Parosmia - przyczyny, objawy, leczenie, związek z Covid-19

Parosmia to zaburzenie węchu, które polega na odczuwaniu zapachów zupełnie inaczej, niż czuć je w rzeczywistości. Osoba z tym schorzeniem czuje zupełnie inne rzeczy, niż powinna - na przykład zamiast przyjemnej woni obiadu czuje zapach spalenizny. Nie potrafi także rozpoznać większości zapachów, jeśli np. ma zamknięte oczy lub poczuje zapach z kuchni - wówczas nie jest w stanie stwierdzić, jaką potrawę gotujemy.

Parosmia a koronawirus

O parosmii zrobiło się głośno głównie przez pandemię koronawirusa, ponieważ może ona być objawem choroby Covid-19. Częściej jednak diagnozuje się w tym przypadku całkowitą, czasową utratę węchu, czyli anosmię. Parosmia była diagnozowana już wcześniej - szacuje się, że dotyka każdego roku kilka procent światowej populacji. Nie pojawia się jednak zbyt często.

Parosmia może być wywołana przez wiele czynników. Najczęściej są to infekcje - wszelkie przeziębienia, grypa, zakażenia dróg oddechowych, a w ostatnim czasie także Covid-19. Schorzenie mogą wywołać zarówno zakażenia bakteryjne, jak i wirusowe.

Pozostałe przyczyny parosmii to najczęściej:

• urazy głowy (szczególnie dolnej części mózgowia, gdzie umiejscowiona jest tzw. opuszka węchowa),
• zaburzenia neurologiczne (szczególnie choroba Parkinsona i padaczka skroniowa),
• zmiany nowotworowe w obrębie zatok i kory czołowej mózgu,
• chemioterapia lub radioterapia,
• długotrwałe narażenie na wdychanie toksyn.

Podstawowym objawem parosmii jest odczuwanie zapachu inaczej, niż jest w rzeczywistości. Najczęściej to ładne, przyjemne zapachy odczuwa się jako smród zgnilizny, spalenizny czy pleśni.

Jeśli odczuwane zapachy są nie tylko nieprzyjemne, ale i intensywne, chory może zacząć odczuwać wstręt do jedzenia, konsekwencją czego może być nagła utrata wagi, mdłości oraz ogólne osłabienie apetytu.

W przypadku padaczki skroniowej objawy parosmii pojawiają się najczęściej w momencie ataku i ustępują zwykle tydzień po jego zakończeniu. W przypadku przebytej infekcji mogą ustąpić w ciągu kilku dni albo utrzymywać się miesiącami. Zwykle jednak należy czekać, aż samoistnie znikną, a węch wróci do normy.

Aby prawidłowo rozpoznać parosmię i jej przyczyny, należy udać się do otolaryngologa. Specjalista po wysłuchaniu naszych objawów i przeprowadzeniu wywiadu lekarskiego może skierować nas na dalsze badania diagnostyczne. Wcześnie jednak przeprowadza badanie laryngologiczne, które stwierdza ogólną kondycję organizmu w tej części.

Kiedy testy węchowe zostaną przeprowadzone, a parosmia potwierdzona, specjalista opracowuje odpowiedni dla danego pacjenta sposób leczenia.

Komórki węchowe mają zdolność do samoregeneracji, dlatego leczenie parosmii nie zawsze jest konieczne. Czasem wystarczy trochę cierpliwości lub usunięcie przyczyny takiego stanu. Jeśli za wystąpienie parosmii odpowiada infekcja, należy czekać, aż wszystkie jej objawy miną, a organizm stopniowo zacznie wracać do dobrej kondycji.

Jeśli przyczyną parosmii jest chemioterapia lub palenie papierosów, jej objawy mijają po zakończeniu leczenia onkologicznego lub po rzuceniu nałogu. Węch zwykle wraca po około 2 tygodniach.

Czasem jednak konieczne jest leczenie zabiegowe. Dzieje się tak wówczas, kiedy w nosie lub zatokach zostaną wykryte polipy. W takiej sytuacji należy je usunąć, aby węch mógł wrócić do normy.