Ślepota śnieżna - przyczyny, objawy, leczenie, zapobieganie

Kiedy w styczniu 2018 roku polski himalaista Tomasz Mackiewicz zdobył upragniony szczyt Nanga Parbat, krzyknął, że nie widzi nic. Ślepota śnieżna sprawiła, że nie mógł napawać się widokiem, na który czekał od wielu lat. Chwilę później musiał podjąć nierówną walkę o życie, zaatakowany chorobą wysokościową, która zakończyła się dla niego śmiercią. Czym jest ślepota śnieżna, jakie są jej objawy, kto jest nią zagrożony i czy powoduje trwałe uszkodzenie wzroku w artykule poniżej.

spis treści

Zobacz film: "Straciła wzrok na kilka dni przez farbę do włosów"

1. Ślepota śnieżna - przyczyny

Ślepota śnieżna jest ostrym zapaleniem spojówek oraz nabłonka rogówki, wynikającymi z intensywnej ekspozycji na promieniowanie słoneczne UV-B, prowadzące do oparzenia tych części oka. Zwykle od ślepoty śnieżnej nie traci się wzroku, jest to stan przejściowy. Najbardziej jesteśmy narażeni na to w górach, ponieważ co tysiąc metrów promieniowanie wzrasta o 6 do 8 procent. Śnieg odbija 85 procent promieniowania słonecznego. Całość potęguje również stale powiększająca się dziura ozonowa.

Skutki tej przypadłości mogą zauważyć już narciarze, szusujący około 2-3 tysiące metrów wysokości, zaś zdobywcy szczytów górskich doświadczają tego ekstremalnie. Stąd też ślepota śnieżna przytrafia się najczęściej właśnie himalaistom, którzy nie zachowali ostrożności w kontakcie ze śniegiem i słońcem.

Ślepota śnieżna nie jest jednak, wbrew nazwie, spowodowana zawsze odbijaniem się światła od śniegu. Może przytrafić się również plażowiczom, którzy nie korzystają z okularów przeciwsłonecznych. Dolegliwość tą może wywołać nawet światło reflektorów, czego na własnej skórze doświadczyła księżna Norwegii Mette-Marit. Podczas udzielania przez nią wywiadu, doszło do ślepoty śnieżnej, a jej twarz została poparzona poprzez połączenie ostrego słońca i światła reflektorów.

Wybierz dobre okulary przeciwsłoneczne. Chroń oczy przed promieniowaniem UV
Wybierz dobre okulary przeciwsłoneczne. Chroń oczy przed promieniowaniem UV

Idziesz nadmorskim deptakiem i przystajesz przy straganie z okularami przeciwsłonecznymi. Za kilkanaście...

przeczytaj artykuł

2. Ślepota śnieżna - objawy

Objawy ślepoty śnieżnej zwykle pojawiają w czasie od czterech do dwunastu godzin od chwili poparzenia oczu promieniami UV.

Do najczęstszych objawów tego schorzenia należą:

Osoba, którą dotknęła ślepota śnieżna, przez objawy, których doświadcza zamyka oczy - stąd też często wygląda to tak, jakby straciła wzrok.

3. Ślepota śnieżna - leczenie

Choremu przede wszystkim powinno się zapewnić odpoczynek w zaciemnionym pomieszczeniu, aby chronić oczy przed światłem. Oprócz tego, zalecane jest założenie opatrunku na oczy, aby światło na pewno do nich nie dotarło. Z oczu należy usunąć soczewki kontaktowe, jeżeli poszkodowana osoba je nosi. Powinno się także stosować zimne okłady i przemywać je czystą wodą.

Aby zniwelować ból należy stosować leki przeciwbólowe, np. paracetamol, z częstotliwością: jedna tabletka co osiem godzin, a także krople powodujące rozszerzanie źrenic - daje to także efekt przeciwbólowy. Zalecane jest następujące dawkowanie: jedna kropla do każdego oka trzy razy dziennie, co osiem godzin (należy pamiętać, że osoby z jaskrą nie mogą ich stosować).

Aby zapobiegać pojawieniu się infekcji, należy stosować specjalne maści i krople do oczu, można także zastosować żel, który przyspiesza gojenie - najlepiej 3 razy dziennie, a także na noc.

Całkowite wyleczenie z tej przypadłości zwykle następuje od 48 do 72 godzin, jednak w niektórych, skrajnych przypadkach ślepota śnieżna może mieć charakter trwały. Przykładem tego jest przypadek Wojciecha Jaruzelskiego, który w 1941 roku został wywieziony do Kraju Ałtajskiego na Syberię, gdzie został zatrudniony do wyrębu drzew w tajdze.

Podczas tej pracy jego oczy doznały trwałego poparzenia światłem słonecznym, przez które do końca życia musiał nosić specjalne soczewki, aby jego wzrok nie ulegał dalszemu pogorszeniu.

Rekomendowane przez naszych ekspertów

4. Ślepota śnieżna - zapobieganie

Jedynym skutecznym rozwiązaniem, aby zapobiec ślepocie śnieżnej, jest noszenie specjalnych okularów ochronnych z wysokim filtrem UV. Powinno się je nosić nawet w pochmurne dni, ponieważ promieniowanie to przenika przez chmury. Na ogromnych wysokościach jest ono bardzo wysokie, nawet gdy słońce w ogóle nie jest widoczne.

Okulary ochronne przed ślepotą śnieżną.
Okulary ochronne przed ślepotą śnieżną.

Muszą to być specjalne okulary, przeznaczone do wysokogórskich wypraw. Dopasowują się one do poziomu natężenia promieniowania. Redukują wszelkie odblaski oraz refleksy, dając pełną ochronę. Są także odporne na uszkodzenia mechaniczne.

Okulary te powinny przylegać maksymalnie do oczodołów, oraz posiadać specjalne zabezpieczenie przed ewentualnym zsunięciem się. Najlepsze będą takie wyposażone w taśmy stabilizujące trzymanie. Ponad to, okulary takie powinny mieć po bokach specjalne osłony.

Himalaiści na wyprawy powinni mieć na wyposażeniu co najmniej dwie pary okularów przeciwko ślepocie śnieżnej.

5. Ślepota śnieżna - co wydarzyło się na Nanga Parbat

O tym, co wydarzyło się na szczycie Naga Parbat, wiemy jedynie z relacji towarzyszki Tomasza Mackiewicza, Elisabeth Revol. Prawdopodobną wersją jest zdjęcie przez polskiego himalaistę okularów przeciwsłonecznych w czasie wejścia na szczyt. Nie wiadomo, co było przyczyną takiego zachowania, być może słaba widoczność lub zbyt małe doświadczenie, jednak wiemy, że ślepota śnieżna dopadła Tomasza Mackiewicza na samym szczycie tej góry.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Ważne tematy