Chroni i odciąża wątrobę. Warto mieć go zawsze w kuchni

Czarny czosnek to nic innego jak dobrze nam znany biały czosnek, który został poddany długotrwałemu procesowi fermentacji w kontrolowanych warunkach - przy wysokiej wilgotności i temperaturze (zwykle 60-90°C) przez kilka tygodni. W jego trakcie dochodzi do reakcji Maillarda - naturalnego procesu chemicznego, który zmienia kolor, smak i strukturę ząbków.

Efektem fermentacji są miękkie, ciemne (niemal czarne) ząbki o lekko słodkawym smaku, przypominającym suszone śliwki lub ocet balsamiczny. Co ciekawe, czarny czosnek nie ma charakterystycznego, ostrego zapachu typowego dla surowego czosnku - jest łagodniejszy i znacznie przyjemniejszy w spożyciu.

Czarny czosnek wywodzi się z Azji, a jego historia sięga tysięcy lat. Szczególną popularność zyskał w Korei Południowej, Japonii i Tajlandii, gdzie od dawna wykorzystywany jest nie tylko w kuchni, ale i w tradycyjnej medycynie. Obecnie zdobywa coraz większe uznanie na całym świecie - zarówno wśród miłośników zdrowej żywności, jak i szefów kuchni.

Indyjscy i południowokoreańscy naukowcy jako pierwsi przeanalizowali działanie przeciwbakteryjne czarnego czosnku, wykorzystując metodę statycznego rozpraszania światła (SLS). Eksperyment przeprowadzono w różnych temperaturach - 37°C, 65°C i 100°C - oceniając skuteczność czosnku przeciwko szczepowi Escherichia coli.

Najsilniejsze działanie zaobserwowano w 37°C, gdzie strefa zahamowania wzrostu bakterii osiągnęła 1,30 mm. Przy wyższych temperaturach zdolności antybakteryjne wyraźnie się obniżyły.

Zastosowanie techniki SLS umożliwiło obserwację zmian morfologicznych w strukturze zarówno czosnku, jak i bakterii bez użycia środków chemicznych. Analiza rozkładu światła rozproszonego (Volume Scattering Function) potwierdziła zależność między efektem antybakteryjnym a temperaturą.

Badacze wykazali, że przechowywanie i przetwarzanie czarnego czosnku w wysokich temperaturach może znacząco obniżyć jego prozdrowotne właściwości. Wnioski te wskazują, że czarny czosnek ma duży potencjał jako naturalny środek przeciwdrobnoustrojowy, a technologia SLS może być cennym narzędziem w nieinwazyjnej analizie żywności i składników farmaceutycznych.

Proces fermentacji radykalnie zmienia charakter tradycyjnego czosnku - jego wygląd, smak i skład chemiczny. Ząbki stają się miękkie, ciemne i delikatnie słodkie, a zawartość antyoksydantów wzrasta nawet dwukrotnie, czyniąc z niego skuteczny naturalny antyutleniacz.

Regularne spożycie czarnego czosnku może korzystnie wpływać na zdrowie serca - obniża poziom LDL ("złego cholesterolu"), wspiera krążenie krwi i pomaga w regulacji ciśnienia tętniczego. Działa rozkurczowo na naczynia, chroniąc przed miażdżycą, zawałami i udarami. Jest to naturalna alternatywa dla leków syntetycznych, która nie obciąża organizmu.

Czarny czosnek wykazuje również działanie immunomodulujące. Wzmacnia układ odpornościowy, wspiera aktywność komórek odpornościowych i pomaga w walce z infekcjami.

Zawarte w nim związki siarki, antyoksydanty i enzymy wspomagają usuwanie toksyn, poprawiają metabolizm tłuszczów oraz odciążają wątrobę. Dzięki właściwościom przeciwzapalnym chroni komórki wątroby przed uszkodzeniami spowodowanymi przez stres oksydacyjny, alkohol czy niezdrową dietę.

Fermentowany czosnek pomaga także w utrzymaniu prawidłowego poziomu glukozy we krwi, co czyni go cennym elementem diety dla osób z insulinoopornością lub zagrożeniem cukrzycą typu 2. Wspiera funkcjonowanie trzustki, reguluje gospodarkę lipidową, a dzięki zawartości takich minerałów jak cynk, magnez i żelazo poprawia metabolizm oraz ogólną kondycję organizmu.

Marta Słupska, dziennikarka Wirtualnej Polski