"Burking" w medycynie sądowej. Za tym słowem stoi przerażająca zbrodnia

Angelika Grabowska
Burking: mroczna historia Williama Burke’aBurking: mroczna historia Williama Burke’a
Źródło zdjęć: © Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu

W Muzeum Medycyny Sądowej Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu pojawił się eksponat związany z jedną z najmroczniejszych historii XIX-wiecznej kryminalistyki. To maska pośmiertna Williama Burke’a, szkockiego seryjnego zabójcy, którego nazwisko na stałe weszło do terminologii medycyny sądowej. Od niego pochodzi określenie "burking", opisujące szczególny mechanizm zabójczego uduszenia.

Sprzedawali ciała lekarzom

Historia Burke’a i jego wspólnika Williama Hare’a zaczęła się w Edynburgu na przełomie lat 1827 i 1828. Był to czas, gdy szkoły medyczne potrzebowały zwłok do nauczania anatomii, ale legalny dostęp do ciał był mocno ograniczony. Dwaj mężczyźni wykorzystali tę sytuację w najbardziej brutalny sposób. Zamordowali co najmniej 16 osób, a ich ciała sprzedawali lekarzom.


DLA CIEBIE
"Przyszłość zależy od Ciebie": relacja z Gali Znakomitości Roku DOZ.pl 2026

Sprawcy wybierali głównie osoby ubogie, chore, samotne i starsze. Zwabiali je do pensjonatu Hare’a, podawali im alkohol, a następnie zabijali. W ich procederze ważne było, by ciało miało jak najmniej widocznych obrażeń. Im mniej śladów przemocy, tym mniejsze ryzyko podejrzeń i większa "przydatność" zwłok do zajęć anatomicznych.

Tak powstał termin "burking"

Właśnie dlatego sposób zabijania miał znaczenie. - Burke zabijał w sposób charakterystyczny. Uciskał klatkę piersiową i brzuch ofiary, uniemożliwiając wykonywanie ruchów oddechowych. Płuca same w sobie nie wykonują ruchów oddechowych, potrzebna jest praca mięśni oddechowych: klatki piersiowej, brzucha i przepony. Jeżeli te ruchy zostaną zablokowane, człowiek może się udusić nawet wtedy, gdy nie dochodzi do typowego zamknięcia dróg oddechowych. To mechanizm, który w medycynie sądowej określany jest jako burking - tłumaczył dr Jędrzej Siut.

William Burke został powieszony

Burke został skazany na karę śmierci i powieszony 28 stycznia 1829 roku w Edynburgu. Hare uniknął egzekucji, bo zdecydował się zeznawać przeciwko wspólnikowi. Ciało Burke’a po egzekucji przekazano do publicznej sekcji zwłok, wykonano z niego także szereg eksponatów.

Źródło: Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie