Jak wykorzystać świąteczny okres, aby dożywić organizm?

Święta najczęściej wyglądają jak żywieniowa olimpiada, w której z roku na rok przekraczane są własne możliwości. Mało kto jednak wie, że ten wyjątkowy czas może stać się najlepszą okazją na porządne wsparcie organizmu po jesiennym osłabieniu. W tradycyjnych daniach kryje się niespotykana gdzie indziej moc korzyści dla zdrowia.

Karp i śledzie to żródła kwasów moega-3, które korzystnie wpływają na układ sercowo-naczyniowy i odporność.Karp i śledzie to żródła kwasów moega-3, które korzystnie wpływają na układ sercowo-naczyniowy i odporność.
Źródło zdjęć: © Getty Images

Świąteczne dania to nie tylko kalorie – gdzie skrywa się najwięcej wartości odżywczych?

Wiele tradycyjnych potraw świątecznych, oczywiście poza kaloriami, może się pochwalić też solidną porcją składników odżywczych:

  • barszcz czerwony dostarcza antyoksydanty i betainę wspierającą pracę wątroby,
  • kapusta z grochem lub grzybami to naturalna dawka błonnika i białka roślinnego,
  • karp i śledź zawierają kwasy omega-3, które wzmacniają odporność i układ sercowo-naczyniowy,
  • garstka orzechów to około 180 kcal, ale też magnez, cynk i witamina E,
  • warto też pamiętać o maku, ponieważ łyżka ma około 50-60 kcal i aż 120-150 mg wapnia.

Świąteczne menu, choć często jest sycące, to może naprawdę mocno wzbogacić organizm witaminami, minerałami i cennymi tłuszczami potrzebnymi zimą.

Fermentowane produkty – naturalny sposób na odbudowę mikrobioty po jesieni

Fermentowane produkty, takie jak kiszona kapusta, ogórki i zakwas buraczany, to jedne z najbardziej wartościowych elementów świątecznego stołu. Dostarczają bakterie kwasu mlekowego, czyli mikroorganizmy, które wspierają mikrobiotę jelitową i mogą też korzystnie wpływać na odporność. Szklanka zakwasu z buraków zawiera średnio około 40 kcal, ale też żelazo, potas i związki działające przeciwzapalnie.

Regularne spożywanie kiszonek podtrzymuje dobrą kondycję flory jelitowej, tym bardziej w okresie zimowym, gdy dieta zwykle jest uboższa w świeże warzywa. Dodatkowo kwas mlekowy poprawia wchłanianie minerałów i usprawnia naturalne procesy trawienia, dzięki czemu organizm lepiej wykorzystuje składniki z innych świątecznych potraw.

Ryby, orzechy i mak – świąteczne źródła dobrych tłuszczów

Ryby, orzechy i mak to składniki, które w świątecznym menu wyróżniają się zawartością cennych tłuszczów wyjątkowo potrzebnych organizmowi zimą. Karp i śledź to źródła kwasów omega-3, czyli NNKT, które korzystnie wpływają na układ sercowo-naczyniowy i odporność. Porcja 100 g śledzia dostarcza około 17 g białka i ponad 2 g tych kwasów.

Orzechy włoskie, laskowe i migdały mogą się pochwalić witaminą E, magnezem i nienasyconymi kwasami tłuszczowymi. Jedna garść tych produktów to około 180-200 kcal, ale też solidna dawka energii i składników przeciwutleniających.

Mak wyróżnia się wysoką zawartością wapnia, cynku i błonnika, a łyżka ma około 50 kcal. Wymieniona w tym akapicie żywność dba o funkcjonowanie mózgu, serca i hormonów w okresie zimowym.

Święta bez wątpienia są czasem przyjemności, ale mogą stać się również sposobem na wzmocnienie organizmu.
Święta bez wątpienia są czasem przyjemności, ale mogą stać się również sposobem na wzmocnienie organizmu. © NaukaJedzenia.pl

Warzywa korzeniowe i strączki – zimowe "multiwitaminy"

Warzywa korzeniowe i strączki to prawdziwe zimowe "multiwitaminy", które na szczęście często pojawiają się w świątecznych potrawach. Buraki, marchew, pietruszka i seler dostarczają witaminę A, C i K oraz składniki mineralne, takie jak potas i żelazo. Szklanka gotowanej marchwi to około 70 kcal i duża porcja beta-karotenu, czyli barwnika roślinnego, który wspiera wzrok i odporność.

Strączki, w tym groch, fasola i soczewica, zawierają białko roślinne, błonnik i kwas foliowy czyli witaminę B9, która jest potrzebna do regeneracji komórek. Uwzględnianie tych produktów w diecie podczas chłodniejszych miesięcy dba też o stabilny poziom cukru i energii.

Co ciekawe, beta-karoten z gotowanej marchwi wchłania się lepiej niż z surowej, dlatego świąteczne dania z warzyw po obróbce termicznej mają specjalną wartość odżywczą dla zdrowia.

Zioła i przyprawy – świąteczne wsparcie dla trawienia i krążenia

Nawet te niewielkie dodatki jak zioła i przyprawy wprowadzają do świąt wyjątkowy aromat, a do organizmu ciekawe wartości odżywcze. Cynamon, imbir, goździki i anyż zawierają związki bioaktywne, takie jak eugenol i gingerol, które mogą usprawniać trawienie, poprawiać krążenie i łagodzić wzdęcia po obfitych posiłkach.

Dodanie szczypty cynamonu do deseru lub napoju wspomaga stabilizację poziomu glukozy, a imbir pobudza krążenie i rozgrzewa organizm. Goździki są źródłem przeciwutleniaczy, które chronią komórki przed stresem oksydacyjnym. Te przyprawy, choć używane są w niewielkich ilościach, to zwiększają wartość odżywczą potraw i ułatwiają organizmowi radzenie sobie z cięższym, świątecznym menu.

O dziwo słodycze też mogą być odżywcze

Słodycze wcale nie muszą być tylko wątpliwymi kaloriami, jeśli wybiera się je z głową. Wiele świątecznych deserów można przygotować w wersji bardziej odżywczej, wykorzystując do tego naturalne składniki. Suszone owoce dostarczają błonnik i potas oraz naturalną słodycz. Orzechy i nasiona wzbogacają wypieki białkiem i zdrowymi tłuszczami, a kakao jest źródłem magnezu i antyoksydantów.

Nawet dwie kostki gorzkiej czekolady mogą mieć korzystny wpływ na samopoczucie dzięki obecności flawonoidów. Domowe makowce, serniki lub pierniki spożywane z rozsądkiem i przygotowywane na bazie pełnowartościowych składników poza tym, że są pyszne, to mogą też wspierać organizm w zimowym okresie.

Święta bez wątpienia są czasem przyjemności, ale mogą stać się również sposobem na wzmocnienie organizmu. Wystarczy sięgać po naturalne, wartościowe składniki i zachować rozsądek w jedzeniu. Tradycyjne potrawy zawierające błonnik, witaminy, zdrowe tłuszcze i naturalne probiotyki, mogą stać się źródłem energii i odporności na kolejne zimowe tygodnie.

Źródła

  1. NaukaJedzenia.pl

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Nowe wytyczne na 2026 rok Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego: CGM zalecane także przy jednej dawce insuliny
Nowe wytyczne na 2026 rok Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego: CGM zalecane także przy jednej dawce insuliny
Będą protesty przedstawicieli szpitali powiatowych. "Nie widzimy jakiejkolwiek strategii"
Będą protesty przedstawicieli szpitali powiatowych. "Nie widzimy jakiejkolwiek strategii"
Naukowcy mówią o nowym układzie grup krwi. Odkrycie może uratować życie
Naukowcy mówią o nowym układzie grup krwi. Odkrycie może uratować życie
Rak jelit dawał wyraźne objawy, ale lekarze je ignorowali. "Mamy dwa wymiary kryzysu"
Rak jelit dawał wyraźne objawy, ale lekarze je ignorowali. "Mamy dwa wymiary kryzysu"
GIS o chorobach przenoszonych drogą płciową. Nowa akcja przeciwko mitom
GIS o chorobach przenoszonych drogą płciową. Nowa akcja przeciwko mitom
Wspiera serce i pomaga się wyciszyć. Jak jeszcze wspiera zdrowie?
Wspiera serce i pomaga się wyciszyć. Jak jeszcze wspiera zdrowie?
Nie tylko ból głowy po piciu alkoholu. Naukowcy zwrócili uwagę na "hangxiety"
Nie tylko ból głowy po piciu alkoholu. Naukowcy zwrócili uwagę na "hangxiety"
Czy picie wody obniża cholesterol? Tak nawodnienie wpływa na profil lipidowy
Czy picie wody obniża cholesterol? Tak nawodnienie wpływa na profil lipidowy
Lepiej wstać wcześnie czy dłużej pospać? Eksperci mają radę dla seniorów
Lepiej wstać wcześnie czy dłużej pospać? Eksperci mają radę dla seniorów
Śmierć 41-latki po cesarskim cięciu. RPP ujawnia przyczyny tragedii
Śmierć 41-latki po cesarskim cięciu. RPP ujawnia przyczyny tragedii
Bliscy Rewińskiego o jego chorobie. "Nie lubił być traktowany jak chory"
Bliscy Rewińskiego o jego chorobie. "Nie lubił być traktowany jak chory"
Posłanka KO ma wznowę raka. "Zbadajcie się dla tych, których kochacie"
Posłanka KO ma wznowę raka. "Zbadajcie się dla tych, których kochacie"