Lecytyna - rodzaje, właściwości zdrowotne, źródła lecytyny w diecie, nadmiar

Lecytyna to mieszanina związków tłuszczowych, które uskuteczniają wchłanianie witamin i cennych składników odżywczych. Lecytyna wywiera dobroczynny wpływ na funkcjonowanie organizmu. Jakie są źródła lecytyny w diecie?

Lecytyna zwiększa przyswajalność witamin rozpuszczalnych w tłuszczach.Lecytyna zwiększa przyswajalność witamin rozpuszczalnych w tłuszczach.
Źródło zdjęć: © 123rf
Paula Komendarczuk

Czym jest lecytyna?

Lecytyna to mieszanina związków tłuszczowych, głównie fosfolipidów, składających się z glicerolu, grupy fosforowej, kwasów tłuszczowych, choliny, inozytolu lub seryny.

W składzie lecytyny znajduje się również woda, trójglicerydy oraz węglowodany. Mieszanina ta po raz pierwszy została pozyskana w 1846 roku z żółtka jaja kurzego. Wraz z upływem czasu udowodniono pozytywny wpływ lecytyny na zdrowie.

Rodzaje lecytyny

Istnieją trzy główne rodzaje lecytyny: sojowa, słonecznikowa oraz rzepakowa. Bez względu na odmianę produktu około 30% składu to oleje w różnych proporcjach kwasów tłuszczowych. Lecytyna słonecznikowa i sojowa charakteryzuje się przewagą omega-6, natomiast rzepakowa kwasów omega-3.

Właściwości zdrowotne lecytyny

Lecytyna jest obecna we wszystkich komórkach organizmu, również tych znajdujących się w mózgu. Ma duży wpływ na układ nerwowy, zdolność koncentracji i zapamiętywania.

Dodatkowo jest składnikiem niezbędnym do regeneracji organizmu po wysiłku oraz przemiany materii. Lecytyna zmniejsza ryzyko wystąpienia marskości wątroby, kamieni żółciowych i miażdżycy.

Usprawnia krążenie krwi i przyswajanie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Pomaga usunąć szkodliwe substancje z organizmu i ogranicza szkody wywoływane przez picie alkoholu czy stosowanie leków.

Lecytyna ma pozytywny wpływ na sprawność seksualną mężczyzn i występuje w płynie nasiennym. Ma też dobroczynny wpływ na osoby, które cierpią na zaburzenia maniakalno-depresyjne, urojenia czy halucynacje.

Lecytyna chroni komórki przed stresem oksydacyjnym, opóźnia procesy starzenia i podnosi stężenie dobrego cholesterolu HDL, jednocześnie obniżając szkodliwą frakcję LDL i trójglicerydy.

Zapotrzebowanie na lecytynę

Dzienne zapotrzebowanie na lecytynę wynosi 2-2,5 grama. Większość osób dostarcza odpowiednią ilość tej mieszaniny wraz z dietą, ale zdarza się również że niezbędna jest suplementacja. Na niedobór lecytyny mogą być narażone osoby, które ciężko pracują fizycznie lub umysłowo, bądź intensywnie trenują.

Źródła lecytyny w diecie

  • żółtka jaj,
  • słonecznik,
  • olej rzepakowy nierafinowany,
  • wątróbka,
  • pełnoziarniste pieczywo,
  • orzechy,
  • ryby,
  • nabiał,
  • zielone warzywa,
  • awokado,
  • oliwki,
  • siemię lniane.

Nadmiar lecytyny

Kilkukrotne przekroczenie dziennego zapotrzebowania zwykle skutkuje bólami brzucha, nudnościami, biegunką lub uczuciem ciężkości w brzuchu. Przedawkowanie lecytyny może mieć też znacznie groźniejsze skutki, takie jak zaburzenia pracy serca i znaczny spadek ciśnienia krwi

Warto pamiętać, że często suplementy z lecytyną są wzbogacone witaminą E, która nie powinna być nadużywana przez pacjentów, stosujących środki rozrzedzające krew. Niektóre produkty mogą też zawierać alkohol, co jest szczególnie istotną informacją dla kobiet w ciąży i karmiących piersią oraz kierowców.

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Nowe wytyczne na 2026 rok Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego: CGM zalecane także przy jednej dawce insuliny
Nowe wytyczne na 2026 rok Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego: CGM zalecane także przy jednej dawce insuliny
Będą protesty przedstawicieli szpitali powiatowych. "Nie widzimy jakiejkolwiek strategii"
Będą protesty przedstawicieli szpitali powiatowych. "Nie widzimy jakiejkolwiek strategii"
Naukowcy mówią o nowym układzie grup krwi. Odkrycie może uratować życie
Naukowcy mówią o nowym układzie grup krwi. Odkrycie może uratować życie
Rak jelit dawał wyraźne objawy, ale lekarze je ignorowali. "Mamy dwa wymiary kryzysu"
Rak jelit dawał wyraźne objawy, ale lekarze je ignorowali. "Mamy dwa wymiary kryzysu"
GIS o chorobach przenoszonych drogą płciową. Nowa akcja przeciwko mitom
GIS o chorobach przenoszonych drogą płciową. Nowa akcja przeciwko mitom
Wspiera serce i pomaga się wyciszyć. Jak jeszcze wspiera zdrowie?
Wspiera serce i pomaga się wyciszyć. Jak jeszcze wspiera zdrowie?
Nie tylko ból głowy po piciu alkoholu. Naukowcy zwrócili uwagę na "hangxiety"
Nie tylko ból głowy po piciu alkoholu. Naukowcy zwrócili uwagę na "hangxiety"
Czy picie wody obniża cholesterol? Tak nawodnienie wpływa na profil lipidowy
Czy picie wody obniża cholesterol? Tak nawodnienie wpływa na profil lipidowy
Lepiej wstać wcześnie czy dłużej pospać? Eksperci mają radę dla seniorów
Lepiej wstać wcześnie czy dłużej pospać? Eksperci mają radę dla seniorów
Śmierć 41-latki po cesarskim cięciu. RPP ujawnia przyczyny tragedii
Śmierć 41-latki po cesarskim cięciu. RPP ujawnia przyczyny tragedii
Bliscy Rewińskiego o jego chorobie. "Nie lubił być traktowany jak chory"
Bliscy Rewińskiego o jego chorobie. "Nie lubił być traktowany jak chory"
Posłanka KO ma wznowę raka. "Zbadajcie się dla tych, których kochacie"
Posłanka KO ma wznowę raka. "Zbadajcie się dla tych, których kochacie"