Insulinooporność a rak. Odkryto niepkojącą zależność
Insulinooporność od lat kojarzona jest głównie z cukrzycą typu 2. Nowe badanie japońskich naukowców pokazuje jednak, że problem może mieć znacznie poważniejsze konsekwencje. Analiza danych z wykorzystaniem sztucznej inteligencji wykazała związek między insulinoopornością a zwiększonym ryzykiem aż 12 typów nowotworów.
Skutki insulinooporności
Insulinooporność to stan, w którym komórki organizmu słabiej reagują na insulinę, hormon odpowiedzialny za regulację poziomu glukozy we krwi. W efekcie trzustka produkuje coraz więcej insuliny, aby utrzymać prawidłowe stężenie cukru.
Zaskakujące objawy insulinooporności
Zespół z Uniwersytetu Tokijskiego przeanalizował dane około 500 tys. uczestników projektu UK Biobank. Do oceny ryzyka wykorzystano opracowane wcześniej narzędzie oparte na sztucznej inteligencji, nazwane AI-IR. System ten pozwala przewidywać insulinooporność na podstawie dziewięciu rutynowych parametrów medycznych zbieranych podczas standardowych badań kontrolnych. Analiza wykazała wyraźnie podwyższone ryzyko sześciu nowotworów:
- macicy,
- nerek,
- przełyku,
- trzustki,
- jelita grubego,
- piersi.
Dodatkowo odnotowano nominalnie zwiększone ryzyko kolejnych sześciu typów nowotworów, w tym raka żołądka, wątroby, płuc, jelita cienkiego oraz białaczki.
Dotychczas ustalenie jednoznacznego związku było utrudnione, ponieważ bezpośrednie badanie insulinooporności w warunkach klinicznych jest skomplikowane i rzadko wykonywane poza wyspecjalizowanymi ośrodkami diabetologicznymi. W praktyce często korzysta się z BMI jako wskaźnika ryzyka. To podejście ma jednak ograniczenia. Niektóre osoby z otyłością pozostają metabolicznie zdrowe, podczas gdy osoby z prawidłową masą ciała mogą mieć zaburzenia gospodarki insulinowej. AI-IR, łącząc dziewięć parametrów w jeden wynik, pozwala wykrywać insulinooporność także tam, gdzie BMI nie daje pełnego obrazu.
Styl życia nadal kluczowy
Autorzy podkreślają, że wykorzystane dane pochodzą z rutynowych badań, co oznacza, że narzędzie mogłoby zostać wdrożone na szeroką skalę. Pozwoliłoby to identyfikować osoby z grup podwyższonego ryzyka nie tylko cukrzycy i chorób serca, ale także nowotworów. Naukowcy zapowiadają dalsze badania nad rolą czynników genetycznych oraz mechanizmami biologicznymi łączącymi insulinooporność z procesem nowotworowym. Celem jest opracowanie skuteczniejszych metod zapobiegania i leczenia zaburzeń metabolicznych.
- Dzięki połączeniu dziewięciu parametrów klinicznych w jeden wynik, AI-IR potrafi wykryć insulinooporność tam, gdzie samo BMI zawodzi i nie daje pełnego obrazu. Teraz pracujemy nad zrozumieniem, jak różnice genetyczne wpływają na to ryzyko. Naszym ostatecznym celem jest połączenie tych masowych danych z badaniami nad biologią molekularną, żeby stworzyć lepsze sposoby na radzenie sobie z insulinoopornością - podsumował Yuta Hiraike, autor pracy.
Choć badanie koncentrowało się na analizie danych populacyjnych, eksperci przypominają, że insulinooporność w dużej mierze związana jest ze stylem życia. Dieta bogata w przetworzone produkty, brak aktywności fizycznej i nadmiar tkanki tłuszczowej sprzyjają zaburzeniom metabolicznym. Nowe wyniki sugerują, że kontrola poziomu insuliny i wczesne wykrywanie insulinooporności mogą mieć znaczenie nie tylko dla zapobiegania cukrzycy, ale także w kontekście profilaktyki nowotworowej.
Wyniki opublikowano w czasopiśmie "Nature Communications".
Źródło: PAP
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.