10 najgorszych produktów. Uszkadzają neurony, powodują mgłę mózgową

Coraz więcej badań prowadzonych przez całe zespoły naukowców potwierdza, że to, co każdego dnia serwujemy na swoim talerzu, wpływa nie tylko na sylwetkę czy poziom energii, ale również na kondycję naszego mózgu. Badacze są zgodni, że dieta, która obfituje w warzywa, owoce jagodowe, pełne ziarna, orzechy i ryby (charakterystyczna dla modelu śródziemnomorskiego i tzw. diety MIND)wiąże się z niższym ryzykiem demencji i wolniejszym starzeniem się mózgu.

Jednocześnie eksperckie metaanalizy dowodzą, że odżywianie się produktami bogatymi w cukier, tłuszcze nasycone oraz produkty wysokoprzetworzone mogą osłabiać pamięć, sprzyjać rozwojowi stanów zapalnych i zwiększać ryzyko udaru czy choroby Alzheimera.

Jednym słowem, dieta jest jednym z najskuteczniejszych narzędzi, jakie możemy, a nawet powinniśmy wykorzystać do ochrony swojego mózgu. Co więcej, zaczyna ona działać znacznie wcześniej, zanim pojawią się pierwsze objawy pogorszenia funkcji poznawczych. To dobra wiadomość, ponieważ oznacza, że mamy realny wpływ na zdrowie naszego mózgu każdego dnia.

Oto lista produktów, które warto ograniczać lub całkowicie wyeliminować.

1. Alkohol

Spożywanie alkoholu zaburza komunikację między komórkami mózgu. W związku z tym, im więcej pijesz, tym trudniej jest się skupić, zapamiętać informacje i logicznie myśleć. Możemy także czuć się zagubieni, zdezorientowani i mieć gorszy nastrój.

2. Słodkie napoje - cola, słodzona herbata i inne

W trosce o sprawnie funkcjonujący umysł warto unikać nie tylko alkoholowych drinków, ale także słodkich napojów. Badania pokazują, że osoby regularnie pijące duże ilości dosładzanych napojów częściej mają problemy z pamięcią. Winne są przede wszystkim cukry proste, takie jak fruktoza, które obciążają mózg i mogą z czasem prowadzić nawet do zmniejszenia objętości niektórych jego obszarów.

3. Napoje dietetyczne i te ze sztucznymi słodzikami

Następne na liście znajdują się napoje typu light. Myślisz, że jeśli zwykła cola jest szkodliwa, to ta z dopiskiem "zero" jest zdrowsza? Niekoniecznie. Zdaniem naukowców osoby pijące co najmniej jedną dietetyczną colę w ciągu dnia mają prawie trzykrotnie wyższe ryzyko udaru lub demencji. Eksperci podejrzewają, że winne mogą być sztuczne słodziki.

4. Frytki i inne smażone produkty

Wśród produktów, których lepiej unikać dla dobra mózgu, szczególne miejsce zajmuje smażone jedzenie. Badania pokazują, że dieta bogata w przetworzone, tłuste i smażone potrawy wiąże się z gorszymi wynikami w testach funkcji poznawczych. Takie "przyjemności" nasilają stany zapalne i uszkadzają naczynia krwionośne, które zaopatrują mózg w krew, a z czasem mogą szkodzić również samym komórkom nerwowym.

5. Pączki

Pączki to podwójny cios dla zdrowia mózgu: są smażone i pełne cukru, co tworzy wyjątkowo niekorzystne połączenie. Zarówno proces smażenia, jak i nadmiar cukru nasilają stan zapalny w organizmie. Badania pokazują, że wysoki poziom glukozy we krwi wiąże się ze zwiększonym ryzykiem demencji.

Co gorsza, niektóre pączki mogą zawierać śladowe ilości tłuszczów trans - składnika, którego mózg zdecydowanie powinien unikać. Mimo zakazu FDA produkty spożywcze wciąż mogą legalnie zawierać do 0,5 g tłuszczów trans na porcję.

6. Białe pieczywo i biały ryż

Rafinowane węglowodany, nawet te niesłodkie, potrafią gwałtownie podnieść poziom cukru we krwi. Po takim skoku następuje spadek, który może wywołać mgłę umysłową. Badania wskazują, że nadmiar rafinowanych węglowodanów zwiększa ryzyko choroby Alzheimera - zwłaszcza u osób z predyspozycjami genetycznymi. Wybieraj pełnoziarniste pieczywo, brązowy ryż i pełnoziarnisty makaron.

7. Czerwone mięso

Czerwone mięso zawiera dużo tłuszczów nasyconych, które nie służą ani sercu, ani mózgowi. Eksperci zalecają ograniczenie jego spożycia - to jeden z filarów diety MIND, opracowanej na podstawie badań nad ochroną funkcji poznawczych. Znacznie lepszym wyborem dla mózgu są ryby, chudy drób oraz roślinne źródła białka, takie jak fasola.

8. Masło i pełnotłuste sery

Większość z nas chętnie sięga po tłuste sery i masło - kochamy je za smak i to, jak wzbogacają wiele potraw. Warto jednak pamiętać, że ich kremowa konsystencja idzie w parze z wysoką zawartością tłuszczów nasyconych. Zgodnie z zaleceniami diety MIND warto ograniczać masło, pełnotłusty ser i podobne produkty.

Lepszym wsparciem dla mózgu okażą się lżejsze wersje nabiału takie jak jogurt naturalny, chudy twaróg czy mleko o obniżonej zawartości tłuszczu.

9. Miecznik i tuńczyk

Większość ekspertów poleca ryby bogate w kwasy omega-3, takie jak łosoś. Natomiast duże ryby drapieżne, jak miecznik czy tuńczyk, mogą zawierać wysoki poziom rtęci - toksycznej substancji, zwiększającej ryzyko problemów z pamięcią, mogącej pogorszyć funkcje poznawcze, zwłaszcza u osób starszych.

10. Sosy butelkowane, marynaty i syropy

Kupując sosy w butelkach, marynaty i rozmaite syropy warto uważnie czytać etykiety. Wiele z tych produktów zawiera zaskakująco duże ilości syropu glukozowo-fruktozowego; tego samego, który jest w słodkich napojach. Składnik ten, według specjalistów, powiązany jest z problemami zdrowotnymi, w tym z pogorszeniem pamięci i funkcji poznawczych. Zdrowszą i bezpieczniejszą alternatywą będzie przygotowanie marynaty i dressingu samodzielnie.

Źródła: https://www.sciencedirect.com/ https://link.springer.com/article/10.1007/s11357-024-01488-3 * https://www.webmd.com/diet/ss/slideshow-worst-foods-for-your-brain

Źródła

1. Dagmara Dąbek