Paraliż senny

Paraliż senny bywa określany zamiennie jako porażenie przysenne albo paraliż przysenny. Osoby, które doświadczyły kiedykolwiek paraliżu sennego, relacjonują, że jest to zjawisko dziwne, trudno wytłumaczalne i przerażające. Paraliż senny zalicza się do zaburzeń snu. Stan ten pojawia się najczęściej w momencie, kiedy człowiek zasypia lub wówczas, kiedy przechodzi ze snu do czuwania, czyli budzi się. Jak objawia się paraliż przysenny? Z czego wynika i jak sobie z nim radzić?

10 sposobów na lepszy sen

Bezsenność żywi się osiągnięciami nowoczesnego życia: światłem komórki, tabletu lub zegarka elektronicznego na stoliku nocnym. Krótkie fale niebieskiego...

Czym charakteryzuje się paraliż senny?

Niektórzy zaliczają paraliż przysenny do rodzaju zjawisk paranormalnych. Osoba doświadczająca porażenia przysennego budzi się w nocy z dziwnym poczuciem otaczającego ją „zła”. Ma wrażenie, że ktoś uciska jej klatkę piersiową, że ciężko jej oddychać. Nie może się poruszyć ani wydać z siebie żadnego dźwięku. Wpada w panikę, jest przerażona, widzi dziwne postaci poruszające się wokół łóżka i słyszy zagadkowe głosy – zaczyna się zastanawiać, czy przypadkiem to nie są jakieś demony albo duchy. Antropolodzy przypisują paraliżowi przysennemu rolę kulturotwórczą. Paraliż senny, według nich, miałby się przyczynić do powstania w wielu kulturach motywu demona nocnego, który obezwładnia swoją ofiarę z zamiarem wykorzystania jej seksualnie.

Objawy paraliżu sennego

Przede wszystkim katapleksją, czyli porażeniem mięśni, z jednoczesnym zachowaniem pełnej świadomości. Osoba doświadczająca porażenia przysennego czuje niemoc, nie może się poruszyć, otworzyć oczu ani nic powiedzieć. Ponadto, pojawiają się dziwne doznania psychiczne, np. halucynacje dźwiękowe, wizualne i dotykowe – słyszenie ogłuszającego dudnienia, dzwonienie w uszach, poczucie bezwiednego spadania w dół lub przygniatania kończyn. Objawom tym towarzyszy bardzo często przekonanie, że zostało się nawiedzonym przez złe moce albo obce istoty, przyspieszony rytm serca, panika, przerażenie, ogromny strach. Katapleksja może dotyczyć wszystkich partii mięśni albo mieć charakter częściowy – obejmować tylko ramiona, nogi i górny tułów. Jedyne mięśnie, nad którymi człowiek zachowuje kontrolę w czasie paraliżu sennego, to mięśnie oddechowe. Z tego też względu wykonywanie szybkich wdechów i wydechów może ułatwić wybudzenie się.

Paraliż przysenny trwa zazwyczaj bardzo krótko i często sam przechodzi albo w sen, albo w czuwanie. Badania dowodzą, że nawet połowa populacji przynajmniej raz w życiu doświadczyła epizodu paraliżu sennego. Jeżeli jednak porażenie przysenne powtarza się notorycznie u tej samej osoby, można podejrzewać u niej zespół chorobowy o nazwie narkolepsja. Dlaczego dochodzi do paraliżu sennego? Zjawisko to wiąże się z porażeniem mięśni wskutek zahamowania neuronów w rdzeniu kręgowym, które odpowiadają za utrzymywanie napięcia mięśniowego. Jest to fizjologicznie uwarunkowany mechanizm, który zapobiega wykonywaniu przypadkowych ruchów w czasie snu, by nie zrobić sobie lub komuś krzywdy.

Po prostu mózg „wyłącza” mięśnie i je rozluźnia, co przypomina właśnie stan porażenia. W przypadku porażenia przysennego mózg wysyła impulsy do rdzenia kręgowego w niewłaściwym momencie, tzn. wtedy, kiedy człowiek zaczyna się gwałtownie wybudzać w fazie snu REM – fazy szybkich ruchów gałek ocznych albo podczas zasypiania, gdy nie doszło jeszcze do utraty świadomości. Paraliż przysenny przypomina stan między jawą a snem. Badania sugerują też, że porażenie przysenne może być dziedziczne, tzn. jeżeli nasi rodzice doświadczali stanu porażenia przysennego, bardzo prawdopodobne, że my również doświadczymy tego dziwnego stanu w czasie snu.

Bibliografia

  • Bilikiewicz A., (red.), Zaburzenia snu [w:] Psychiatra, t. 2, Urban&Partner, Wrocław 2002, ISBN 83-87944-72-6.

Zaburzenia snu

Komentarze (81)
~Dajzb
~Dajzb

To nie do końca tak... Jest to spowodowanie wczesnym wybudzeniem w fazie REM, kiedy struktura mózgu zwana mostem odcina kontroler od rdzenia kręgowego, ponieważ faza REM jest fazą w której występuje sen i nie fajnie byłoby uciekać od czegoś i zacząć biec na prawde i uderzyć w ściane :)

Odpowiedz
~Samanta
~Samanta

Ja raz czy dwa razydoświadczyłam paraliżu w czasie wybudzania się xD I nie jest to fajne uczucie. W iternecie na innych stronach widziałam komentarze ,,Paraliż musi być fajny spróbuje''. Jeśli tak myślicie to nie radze bo można się nieźle wystarszyć. Ja gdy doznałam pierwszy raz czegoś takiego myślałam że to mój koniec. Widziałam dziwne rruszaći nie mogłam sięruszaći. Jest to straszne mówie wam..

Odpowiedz
~sara
~sara

@~maciusk: Ja mam juz te koszmary chyba od 10 roku zycia, a obecnie mam 51. Modlitwy, bycie w stanie laski uswiecajacej, alkochol czy nie (narkotykow nigdy nie bralam to nie wiem) to nie ma nic do rzeczy. Jesli atak ma nastapic, to nastapi i tak. Ostatnio nastepuje u mnie prawie kazdej nocy, gdzie w dzien przyjelam Komunie Swieta. Spowiedz, chyba tak, na jakis czas. Ksiadz mi doradzil, zeby wtedy gdy czuje, ze to ma przyjsc, mowic glosno "Panie Jezu nie pozwol, zeby to do mnie przyszlo" Modlic sie do Maryji, albo do Sw. Michala Archaniola. Czasem pomaga, ale czasem mimo, ze nawet mam rozaniec w reku i tak atak nastepuje. Czasem jest tylko lekki paraliz, a czasem rowniez przedstawiaja mi sie dzuiwne zjawy. Tzn. ze widze obraz, ktory rzeczywiscie wisi na scianie i albo ten obraz albo postacie na nim beda sie zmienialy w przerazajace zjawy. Jedno jest pewne, gdy zaczynam odmawiac Zdrowas Maryjo, albo Ojcze Nasz, lub jak disiejszej nocy powtarzac Jezu, Jezu, Jezu... automatycznie nastepuje wybudzenie.

Odpowiedz
~maciusk
~maciusk

Ja to mam od 14 roku życia obecnie mam 28 przechodziłem każdy etap tego zjawiska które tutaj piszecie każdy wie jakie więc pominę tą część. Zauważyłem ze często jest to spowodowane trybem życia często dzień lub dwa dni po zażywaniu jakiś narkotyków(raz na jakiś czas) mnie to zawse dopadło. Jak z tym przestałem to ogólnie rzadziej ale dalej są. Po spożyciu większej ilości alkoholu kolejna noc niemal pewna że atak wystąpi. Spróbujcie przed pójściem spać porozciagac kręgosłup jakieś parę standardowych ćwiczeń na plecy. Niektórym słyszałem ze to pomaga zapobiec atakom.

Odpowiedz
~sumienie świata
~sumienie świata

Cześć. Dopada mnie dość często nawet parę razy w roku. Jestem nocnym markiem i kiedy tylko mogę sobie "posiedzieć"w nocy to siedzę tak 2 -4. U mnie objawia się to tak nagle otwieram oczy i widzę koło siebie kogoś zmarłego nie wiem kto bo nie można zidentyfikować twarzy zaczynam krzyczeć wydaję mi się że już głośniej nie można ,wierzgać zdarzyło się że wydawało mi się że mnie ktoś gonił po ruinach jakiegoś zburzonego miasta kedyś otwarłem oczy i wydawało mi się że mnie ktoś dusi widziałem rękę i próbowałem ją odciągnąć od siebie i znów się darłem i szarpałem bez skutku. Potem się budziłem ale pamiętałem wszystko chwila wytchnienia "rzucenie okiem " na rzeczywistość i dalsze spanie. Parę razy próbowałem się sam wprowadzać w taki stan bo niewątpliwe jest to jakieś nowe doświadczenie. Nie wiem czy to prawidłowość czy nie ale im idę spać bardziej zmęczony tym częściej tego doświadczam a być może chodzi o porę w których chodzę spać .

Odpowiedz
~Weronika
~Weronika

Ja też to miałam,za każdym razem, gdy coś widziałam, starałam się szybko zasnąć i nie przejmować się tym, że nie mogę się ruszyć. Nigdy wcześniej nie zastanawiałam się co mi się dzieje. Wydawało mi się, że to część snu...Ciężko to wytłumaczyć, ale mam poczucie, jakby to co się mi przytrafia było normalne... Gdy widziałam "coś" Zaciskałam oczy (a raczej w umyśle je zaciskałam, o tak naprawdę nie mogłam ich otworzyć) i modliłam się. Bóg mnie zawsze wysłuchuje. Dziś całą noc miałam koszmary, potem paraliż...efekt jest taki, że siedzę w pracy niewyspana i zmęczona...:(

Odpowiedz
~Artur
~Artur

Ja miałem tą faze dziś w nocy, myślałem ze umieram...Ani nie mogłem wydać dzwięku a chciałem krzyknąć "pomocy" ani nie mogłem się ruszyć. I jak miałem głowe na poduszce to zawsze slysze bicie serca a tym razem tylko dwa uderzenia i to takie inne niż zwykle, głośne ale takie mdłe, jakby serce miało wysiąść zaraz.

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Zaburzenia snu
najnowsze pytania

DYSKUSJE NA FORUM

Artykuły Zaburzenia snu
Zaburzenia snu

Medytacja na problemy ze snem

Medytacja na problemy ze snem

Często odczuwasz zmęczenie i masz problemy ze snem? W przypadku, gdy stosowane leki na bezsenność nie przynoszą rezultatów, warto sięgnąć po inne naturalne sposoby na poprawę snu. Według specjalistów pomocne w zwalczaniu zaburzeń snu mogą okazać się...

Zaburzenia snu

Hipersomnia

(...) Jest kilka przyczyn patologicznej nadmiernej senności. Mogą to być: pierwotne (endogenne) zaburzenia snu: narkolepsja,...

Zaburzenia snu

Parasomnie

(...) i inne zaburzenia snu, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN...

Zaburzenia snu

Strach przed snem

Coraz więcej osób ma problem ze snem. Najczęściej jest to bezsenność lub zaburzenia snu. Te problemy to poważna sprawa ... , i zainteresuj się technikami relaksacyjnymi. Naucz się odpoczywać i radzić sobie z napięciem. Wówczas zaburzenia snu będą mniej dotkliwe ... w fobię, poszukaj pomocy specjalisty. Im dłużej zwlekasz z rozwiązaniem problemu, tym poważniejsze stają się zaburzenia snu. Szelenberger W. Bezsenność, Via Medica, Gdańsk 2007, ISBN 83-60072-61-5, Prusiński A. Bezsenność i inne zaburzenia snu,...

Zaburzenia snu

Rytm okołodobowy

(...) leczenia zaburzeń snu. Zaburzenia rytmu okołodobowego rodzą kolejne problemy, nie tylko zaburzenia snu. Mogą to być choroby sercowo ... -32, Szelenberger W. Bezsenność, Via Medica, Gdańsk 2007, ISBN 83-60072-61-5, Prusiński A. Bezsenność i inne zaburzenia snu,...

Zaburzenia snu

Problemy ze spaniem

Problemy ze spaniem

(...) Eksperymenty przeprowadzone na myszach wykazały, że zaburzenia snu mają ścisły związek z zakłóceniami w funkcjonowaniu tych części mózgu ... dla badaczy jest znalezienie odpowiedzi na pytanie, jak zaburzenia snu mogą wpływać na codzienne funkcje psychiczne,...

Zaburzenia snu

Mówienie przez sen

(...) Jednak nie wszystkie zaburzenia snu to powód do zmartwień. Mówienie przez sen jest częstym zjawiskiem, które u znacznej większości ludzi ... 83-60072-61-5, Prusiński A. Bezsenność i inne zaburzenia snu, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN...

Zaburzenia snu

Jak dużo snu tak naprawdę potrzebujemy?

Jak dużo snu tak naprawdę potrzebujemy?

Odpowiednia ilość i jakość snu jest bardzo ważna dla naszego zdrowia. Wielu z nas boryka się z problemami z zaśnięciem, z jego utrzymaniem bądź nie czuje się wypoczęta po przespaniu nawet kilkunastu godzin. Pomoc specjalistów nie zawsze jest konieczna.

Zaburzenia snu

Lunatykowanie

(...) i inne zaburzenia snu, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 83-200-3434-9, Krupka-Matuszczyk I. Zaburzenia snu u...

Zaburzenia snu

Narkolepsja

Narkolepsja to rodzaj zaburzenia snu, który powoduje niekontrolowaną senność w ciągu dnia. Dotyka zarówno kobiety, jak i mężczyzn. Pierwsze symptomy pojawiają się okresie dojrzewania, ale narkolepsja może też zaatakować po 20. roku życia. Osoba chora odczuwa ciągłą senność w ciągu dnia, zasypia nawet w trakcie codziennych czynności. W nocy narkoleptycy zwykle doświadczają ... -60072-61-5, Prusiński A. Bezsenność i inne zaburzenia snu, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN...