Czy obniżanie gorączki ma sens? Najnowsze wyniki badań temu przeczą

Metaanaliza badań opublikowana na łamach "BMJ" ujawniła, że obniżanie gorączki nie ma wpływu na zmniejszenia ryzyka śmierci czy powikłań spowodowanych wysoką gorączką. Czy to znaczy, że możemy zapomnieć o lekach przeciwgorączkowych i okładach na czoło?

Czy warto zbijać gorączkę? Nie zawsze jest to zalecane przez lekarzyCzy warto zbijać gorączkę? Nie zawsze jest to zalecane przez lekarzy
Źródło zdjęć: © Getty Images/Pixabay
Karolina Rozmus

Rewolucyjne wyniki badań nad gorączką?

Czy obniżanie gorączki ma sens? Prof. dr hab. Wojciech Szczeklik odnosi się do badania, które ukazało się na łamach czasopisma "BMJ". Metaanaliza opierała się na 42 badaniach oceniających 5140 uczestników. W 23 badaniach przyjrzano się 11 różnym lekom przeciwgorączkowym, 11 badań oceniało fizyczne metody obniżania temperatury, a osiem badań – połączenie leków przeciwgorączkowych i fizycznych metod zbijania gorączki.

Spośród uczestników 3007 było w stanie krytycznym. Gorączka u różnych pacjentów była zarówno skutkiem infekcji, jak i innych przyczyn, tzw. nieinfekcyjnych. Na tej podstawie badacze doszli do wniosku, że można odrzucić hipotezę o tym, jakoby zbijanie gorączki zmniejszało ryzyko śmierci.

Co to oznacza dla pacjenta?

Wysoka gorączka

Zbijanie gorączki nie zapobiegnie śmierci lub powikłaniem wywołanym nadmierną ciepłotą ciała
Zbijanie gorączki nie zapobiegnie śmierci lub powikłaniem wywołanym nadmierną ciepłotą ciała © Pixabay

O czym mówi nam gorączka i czy nie trzeba jej zbijać?

Gorączka to temperatura ciała przekraczająca 38 stopni Celsjusza. Przywykliśmy do tego, by ją zbijać, tymczasem to istotny element samoobrony naszego organizmu, np. przed szkodliwymi drobnoustrojami, oraz bardzo ważny komunikat ze strony organizmu. Lek. Bartosz Fiałek, reumatolog i popularyzator wiedzy medycznej zwraca uwagę, że gorączka to "czerwona flaga naszego organizmu".

- Jako przykład możemy podać pacjentów z tzw. FUO – gorączką o nieznanej przyczynie. Dzięki niej wiemy, że w organizmie toczy się jakiś proces, który należy zdiagnozować, a następnie odpowiednio leczyć. Dzięki temu symptomowi rozpoczyna się więc szeroką diagnostykę, która pozwala na wykrycie chorób autoimmunologicznych, jak toczeń rumieniowaty układowy czy reumatoidalne zapalenie stawów, nietypowych zakażeń – gruźlicy, tudzież następstw przyjmowania określonych leków – interferony czy klemastyny. Gorączka może pojawiać się też w przebiegu różnych nowotworów, np. w raku nerki czy jelita grubego, guzach mózgu czy białaczkach. Etiologii gorączki jest naprawdę wiele – tłumaczy ekspert w rozmowie z WP abcZdrowie, podkreślając, że koncentrowanie się na jej zbijaniu może mijać się z celem.

Jego zdaniem najnowsze wyniki badań stanowią pewien drogowskaz, ale nie dla pacjenta, co dla klinicystów.

- To jedno z kolejnych badań, które odpowiada na pytanie: czy aby uniknąć istotnych powikłań lub zgonu u pacjentów z gorączką, każdemu z nich należy ją obniżać? Dzięki temu badaniu wiem, że podejście do walki z gorączką należy zindywidualizować wobec każdego chorego i nie każdemu z nich należy ją obniżać, aby zmniejszyć śmiertelność – podkreśla ekspert.

Tego samego zdania jest prof. Szczeklik.

"Moje wnioski z badania to, że nie ma potrzeby u wszystkich pacjentów z gorączką dążyć do jej obniżenia (znacznie ważniejsze dla mnie jest odpowiednie nawodnienie). Warto podejść do gorączki indywidualnie i walczyć z nią, gdy chory źle ją toleruje" - pisze na Twitterze.

Kiedy zbijać temperaturę, a kiedy udać się do lekarza?

Zbyt wczesne lub nadmierne zbijanie gorączki w przypadku chorób infekcyjnych może upośledzać reakcję organizmu na czynniki chorobotwórcze, a także maskować faktyczny stan organizmu.

Dlatego zbijamy ją tylko w określonych sytuacjach.

- Gorączkującej osobie leków przeciwgorączkowych nie podajemy jedynie w celu jej obniżenia, co widać szczególnie dobrze u dzieci. Dziecko z gorączką o wartości 39-40 stopni Celsjusza często jest apatyczne, odmawia spożywania posiłków, dlatego zwalczenie u niego gorączki pozwala na poprawę samopoczucia, ale i może przywracać chęć jedzenia - tłumaczy dr Fiałek.

Według ekspertów z Mayo Clinic gorączka wymaga pilnej wizyty u lekarza, gdy towarzyszy jej m.in.:

  • nadmierna potliwość,
  • dreszcze,
  • ból głowy i bóle mięśni,
  • rozdrażnienie,
  • odwodnienie,
  • ogólne osłabienie.

Karolina Rozmus, dziennikarka Wirtualnej Polski

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Uszkodzone kapsułki. GIF pilnie wycofuje lek przeciwnowotworowy
Uszkodzone kapsułki. GIF pilnie wycofuje lek przeciwnowotworowy
Dostają zawału, zanim usłyszą diagnozę. "Mogą nie dożyć leczenia"
Dostają zawału, zanim usłyszą diagnozę. "Mogą nie dożyć leczenia"
Jak najszybciej zbadaj cholesterol. Zawał serca u osób w coraz młodszym wieku
Jak najszybciej zbadaj cholesterol. Zawał serca u osób w coraz młodszym wieku
"Martwa ręka" po przebudzeniu. Wyjaśniamy, co to oznacza
"Martwa ręka" po przebudzeniu. Wyjaśniamy, co to oznacza
Oddział bez pielęgniarki i lekarza od 1 lipca? MZ przygotowało projekt rozporządzenia
Oddział bez pielęgniarki i lekarza od 1 lipca? MZ przygotowało projekt rozporządzenia
To dzieje się po odstawieniu leków na odchudzanie. Naukowcy sprawdzili
To dzieje się po odstawieniu leków na odchudzanie. Naukowcy sprawdzili
KiK wycofuje produkt. Sieć ma też prośbę do klientów
KiK wycofuje produkt. Sieć ma też prośbę do klientów
Zmiana dotycząca leków na cholesterol. Nowe wytyczne kardiologów
Zmiana dotycząca leków na cholesterol. Nowe wytyczne kardiologów
Fizjoterapeuci protestują. "Ta ustawa była dla nas przełomem"
Fizjoterapeuci protestują. "Ta ustawa była dla nas przełomem"
Wykrywają go w krwi na Śląsku. "Nie można udawać, że problemu nie ma"
Wykrywają go w krwi na Śląsku. "Nie można udawać, że problemu nie ma"
"Nie polecam". Dietetyk wskazuje najgorszą herbatę
"Nie polecam". Dietetyk wskazuje najgorszą herbatę
Podwyżki dla medyków na starych zasadach. NFZ musi "wyprosić" pieniądze w Ministerstwie Finansów
Podwyżki dla medyków na starych zasadach. NFZ musi "wyprosić" pieniądze w Ministerstwie Finansów