Zdrowie mózgu w centrum uwagi. Eksperci o potrzebnych zmianach

Konferencję zorganizowała Koalicja na Rzecz Zdrowia Mózgu, powołana wiosną 2025 roku z inicjatywy towarzystw naukowych, środowisk akademickich oraz organizacji pacjenckich. Jej celem jest wypracowanie spójnego podejścia do ochrony zdrowia mózgu na wszystkich etapach życia.

W trakcie spotkania podkreślano, że zdrowie mózgu powinno stać się trwałym elementem polityki państwa. Minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda zwróciła uwagę, że rząd uznał ten obszar za jeden z priorytetów, uruchamiając program "Zdrowe serce, zdrowy mózg".

Jednocześnie zaznaczyła, że skuteczna profilaktyka i ochrona zdrowia mózgu wymagają współpracy wielu resortów, ponieważ na kondycję neurologiczną i psychiczną społeczeństwa wpływają nie tylko czynniki medyczne, ale także styl życia, edukacja i środowisko społeczne.

Dużo miejsca poświęcono roli edukacji zdrowotnej. Wiceminister edukacji Paulina Piechna-Więckiewicz wskazywała, że kształtowanie zdrowych nawyków najlepiej zaczynać od najmłodszych lat. Zwróciła uwagę na potrzebę zmian w podstawie programowej oraz na znaczenie codziennego klimatu szkoły, który może sprzyjać lub utrudniać dbanie o sen, odpoczynek i równowagę psychiczną.

Podkreślano, że nawet osoby świadome zagrożeń zdrowotnych często mają trudności z wdrażaniem dobrych nawyków w praktyce.

Eksperci kliniczni zwracali uwagę na narastające wyzwania zdrowotne. Prof. Alina Kułakowska, prezes Polskiego Towarzystwa Neurologicznego, mówiła o rosnącej liczbie pacjentów z zaburzeniami neurologicznymi i psychicznymi, szczególnie wśród dzieci i osób starszych.

Lepsza diagnostyka i postęp medycyny pozwalają wcześniej wykrywać choroby, ale jednocześnie zwiększają zapotrzebowanie na opiekę specjalistyczną. Problemem pozostaje niedobór kadr, który ogranicza możliwości systemu.

Podczas konferencji zaprezentowano także propozycję długofalowych działań w postaci "7 filarów Narodowej Strategii Zdrowia Mózgu – kierunki strategiczne 2030".

Dokument zakłada m.in. uznanie zdrowia mózgu za priorytet polityki publicznej, inwestycje w edukację i kapitał ludzki, rozwój nowoczesnej diagnostyki i terapii, wzmocnienie badań naukowych, rozwój kompetencji personelu medycznego, wsparcie dla opiekunów oraz wykorzystanie narzędzi cyfrowych do monitorowania i planowania opieki.

Z perspektywy neurologii szczególną uwagę poświęcono chorobom naczyniowym i neurozwyrodnieniowym. Prof. Bartosz Karaszewski, konsultant krajowy w dziedzinie neurologii, wskazywał na konieczność budowy spójnej sieci opieki, zwłaszcza dla pacjentów po udarze. Podkreślał znaczenie współpracy różnych specjalistów oraz ciągłości leczenia i rehabilitacji.

W debacie uczestniczyli również przedstawiciele środowiska psychiatrycznego, neurolodzy, reprezentanci instytucji publicznych, pracodawców oraz organizacji pacjenckich. Ich wspólny głos podkreślał, że zdrowie mózgu wymaga zintegrowanego podejścia – łączącego profilaktykę, edukację, leczenie farmakologiczne, wsparcie psychologiczne i rozwiązania społeczne.

Członkowie Koalicji na Rzecz Zdrowia Mózgu ocenili konferencję jako ważny krok w kierunku nadania zagadnieniom neurologicznym i psychicznym należnej rangi. Wskazywano, że kolejnym wyzwaniem będzie przełożenie deklaracji na konkretne działania: stabilne finansowanie badań, rozwój kadr, poprawę dostępności diagnostyki i terapii oraz realne wsparcie dla pacjentów i ich rodzin.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. PTN