Halucynogeny

Podstawowa cecha substancji halucynogennych to działanie psychomimetyczne (psycho- + gr. mimetikós – naśladujący), czyli powodujące objawy stanu halucynacji. Szacuje się, że istnieje około 2 tysiące halucynogenów, należących do różnych grup chemicznych pochodzenia roślinnego lub otrzymywanych syntetycznie. Halucynogeny prowadzą do zmian w świadomości, zniekształcają percepcję, generują omamy i zacierają granicę między „Ja” a światem zewnętrznym. Większość środków halucynogennych oddziałuje w mózgu na miejsca receptorowe, z którymi wiąże się neuroprzekaźnik serotonina. Do powszechnie zażywanych halucynogenów należą: meskalina (uzyskiwana z pewnego gatunku kaktusa), psylocybina (pozyskiwana z grzybów), LSD-25, PCP, czyli fencyklidyna oraz marihuana.

Zobacz film: "Coraz więcej Polaków cierpi na depresję"

Rodzaje środków halucynogennych

Halucynogeny to dość niejednorodna grupa substancji psychoaktywnych. Część z tych środków zalicza się też do innych rodzajów narkotyków, np. kannabinoli albo psychostymulantów.

Bez względu na debaty klasyfikacyjne wszystkie środki halucynogenne wywołują omamy, zaburzenia świadomościi myślenia. Szybkość pojawiania się halucynacji, ich obraz i nasilenie oraz długość utrzymywania się efektów narkotycznych zależą od zażytej substancji halucynogennej. Do najbardziej popularnych halucynogenów należą środki przypominające budową chemiczną albo serotoninę, albo noradrenalinę. Wśród halucynogenów wyróżnia się:

  • LSD – dwuetyloamid kwasu lizergowego, powszechnie nazywany kwasem; podaje się go w formie tabletek, żelu lub kolorowych karteczek nakładanych na język;
  • DMT – dwumetylotryptamina;
  • psylocybina – grzyby halucynogenne;
  • psylocyna – pochodna tryptaminy;
  • meskalina – alkaloid, pochodna fenyloetyloaminy;
  • DOM – inaczej STP, pochodna amfetaminy;
  • MDA – pochodna amfetaminy;
  • MDMA – inaczej ecstasy, pochodna metamfetaminy;
  • atropina i skopolamina – występują w roślinach, takich jak: lulek czarny, bieluń czy wilcza jagoda;
  • PCP – fencyklidyna, inaczej „anielski pył”;
  • przetwory konopi indyjskich – marihuana, haszysz.

Działanie halucynogenów

Halucynogeny przyjmuje się doustnie (grzyby halucynogenne, LSD, PCP, meskalina itp.), pali się (DMT, PCP, meskalina itp.), inhaluje się (np. LSD-25) albo wstrzykuje (LSD, PCP, DMT itp.). Skutki przyjęcia środków są trudne do przewidzenia, gdyż efekty zależą od substancji psychoaktywnej, jej dawki, cech indywidualnych użytkownika, warunków zażywania narkotyków i postawy otoczenia wobec osoby przyjmującej. Osoby zażywające halucynogeny w stanie złego samopoczucia mogą przeżywać negatywne emocje w sposób spotęgowany. W jaki sposób środki halucynogenne oddziałują na organizm? Osoba doświadczająca skutków zażycia halucynogenów może, słuchając muzyki, poczuć nagle, że to ona sama ją generuje albo że muzyka pochodzi z jej wnętrza. Halucynogeny prowadzą do omamów, zmieniają percepcję środowiska zewnętrznego oraz świadomość zdarzeń zachodzących wewnątrz ciała.

Może pojawić się zmiana poczucia kształtów i barw, niewyraźne widzenie całości, wyczulenie na spostrzeganie kontrastów, wyostrzenie słuchu, wzmożona zmysłowość, poczucie obcości swojego ciała, euforia, wahania nastroju, poczucie wolniejszego upływu czasu, gonitwa myśli, spadek zdolności krytycznego myślenia. Jedni deklarują uczucie lekkości ciała, inni przeciwnie – ciężkość. Pojawiają się też omamy o różnej treści i dotyczące różnych analizatorów – wzrokowe, słuchowe, dotykowe. Halucynogeny wywołują iluzje, zaburzenia percepcji (czasu, odległości, położenia ciała itp.), zaburzenia pamięci i wnioskowania, mistyczne przeżycia religijne, urojenia o treści fantastycznej. Może pojawić się zjawisko synestezji – zlewania się wrażeń zmysłowych, np. widzenie skórą, słyszenie kolorów itp. Przyjmujący mogą relacjonować odczuwanie pływania ciała, lewitacji, wewnętrznego poczucia mocy.

Halucynogeny dają poczucie poszerzenia świadomości, snu na jawie, silne wahania nastroju – od depresji po euforię, depersonalizację, stany psychotyczne i dysocjacyjne – poczucie oderwania niektórych fragmentów osobowości, pozbawienia części ciała albo odseparowania od otoczenia. Do fizjologicznych oznak zażycia halucynogenów zalicza się:

  • rozszerzenie źrenic,
  • drżenie mięśni,
  • wzmożenie odruchów ścięgnistych,
  • skurcze żwaczy,
  • wzrost temperatury ciała,
  • ślinotok, mdłości albo suchość w ustach,
  • wzrost ciśnienia krwi,
  • przyspieszenie akcji serca,
  • zaburzenia koordynacji ruchowej,
  • wzmożoną potliwość,
  • zimne stopy i dłonie,
  • wymioty,
  • zaburzenia snu.

Osoby pod wpływem środków halucynogennych mogą skarżyć się na ucisk w klatce piersiowej, mieć kłopoty z mówieniem (bełkotliwa mowa), wpadać w skrajne nastroje – raz płakać, panikować, by zaraz śmiać się bez powodu.

Uzależnienie od środków halucynogennych

Halucynogeny powodują uzależnienie psychiczne, tolerancja dla większych dawek narkotyku szybko narasta. Raczej nie obserwuje się uzależnienia fizycznego, chyba że halucynogeny przyjmuje się razem z innymi substancjami psychoaktywnymi, jak alkohol, THC czy leki nasenne. Uzależnieni od halucynogenów wykazują trudności w funkcjonowaniu społecznym. Nie radzą sobie w szkole, w pracy, nie potrafią porozumieć się z partnerem. Przewlekłe stany psychotyczne stopniowo wykluczają narkomana z codziennego życia. Stany ekstatyczne, urojenia o treści religijnej, posłanniczej, naprzemiennie z okresami lęku, paniki, obniżonego nastroju i dziwacznymi zachowaniami izolują uzależnionych od rzeczywistości, zamykając ich we własnym psychotycznym świecie przeżyć. W okresie abstynencji obserwuje się zmiany osobowości – tendencje do pseudofilozofowania, apatii, wahań nastroju, magicznego myślenia i ignorowania norm społecznych.

Nie zanotowano zatruć śmiertelnych LSD, ale przedawkowanie może skutkować ataksją, majaczeniem, pobudzeniem, drżeniem mięśni, drgawkami, gorączką i wahaniami ciśnienia. PCP w dawce 150-200 mg może spowodować śpiączkę lub zgon w wyniku zatrzymania oddechu. Przyjmowanie halucynogenów wiąże się zawsze z ryzykiem przeżycia tzw. bad tripów – złych podróży, w czasie których występują przykre przeżycia z napadami lęku, omamy i urojenia, pobudzenie ruchowe. W wyniku „złych podróży” dochodzi czasem do samookaleczeń, samobójstw, zabójstw, nieobliczalnych zachowań. Osoby są przekonane, że potrafią fruwać, zatrzymać własnym ciałem rozpędzony samochód, stają się agresywne itp. Halucynogeny, podobnie jak THC, wyzwalają „ukryte psychozy”. Niektórzy specjaliści donoszą o uszkodzeniach chromosomów pod wpływem LSD-25 oraz negatywnym wpływie narkotyków na rozwijający się płód.

Przy zachowaniu abstynencji mogą wykształcić się przewlekłe postaci zaburzeń psychicznych – zespół urojeniowy, zaburzenia depresyjne i tzw. flashbacki. Zespoły urojeniowe wymagają różnicowania ze schizofrenią paranoidalną. Nastrój depresyjny zwykle przebiega łagodnie. Dominuje obniżone samopoczucie, bezczynność, poczucie zmęczenia, utrata zainteresowań. Myśli samobójcze należą do rzadkości. Flashbacki, czyli krótkotrwałe nawroty objawów psychotycznych, mogą być stymulowane stresem, zmęczeniem, nagłym przejściem z jasnego do ciemnego pomieszczenia. Flashbacki pojawiają się jednak rzadziej niż u zażywających THC – tetrahydrokannabinol. Mimo braku oznak uzależnienia fizycznego (LSD nie zostaje włączony do procesów metabolicznych organizmu), środki halucynogenne są niewątpliwie niebezpieczne dla zdrowia i psychiki człowieka, szczególnie młodego, z niezintegrowaną osobowością – halucynogeny bowiem powodują rozpad ego.

psycholog Kamila Krocz, ponad rok temu

Bibliografia

  • Baran-Furga H., Steinbarth-Chmielewska K., Uzależnienia. Obraz kliniczny i leczenie, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1999, ISBN 83-200-2277-0.
  • Zimbardo P.G., Johnson R.L., McCann V., Psychologia. Kluczowe koncepcje. Struktura i funkcje świadomości, PWN, Warszawa 2010, ISBN 978-83-01-16330-3.

Narkotyki

Komentarze (10)
~Hfc
~Hfc 12 miesięcy temu

"środki halucynogenne są niewątpliwie niebezpieczne dla zdrowia i psychiki człowieka, szczególnie młodego, z niezintegrowaną osobowością – halucynogeny bowiem powodują rozpad ego." Boże widzisz i nie grzmisz... Ego death to zjawisko wystepujace po przyjeciu BARDZO wysokich dawek tylko NIEKTÓRYCH psychodelikow! I tylkona czas peaku.

Odpowiedz
~LenistwoToZło
~LenistwoToZło ponad rok temu

Proponuję nie być leniwym i weryfikować oraz sprawdzać definicje terminów, których się używa przed publikacją czegoś w internecie. Już w pierwszym zdaniu "Halucynogeny, albo inaczej psychodeliki, to dość niejednorodna grupa substancji psychoaktywnych" jest błąd rzeczowy (czyli najgorszy możliwy), nawet nie warto dalej czytać. Halucynogeny to nie psychodeliki! Psychodeliki NIE wywołują halucynacji. Nawet na wikipedii, która też nie jest świetnym źródłem informacji, jest to dobrze opisane. Starajmy się poszerzać wiedzę innych ludzi, a nie wkładać im do głowy kolejne bzdury.

Odpowiedz
~Marek
~Marek ponad rok temu

Zacznijmy od tego, że tak zwane "złe" skutki uboczne są tylko koncepcją, historyjką wymyśloną przez ludzi zniewolonych przez swój umysł. Przykładowo taka bezczynność jest napiętnowana społecznie. Ale jeżeli ktoś dojdzie do prawdy, że ani pieniądze ani inne dobra nie są mu potrzebne do szczęcia i potrafi czerpać przyjmeność z samego bycia tylko pogratulować. A tak zwane psychozy, depresja owszem mogą się pojawić ale może to być tylko wynikiem braku akceptacji tego co próbuje sprzedać nam "realny" świat. Tego co stoi w sprzeczności z odktytymi "prawdami absolutnymi"

Odpowiedz
~Slesz
~Slesz ponad rok temu

"Przy zachowaniu abstynencji mogą wykształcić się przewlekłe postaci zaburzeń psychicznych – zespół urojeniowy, zaburzenia depresyjne" - ŻE CO?! Ostatnie zdanie jednak rozłożyło mnie na łopatki: "Mimo braku oznak uzależnienia fizycznego (LSD nie zostaje włączony do procesów metabolicznych organizmu), środki halucynogenne są niewątpliwie niebezpieczne dla zdrowia i psychiki człowieka, szczególnie młodego, z niezintegrowaną osobowością – halucynogeny bowiem powodują rozpad ego." - NIE WIEM, CO POWIEDZIEĆ.

Odpowiedz
~Robert
~Robert ponad rok temu

Nie znam się na tym dokładnie ale znalazłem w książce Stanislava Kratochwila - Psychoterapia następującą informację: "Drugą przyczyną było wykrycie teratogennego działania LSD przy stosowaniu go we wczesnym okresie ciąży, stwierdzonego u szczurów, oraz nie wyjaśniony dotychczas wpływ LSD na aberracje chromosomalne, stwierdzane przez niektórych autorów w badaniu ludzkich leukocytów in vitro. Badania in vivo, przeprowadzone u osób nadużywających LSD, były przeważnie bezwartościowe, ponieważ badane osoby używały również innych środków. W Czechosłowacji zagadnieniem wpływu LSD na cechy genetyczne zajmował się Śram jego zespół. Na podstawie analizy literatury oraz własnych badań doszli oni do wniosku, że LSD jest środkiem, który może doprowadzić do powstania mutacji genów, jednak dopiero po podaniu dawek wyższych niż te, które są zwykle przyjmowane przez człowieka." Należy również zwrócić uwagę na badania Strassmana nad DMT i różne badania na temat medycznego wykorzystania LSD. Po prostu jest za mało badań z użyciem psychodelików

Odpowiedz
~ltttl
~ltttl ponad rok temu

A można by też z drugiej strony. Np. LSD było milowym krokiem w mojej terapii i wyciągnęło mnie z klinicznej depresji (używałam pod kontrolą psychiatry). Przy czym nigdy nie miałam i nie mam nadal żadnego uzależnienia narkotykowego. Nie myślę też magicznie i nielogicznie - z zawodu jestem matematykiem.

Odpowiedz
~Kamila Krocz
~Kamila Krocz ponad rok temu

Atropina występuje w pokrzyku wilczej jagody. Skopolamina występuje w bieluniu dziędzierzawie. Skopolaminę i atropinę znajdziemy w lulku czarnym. Rzeczywiście główną substancją szałwii wieszczej (proroczej) jest salwinoryna A – dysocjant, a dokładniej agonista receptora opioidowego κ. @shaman, masz rację. Zwracam honor. Dzięki za zwrócenie uwagi na błąd. Pochodne tropanu, do których należy atropina i skopolamina, to faktycznie delirianty (antycholinergiki), które wykazują silne działanie toksyczne, np. mogą prowadzić do majaczenia, dezorientacji, paraliżu, stuporu, splątania. Osoba pod wpływem deliriantów może mieć problemy z rozpoznaniem swojego odbicia w lustrze albo zaczyna rozmawiać z wyimaginowanymi osobami.

Odpowiedz
~shaman
~shaman ponad rok temu

Jak przeczytałem o atropinie w szałwii, to sobie odpuściłem dalszą część artykułu. Lady Salvia zawiera Salvinorin A/salwinorynę, najsilniejszy znany dysocjant, działający 15 minut i wywołujący 2 tygodnie tolerancji, brak fizycznych efektów uboczynch, a atropina jak i inne alkaloidy tropanowe to delirianty i nie żadne psychodeliki tylko zwykła trucizna.

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Klasyfikacja narkotyków
najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Pomocni lekarze

Artykuły Klasyfikacja narkotyków
Klasyfikacja narkotyków

LSD

LSD to dietylamid kwasu lizergowego, który znajduje się między innymi w grzybie buławinki czerwonej. Narkotyk należy do substancji halucynogennych (...) na rzecz tezy, że LSD można stosować w medycynie. Sam wynalazca substancji psychoaktywnej...

Klasyfikacja narkotyków

Uzależnienie od benzodiazepin

Benzodiazepiny to leki o działaniu przeciwlękowym, uspokajającym, nasennym, przeciwdrgawkowym i relaksacyjnym. Wprowadzono je do lecznictwa na początku lat 60. XX wieku jako alternatywę dla bardziej uzależniających barbituranów. W Polsce zarejestrowano...

Klasyfikacja narkotyków

Uzależnienie od amfetaminy

na OUN, ale jest o wiele od niej tańsza i daje dłużej utrzymujące się efekty psychotropowe. W zależności od dawki narkotyku stan pobudzenia może trwać (...) od jakości narkotyku efekty mogą trwać nawet kilka godzin....

Klasyfikacja narkotyków

Lotne rozpuszczalniki

Lotne rozpuszczalniki albo substancje wziewne stanowią alternatywę dla drogich i nielegalnych narkotyków twardych. Wykazują działanie depresyjne (...) spowodowane używaniem lotnych rozpuszczalników zostały ujęte w Międzynarodowej Klasyfikacji...

Klasyfikacja narkotyków

Różne rodzaje środków psychoaktywnych

Różne rodzaje środków psychoaktywnych

Narkotyki dzieli się na miękkie i twarde. Te drugie - brane często - powodują silne uzależnienie. Unikanie terapii odwykowej może zakończyć się trwałym uszkodzeniem zdrowia lub śmiercią.

Klasyfikacja narkotyków

Ecstasy

. Ecstasy to pochodna amfetaminy i meskaliny. Narkotyk pojawił się na polskim rynku jako substytut LSD. Ecstasy bardzo szybko doczekało się opinii (...) , by zintensyfikować przyjemność. Na świecie ecstasy praktycznie nigdy nie uznano...