicy, poprzez mocne dociskanie jej palcami do kości znajdującej się pod spodem. Przeprowadzając tę czynność, należy palce trzymać prosto, nie zginając ich. Po ustąpieniu krwawienia ranę należy opatrzyć, zabandażować lub zastosować opaskę uciskową. Należy pamiętać, aby nie zrobić tego za mocno. Musi być wyczuwalne tętno poniżej rany. Podczas krwotoku ofiara często traci dużo krwi, dlatego należy przewieźć ją do lekarza.

Artykuły Opatrunki i bandażowanie

Rodzajów opatrunków jest kilka i stosowane są one w zależności od charakteru rany i jej umiejscowienia. Warto je znać, aby móc odpowiednio udzielić pierwszej pomocy przy ranach i złamaniach.

Urazy odnoszące się do okolicy stawu skroniowo-żuchwowego mogą powstać na wskutek takich sytuacji jak: silne uderzenie (wypadki samochodowe, sporty kontaktowe), nadmierne nagryzienie twardego przedmiotu lub nawet zbyt szerokie otwarcie ust. Objawami, jakie się wtedy obserwuje są: trudności w mówieniu, deformacje żuchwy, a także ból.<br />
<br />
Uraz, jakim jest zwichnięcie żuchwy wiąże się najczęściej z rozerwaniem torebki stawu skroniowo-żuchwowego, co zdarza się przy nawykowym, powtarzającym się zwichnięciu. Jeśli dojdzie do obustronnego zwichnięcia żuchwy, skutkiem takiego stanu są: niemożność zamknięcia ust, trudności w połykaniu i mówieniu, rozwarcie szczęk, napięcie mięśni twarzy, ból w stawie skroniowo-żuchwowym oraz broda wysunięta do przodu (w przypadku, gdy uraz dotyczy jednej strony jest ona przesunięta w stronę przeciwną do zwichniętego stawu).<br />
<br />
W takiej sytuacji zalecane jest wykonanie opatrunku, który w bardzo prosty sposób można wykonać przy użyciu chusty lekarskiej. Jak go wykonać? Pokaże lekarz Łukasz Dubielecki.

Nowy wynalazek może okazać się rewolucyjny w leczeniu ran przewlekłych. Eksperci opracowali bowiem inteligentny bandaż, który wykrywa infekcję i identyfikuje szczep bakterii, który zainfekował ranę.

Inteligentny bandaż, czyli opatrunek monitorujący zmiany, może wskazywać wzrost temperatury na ranie wynikający z gorączki lub zakażenia.

Antyseptyka oznacza dosłownie „przeciw gniciu”. Obecnie za antyseptyki uważa się środki niszczące drobnoustroje, działające grzybobójczo, bakteriostatycznie i bakteriobójczo. Antyseptyka zajmuje ...

Ugryzienie przez psa może mieć poważne konsekwencje zdrowotne. Nigdy nie można bagatelizować nawet najmniejszego ugryzienia przez zwierzę, gdyż często psy są zaniedbywane przez właścicieli i ...

Ugryzienie przez psa

Celem bandażowania jest przytrzymanie opatrunku, uszczelnianie rany, ocieplenie i przytrzymanie kompresu, unieruchomienie kończyny, zapobieganie zastojowi żylnemu. Bandażowanie kończyny górnej ...

Apteczka pierwszej pomocy powinna być regularnie uzupełniana, ponieważ nigdy nie wiemy, w jakiej sytuacji się znajdziemy i co nam będzie w danym momencie niezbędne.

Pytania do eksperta

Czy gwałtowne ruchy głową u dziecka to oznaka choroby?

Moja 7 miesięczna córeczka, dotychczas rozwijająca się normalnie, nagle zaczęła rzucać główką w lewo i w prawo, robi to gdy siedzi mi na kolanach albo w bujaku. Czasem gdy daję jej butelkę. Zaczęło się to jakieś 2 tyg temu. Najpierw zaczęła kręcić główką w łóżeczku. Martwię się, czy nie jest to objawem jakiejś choroby? Jest bardzo żwawa, interesuję się wszystkim dookoła. (Zdrowie)
Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski
Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin

Konsultanci działu Zdrowie

Mgr Marta Bednarska

farmaceutka, uczestniczka wielu konferencji poświęconych farmakologii.

Mgr Marta Bednarska
Lek. Tomasz Makos

lekarz, autor wielu publikacji dla lekarzy i pacjentów z zakresu

Lek. Tomasz Makos
Lek. Monika Szlachta

lekarz w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w Mińsku

Lek. Monika Szlachta
Wszyscy konsultanci »