Kwas moczowy - poziom, interpretacja wyników

Kwas moczowy jest produktem degradacji puryn, czyli zasad azotowych wchodzących w skład kwasów nukleinowych DNA i RNA. Degradacja ta zachodzi w hepatocytach wątroby pod wpływem działania różnych enzymów. Kwas moczowy w 30% jest wydalany przez przewód pokarmowy, a w 70% jest przefiltrowywany przez nerki do moczu. Jeśli organizm funkcjonuje prawidłowo, to produkcja i wydalanie kwasu moczowego pozostaje w równowadze i jego stężenia mieszczą się w granicach normy. Jednak w różnych stanach chorobowych dochodzi do wzrostu stężenia kwasu moczowego we krwi. Powodem tego jest jego nadmierna produkcja w wątrobie albo upośledzenie jego wydalania przez nerki.

Polecane wideo:

1. Kwas moczowy - sposób oznaczania i wartości prawidłowe stężenia

Oznaczenia poziomu kwasu moczowego wykonuje się w próbce krwi żylnej, pobranej najczęściej z żyły łokciowej. Na badanie pacjent powinien zgłosić się na czczo, po co najmniej 8-godzinnej przerwie od ostatniego, lekkostrawnego posiłku. Oznaczenia kwasu moczowego wykonuje się w zautomatyzowanych analizatorach, wykorzystujących różne reakcje enzymatyczne.

Ogólnie wartości prawidłowe stężenia kwasu moczowego we krwi powinny mieścić się w granicach od 3 do 7 mg% (180 do 420 µmol/l). Można nieco uściślić te wartości w zależności od płci przyjmując, że u zdrowego mężczyzny prawidłowe stężenie kwasu moczowego wynosi do 7 mg%, a u zdrowej kobiety do 6 mg%.

2. Kwas moczowy - interpretacja wyników

Do zwiększenia stężenia kwasu moczowego powyżej przyjętej normy, czyli hiperurykemii, dochodzi w następujących stanach chorobowych:
- pierwotna postać dny moczanowej – uwarunkowane genetycznie zaburzenia metabolizmu puryn prowadzą do zwiększenia stężenia kwasu moczowego w surowicy krwi; jego nadmierne ilości odkładają się w chrząstkach stawowych w postaci kryształków kwasu moczowego i doprowadzają do wystąpienia stanu zapalnego w tych stawach;
- zwiększona podaż pokarmów „bogatopurynowych” w diecie – należą do nich pokarmy mięsne, zwłaszcza „podroby”, buliony, owoce morza i warzywa takie jak szpinak, szparagi, fasola, groch, grzyby;
- upośledzenie wydalania kwasu moczowego przez nerki – w przypadku ostrej i przewlekłej niewydolności nerek, u osób z torbielowatością nerek, w uszkodzeniu nerek spowodowanych zatruciem tlenkiem węgla czy ołowiem, u osób leczonych diuretykami;
- zwiększony rozpad nukleotydów w ustroju – w przebiegu chorób mielo- i limfoproliferacyjnych, w niedokrwistości hemolitycznej, w czerwienicy prawdziwej, w mononukleozie, a także w wyniku rozpadu tkanek nowotworowych po chemioterapii i radioterapii (tak zwany zespół lizy guza);
- inne przyczyny jak duży wysiłek fizyczny, zawał mięśnia sercowego, nadczynność przytarczyc, niedoczynność tarczycy.

Natomiast zmniejszenie stężenia kwasu moczowego występuje w wyniku:
- leczenia inhibitorami oksydazy ksantynowej, na przykład allopurinolem – jest to lek skutecznie stosowany w ostrych napadach dny moczanowej;
- wrodzonego niedoboru oksydazy ksantynowej – oksydaza ksantynowa to enzym biorący udział w przemianach puryn do kwasu moczowego; jego wrodzony niedobór prowadzi do zmniejszenia jego stężenia;
- wzmożonego wydzielania i upośledzonej resorpcji zwrotnej kwasu moczowego w nerkach – najczęściej w przebiegu tubulopatii nerkowych lub przyjmowania leków zwiększających wydalanie kwasu moczowego z moczem (salicylany, fenylobutazon, probenecyd, glikokortykosteroidy);
- u kobiet w ciąży;
- u osób ze SIADH – zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny;
- u osób z akromegalią.

Najczęściej oznaczanie stężenia kwasu moczowego jest wykorzystywane w diagnostyce dny moczanowej. Należy zwrócić uwagę, że samo stwierdzenie hiperurykemii, czyli zwiększonej ilości kwasu moczowego we krwi, daje jedynie podejrzenie tej choroby. By potwierdzić diagnozę należy stwierdzić, obok hiperurykemii, występowanie objawów zapalenia stawów.

Magdalena Pikul, około miesiąca temu

Bibliografia

  • Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-137-2
  • Puszczewicz M. Wielka interna - reumatologia, Medical Tribune Polska, Warszawa 2010, ISBN 978-83-62597-06-2
  • Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0

Źródła zewnętrzne

Normy laboratoryjne

Komentarze (1)
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Kwas moczowy - poziom, interpretacja wyników
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Kwas moczowy - poziom, interpretacja wyników
Miażdżyca - przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie, rokowanie, profilaktyka

Najlepsze naturalne produkty na zmniejszenie cholesterolu

Najlepsze naturalne produkty na zmniejszenie cholesterolu

Dieta cholestorelowa Martwisz się o poziom cholesterolu we krwi? To dobrze, ale zanim pobiegniesz do apteki spróbuj wprowadzić zmiany w swoim (...) sposobie żywienia. Włącz do menu produkty, które dzięki swoim właściwościom skutecznie...

Refluks żołądkowo-przełykowy

5 nietypowych objawów choroby refluksowej żołądka

5 nietypowych objawów choroby refluksowej żołądka

może towarzyszyć tej chorobie.Ślinotok Nadprodukcja śliny to częsty objaw choroby refluksowej. Kwasy żołądkowe mogą zostać zneutralizowane substancją o odczynie (...) , aby ją zwalczyć.Gorzki smak Kwas żołądkowy ma gorzki...

Krew i naczynia krwionośne

Wpływ kwasów omega-3 na układ krwionośny

Dieta osób ze schorzeniami układu sercowo-naczyniowego powinna być bogata w kwasy tłuszczowe wielonienascyone omega-3. Zaliczamy do nich kwas &alpha (...) ;-linolenowy, eikozapentaenowy oraz kwas dekozakeksaenowy....

Przygotowanie do ciąży

Co to jest test ciążowy?

prawidłowo, dokładność wyników testu jest niemal w 100% pewna. Dzięki testowi, można potwierdzić obecność w moczu hormonu hCG, którego wysokie stężenie (...) daje wynik pozytywny. Gonadotropina kosmówkowa pojawia się...

Tłuszcze

Oliwa z oliwek wzmacnia układ oddechowy

Oliwa z oliwek wzmacnia układ oddechowy

wywoływane przez zanieczyszczenia, ale zwiększyła również poziom tkankowego aktywatora plazminogenu (ang. tPA), który rozpuszcza zakrzepy krwi (...) . - Są one częstym powodem zawałów serca, więc zwiększony poziom tPA...

Hormony - charakterystyka, choroby endokrynologiczne

Kto potrzebuje hormonów roślinnych?

Kto potrzebuje hormonów roślinnych?

przez człowieka. Do tej grupy zalicza się m.in. auksyny, gibereliny, cytokininy, etylen, kwas abscysynowy i salicylowy, jasmonidy, brasinosteroidy (...) roślinnych był kwas salicylowy, wpływający na proces fotosyntezy,...

Owoce

Czerwone pomarańcze - naturalny zastrzyk witaminy C

Czerwone pomarańcze - naturalny zastrzyk witaminy C

, takich jak nowotwory, cukrzyca, schorzenia układu krążenia. Antocyjany regulują również poziom cholesterolu we krwi oraz spowalniają procesy starzenia (...) się organizmu. To właśnie te barwniki odpowiadają za głęboki kolor borówek,...

Owoce

Zdrowotne właściwości klementynek

Zdrowotne właściwości klementynek

w klementynkach pozytywnie wpływają na układ nerwowy. Zawarty w nich kwas foliowy zmniejsza ryzyko wystąpienia zaburzeń poznawczych, w tym choroby (...) i ogólną nadpobudliwością nerwową. Zapobiegają wadom wrodzonym u dzieci Witaminy...

Zboża

Dlaczego warto jeść kaszę gryczaną?

Dlaczego warto jeść kaszę gryczaną?

uszczelniająco i wzmacniająco na naczynia krwionośne. Zawiera także kwercetynę o działaniu antynowotworowym oraz kwasy organiczne. Liście gryki (...) , kasza gryczana polecana jest nadciśnieniowcom oraz osobom cierpiącym na choroby serca...

Warzywa

Właściwości lecznicze kadi patta, czyli liści curry

Właściwości lecznicze kadi patta, czyli liści curry

zawiera również kwas foliowy, który jest odpowiedzialny za przedostawanie się żelaza do krwi. Dzięki temu jest lepiej wchłaniane przez organizm (...) . Dodawanie listków curry do potraw znacznie ułatwi leczenie anemii oraz zwiększy poziom...