Produkt, który budzi skrajne emocje. Jedni go uwielbiają, inni nie mogą przełknąć
Marmite ma intensywny zapach i bardzo wyrazisty smak, które mogą zachwycić albo skutecznie zniechęcić już przy pierwszej próbie. Za tym podziałem nie stoi jednak kulinarna moda ani przypadek, lecz konkretny sposób produkcji, nietypowy skład oraz właściwości, które w świecie żywienia wzbudzają spore zainteresowanie.
W tym artykule:
Czym właściwie jest Marmite i jak powstaje?
Marmite jest gęstą pastą powstającą z ekstraktu drożdżowego, który jest produktem ubocznym warzenia piwa. Drożdże w czasie fermentacji rozkładają cukry z piwnej brzeczki, a następnie są oddzielane i zagęszczane. Wynikiem końcowym jest gęsta masa z bardzo intensywnym smakiem i zapachem. Tym, co ją wyróżnia, są naturalne glutaminiany odpowiadające za solidne odczucie umami, czyli piątego smaku.
Marmite zawiera 250 kalorii w 100 gramach produktu, jednak porcje jakich się zwykle używa są bardzo niewielkie. Tłuszcz i cukry występują w nim w ilościach śladowych. Specyficzna słoność wynika z dodatku soli, która stabilizuje produkt i wzmacnia smak. W składzie obecne są także witaminy z grupy B, naturalnie występujące w drożdżach, a w niektórych wersjach dodatkowo uzupełniane podczas procesu produkcji.
To połączenie technologii fermentacyjnej i koncentracji składników nadaje Marmite formę oraz właściwości, które bardzo odróżniają go od dobrze nam znanych past kanapkowych.
Dlaczego smak Marmite tak mocno dzieli ludzi?
Marmite tworzy rozłam smakowy u ludzi, ponieważ opiera się na bardzo wysokim stężeniu naturalnych glutaminianów obecnych w drożdżach. Dla części osób ten smak jest intensywny i przyjemny, a dla innych zbyt słony, gorzki oraz nie do pokonania. Duże znaczenie mają indywidualne różnice dotyczące wrażliwości receptorów smaku, które częściowo wynikają z uwarunkowań genetycznych.
Ciekawą rolę odgrywają także nawyki żywieniowe, ponieważ osoby przyzwyczajone do łagodniejszych smaków częściej reagują na niego z większą niechęcią.
Wartości odżywcze Marmite w liczbach
Marmite wyróżnia się niską kalorycznością, ponieważ zalecana porcja to około 5-10 gramów, więc dostarcza zwykle 10-30 kcal, a tłuszcz oraz cukry prawie nie występują. To z czego Marmite może być dumny jest wysoka wartość odżywcza związana z witaminami z grupy B, szczególnie B1, B2, B3, B6 oraz często B12 w wersjach wzbogacanych. Warte podkreślenia jest to, że już jedna porcja może pokrywać znaczną część dziennego zapotrzebowania na te składniki.
Produkt zawiera także niewielką ilość białka pochodzącego z drożdży, zwykle jest to około 1 grama na porcję. Warto zwrócić uwagę na sód, którego ilość jest wyjątkowo wysoka, ponieważ łyżeczka Marmite dostarcza nawet kilkaset miligramów, więc ma to znaczenie przy kontroli jego spożycia.
Marmite a jelita i układ nerwowy
Marmite często jest łączone z jelitami i układem nerwowym głównie ze względu obecności witamin z grupy B, które są niezbędne dla pracy neuronów, produkcji neuroprzekaźników oraz przemian energetycznych. Tiamina, ryboflawina oraz niacyna wspierają funkcjonowanie układu nerwowego, a ich niedobory często przekładają się na uczucie zmęczenia i pogorszenie koncentracji.
Marmite nie jest probiotykiem i nie dostarcza żywych bakterii jelitowych, ale zawiera związki powstające w procesie fermentacji drożdży. Takie produkty mogą korzystnie wpływać na komfort trawienny, jednak tu dowody są ograniczone i niejednoznaczne. Z perspektywy naukowej lepiej mówić o wsparciu układu nerwowego poprzez zawartość witamin niż o bezpośrednim wpływie na mikrobiotę jelit.
Sól, porcja i potencjalne minusy
Marmite zawiera dużo sodu, dlatego fundamentalne znaczenie ma wielkość porcji. Już łyżeczka pasty może dostarczyć sporą część dziennego zapotrzebowania tego składnika. Przy nadmiernym użyciu łatwo przekroczyć zalecane ilości, tym bardziej u osób z nadciśnieniem lub zwiększoną wrażliwością na sól.
Ze względu na swoją intensywność nie da się go nałożyć dużo, więc faktyczne spożycie sodu kończy się na rozsądnej ilości. Potencjalnym minusem jest także silna reakcja sensoryczna, ponieważ u niektórych już niewielka ilość wywołuje dyskomfort smakowy lub uczucie przesytu. Marmite intuicyjnie traktuje się raczej jak dodatek smakowy używany sporadycznie, a nie produkt spożywany do każdego posiłku.
Jak i z czym Marmite współgra w kuchni?
Spożywanie Marmite ma sens tylko wtedy, gdy traktuje się go jak ciekawy dodatek, a nie główny składnik potrawy. Najlepiej sprawdza się w bardzo małej ilości, ponieważ już cienka warstwa wnosi solidną słoność i intensywny smak. Dobrze łączy się z tłuszczem, na przykład z masłem lub olejem, ponieważ są to składniki, które łagodzą jego ostrość i rozprowadzają smak.
Często używa się go także w postaci dodatku do ciepłych potraw, ponieważ niewielka ilość urozmaica smak bez dominowania całości. W kuchni Marmite jest wykorzystywane raczej do wzmacniania smaku niż do samodzielnego jedzenia, więc pomaga to zachować umiar i rozsądek.
Fakty i mity na temat Marmite
Wokół Marmite narosło wiele opinii, które nie zawsze mają solidne potwierdzenie. Faktem jest wysoka zawartość witamin z grupy B oraz niska kaloryczność przy bardzo małej porcji. Często mówi się, że Marmite usprawnia pracę jelit lub działa jak probiotyk, ale tu brakuje solidnych dowodów, ponieważ produkt ten nie zawiera żywych kultur bakterii.
Bywa także postrzegany za naturalny sposób na poprawę energii i koncentracji, jednak jego rola sprowadza się głównie do uzupełniania wybranych witamin, a nie do bezpośredniego wpływu na samopoczucie. Wiele osób przypisuje mu wyjątkowe właściwości zdrowotne, lecz nauka potwierdza przede wszystkim jego wartość odżywczą wynikającą ze składu, a nie szerokie działanie prozdrowotne.
Marmite to produkt z bardzo specyficznym smakiem, który nie trafia w gusta wszystkich, ale ma jasno określony skład i konkretne właściwości odżywcze. Przy rozsądnym porcjowaniu dostarcza witaminy z grupy B i niewiele kalorii, choć wymaga uwagi ze względu na zawartość soli. Najlepiej traktować go jak intensywny dodatek smakowy, a nie element codziennego jadłospisu.
Źródła
- NaukaJedzenia.pl
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.