"Karmi" mózg. Ryzyko alzheimera spada o ponad 50 proc.
Coraz więcej badań pokazuje, że codzienne wybory żywieniowe mogą mieć znaczenie nie tylko dla serca czy masy ciała, ale także dla zdrowia mózgu. Odpowiednia dieta może spowolnić procesy starzenia i zmniejszyć ryzyko rozwoju demencji.
Dieta MIND pod lupą naukowców
Jednym z najlepiej przebadanych modeli żywieniowych wspierających pracę mózgu jest tzw. dieta MIND, łącząca elementy diety śródziemnomorskiej i DASH. Skupia się na produktach, które wspierają funkcje poznawcze i ograniczają stany zapalne.
Remisja cukrzycy typu drugiego możliwa. Najnowsze badania naukowców
Badania opublikowane w czasopiśmie "Alzheimer's & Dementia" wykazały, że osoby ściśle przestrzegające zasad tej diety miały o 53 proc. niższe ryzyko choroby Alzheimera. Z kolei analiza z 2023 roku w "JAMA Psychiatry", obejmująca ponad 224 tys. osób, pokazała spadek ryzyka demencji o 17 proc. u osób stosujących się do jej zasad.
Dodatkowo inne badania sugerują, że dieta oparta na podobnych założeniach może opóźniać starzenie się mózgu nawet o około 2,5 roku. Dietetyczka Pamela Nisevich-Bede zwraca uwagę, że można świadomie komponować posiłki tak, by wspierały funkcje poznawcze. - Tak jak myślimy o talerzu korzystnym dla serca, możemy stworzyć taki, który wspiera mózg podkreśla ekspertka.
Podstawą powinny być:
- zielone warzywa liściaste, bogate w witaminy i antyoksydanty,
- owoce jagodowe, zwłaszcza borówki i truskawki,
- orzechy i nasiona, jako źródło zdrowych tłuszczów,
- pełnoziarniste produkty zbożowe,
- ryby, szczególnie tłuste, bogate w kwasy omega-3,
- oliwa z oliwek jako główne źródło tłuszczu,
- rośliny strączkowe i chude mięso, np. drób.
Co szkodzi mózgowi?
Równie ważne jak to, co jemy, jest ograniczenie produktów, które mogą przyspieszać procesy neurodegeneracyjne. Chodzi przede wszystkim o żywność wysoko przetworzoną, bogatą w sól, cukier i tłuszcze trans. - Diety bogate w smażone potrawy, słodkie przekąski i sól są powiązane ze stanem zapalnym i stresem oksydacyjnym, które zwiększają ryzyko pogorszenia funkcji poznawczych - wyjaśnia Nisevich-Bede.
Eksperci zwracają uwagę, że nie tylko ilość cukru, ale też jego wpływ na poziom glukozy we krwi ma znaczenie. Gwałtowne skoki i spadki cukru mogą negatywnie wpływać na pracę mózgu. Z badań obejmujących setki tysięcy osób wynika, że osoby z częstymi wahaniami poziomu glukozy mają wyższe ryzyko choroby Alzheimera, nawet jeśli nie chorują na cukrzycę.
Niektóre produkty, które często uznawane są za niezdrowe, wcale nie muszą jednoznacznie szkodzić. Przykładowo umiarkowane spożycie nabiału czy nieprzetworzonego czerwonego mięsa może dostarczać składników ważnych dla mózgu, takich jak witamina B12 czy żelazo.
Problemem jest przede wszystkim nadmiar przetworzonych produktów mięsnych, które zawierają duże ilości soli i konserwantów. Eksperci są zgodni co do jednego - kluczowa jest regularność i jakość diety, a nie pojedyncze produkty. - Nie chodzi o całkowite eliminowanie jedzenia, ale o budowanie posiłków w oparciu o składniki, które wspierają zdrowie - podkreśla dietetyczka. To właśnie długoterminowe nawyki żywieniowe mają największy wpływ na funkcjonowanie mózgu i ryzyko chorób neurodegeneracyjnych.
Źródło: Alzheimer's & Dementia, JAMA Psychiatry
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.