Kobylak, czyli szczaw kędzierzawy – właściwości i zastosowanie

Kobylak (z łac. Rumex crispus L.) nazywa się również szczawiem lancetowatym, kędzierzawym, końskim czy kobylim, a także szczekajem. Gatunek jest blisko spokrewniony ze szczawiem zwyczajnym. Należy do rodziny rdestowatych. To roślina o pochodzeniu trudnym do ustalenia. Jego ojczyzną prawdopodobnie jest Azja lub Afryka.

Wysokość kobylaka wynosi nawet 1,5 metra. Roślina ma silnie kędzierzawe liście. Jest niezwykle plenna. Rozmnaża się przez kłącza, ale i nasiona. Występuje niemal na całym świecie. W Polsce spotyka się ją na łąkach i podmokłych polach, ale także parkingach, wysypiskach odpadów czy hałdach. Traktuje się ją jak chwast.

Kobylak nie ma zastosowania kulinarnego, ale wykazuje działanie lecznicze. Surowcem zielarskim jest korzeń kobylaka, z uwagi na zawartość flawonoidów, kwasów organicznych, związków garbnikowych, szczawianu wapnia, kwasów organicznych (kawowy) czy żelaza. W zależności od miejsca wzrostu, rodzaju siedliska oraz uwarunkowań środowiskowych, korzeń kobylaka może cechować różne działanie.

Roślinie przypisuje się właściwości:

• ściągające,
• przeciwzapalne,
• antyseptyczne,
• rozluźniające i przeczyszczające (jeśli dominują szczawiany),
• łagodzące objawy nieżytu górnych dróg oddechowych,
• wzmacniające organizm, także po grypie żołądkowej czy zatruciu,
• zwalczające szkodliwe dla organizmu wolne rodniki,
• regenerujące uszkodzone tkanki, stąd ułatwia gojenie się ran i urazów. Pozytywnie działa na trudno gojące się rany i owrzodzenia.

Ponadto kobylak:

• zmniejsza odczyny alergiczne, wspomaga leczenie chorób autoimmunologicznych,
• stanowi źródło łatwo przyswajalnego żelaza posiadającego właściwości krwiotwórcze, stymulującego produkcję hemoglobiny. To dlatego stosuje się go w profilaktyce i leczeniu niedokrwistości z niedoboru żelaza i słabej krzepliwości krwi. Uważany jest za środek „czyszczący krew",
• ułatwia przyswajanie składników pokarmowych poprzez przyspieszenie wydzielania soków trawiennych,
• z uwagi na działanie antygrzybicze może być skuteczny w leczeniu trądziku i łojotoku, łuszczycy, grzybicy, atopowego zapalenia skóry i łojotoku.

Najbardziej znanym sposobem spożywania kobylaka jest odwar. Można go pić lub schłodzić i stosować jako tonik do przemywania zmienionej chorobowo skóry lub jako tonik redukujący trądzik i łojotok. Odwar należy pić po pół szklanki dwa razy dziennie. Co ważne czas kuracji nie powinien przekroczyć trzech tygodni. Należy zrobić półroczną przerwę.

Odwar z korzenia kobylaka to również składnik nasiadówek stosowanych w przypadku zbyt obfitych miesiączek, upławów czy infekcji pochwy. Kobylak to także częsty składnik herbat ziołowych przeznaczonych na problemy jelitowe. Na bazie odwaru z kobylaka warto przeprowadzić leczniczo-relaksującą kąpiel.

Korzeń kobylaka wykorzystać można jako składnik leczniczej nalewki, którą pije się dwa razy dziennie po jednej łyżce przez trzy tygodnie. Później trzeba zrobić dwa miesiące przerwy. Kurację można powtarzać. Bardzo ważne jest, aby podczas stosowania nalewki pić dużo wody lub naparów moczopędnych.

Korzeń kobylaka jest składnikiem mieszanek ziołowych regulujących pracę jelit, które można kupić w większości aptek i w sklepów zielarskich, zarówno stacjonarnie, jak i on-line. Korzeń szczawiu kędzierzawego jest ogólnodostępny i tani, ponieważ opakowanie kosztuje około 3 zł.

Odwar z kobylaka

Jak zrobić odwar z kobylaka? Wystarczy łyżkę korzenia kobylaka zalać 200 ml ciepłej wody. Następnie należy podgrzewać ciecz do wrzenia. Gotować na wolnym ogniu przez 5-7 minut. Odwar trzeba odstawić na 30 minut - pod przykryciem, do naciągnięcia.

Nalewka z kobylaka

Aby zrobić leczniczą nalewkę z korzenia kobylaka należy jedną część rozdrobnionego korzenia zalać czteroma częściami alkoholu 50%. Płyn należy odstawić do maceracji na dwa tygodnie w ciemne i suche miejsce. Następnie wystarczy nalewkę odcedzić i przelać do butelki.

Mimo iż kobylak wykazuje korzystne działanie na ludzki organizm, przeciwwskazania do jego stosowania stanowią okres ciąży i karmienia piersią. Roślina nie jest polecana osobom ze skłonnościami do kamicy nerkowej.