Znak, że przyjmujesz za dużo witamin. Wyraźne sygnały ostrzegawcze

Witaminy i suplementy diety od lat cieszą się ogromną popularnością. Wiele osób sięga po nie profilaktycznie, wychodząc z założenia, że skoro są obecne w zdrowej żywności, to w formie kapsułek czy tabletek również muszą być całkowicie bezpieczne. Specjaliści ostrzegają jednak, że takie myślenie bywa złudne.

- Ludzie myślą o suplementach tak samo jak o owocach – powiedział Robert J. Fontana, profesor medycyny z University of Michigan Medical School. - Myślą, że skoro żurawina czy winogrona mogą sprawić, że nie zachorują, to jeśli spożyją ich więcej, będą zdrowsi.

Jak podkreślają eksperci, w przypadku suplementów ten mechanizm nie działa. Zbyt duże dawki witamin i składników mineralnych mogą przynieść skutki odwrotne do zamierzonych.

Lekarze zaznaczają, że suplement nie powinien zastępować dobrze zbilansowanej diety. Ma jedynie uzupełniać konkretny niedobór, a nie być "drogą na skróty" do zdrowia.

Olivia Thomas z Boston Medical Center zwraca uwagę, że najważniejsze jest ustalenie, po co w ogóle chce się sięgnąć po dany preparat. Jej zdaniem suplementy powinny wypełniać konkretną lukę żywieniową, a nie stawać się codzienną podstawą dbania o organizm.

Szczególną ostrożność powinny zachować osoby przewlekle chore, przyjmujące leki, kobiety w ciąży, karmiące piersią albo starające się o dziecko. Ryzyko wzrasta również u pacjentów z chorobami wątroby, nerek i serca, a także podczas terapii onkologicznej czy stosowania leków przeciwzakrzepowych. W takich sytuacjach nawet popularny suplement może okazać się problemem.

Niepokojące objawy bywają mało charakterystyczne. Jak wyjaśniają specjaliści, nadmiar witamin może przypominać zwykłe, codzienne dolegliwości, przez co łatwo go zlekceważyć. Jednym z alarmowych sygnałów są kołatania serca albo ból w klatce piersiowej. Dr Fontana ostrzega, że niektóre preparaty zawierają duże dawki kofeiny i mogą podnosić ciśnienie. Takie objawy zawsze wymagają kontroli lekarskiej.

Do listy możliwych sygnałów należą też wysypki i reakcje przypominające alergię. Cindy Reuter, dyrektorka medyczna medycyny integracyjnej w Dartmouth Health Alice Peck Day Memorial Hospital, zaznacza, że zmiany skórne mogą wskazywać, iż organizm źle reaguje na suplement albo dostaje go za dużo.

Niepokojące powinny być również zmiany koloru moczu i skóry. Jeśli mocz staje się ciemny, a skóra zaczyna żółknąć, trzeba jak najszybciej skonsultować się z lekarzem.

- Choć zdarza się to rzadko, suplementy mogą powodować uszkodzenie wątroby – wyjaśnił dr Fontana.

Eksperci zwracają też uwagę na zawroty głowy, bóle głowy, mrowienie rąk i stóp czy problemy ze snem. Takie objawy mogą towarzyszyć m.in. nadmiarowi żelaza lub innych składników, które w zbyt dużych ilościach zaburzają funkcjonowanie układu nerwowego i narządów wewnętrznych. Częstym problemem są też dolegliwości ze strony układu pokarmowego: wzdęcia, gazy, biegunki, nudności czy wymioty.

Niebezpieczne bywają nie tylko zbyt duże dawki, ale też niewłaściwe połączenia.

- Wapń i żelazo konkurują ze sobą o wchłanianie, więc nie powinny być przyjmowane w tym samym czasie – podkreśla Olivia Thomas. Dodaje, że oba składniki mogą też zaburzać wchłanianie lewotyroksyny, czyli leku stosowanego przy niedoczynności tarczycy.

Z kolei witamina K może osłabiać działanie warfaryny, a dziurawiec wchodzić w interakcje z lekami przeciwdepresyjnymi.

Specjaliści przestrzegają też przed łączeniem kilku preparatów o podobnym składzie. Problemem może być przyjmowanie jednocześnie kilku suplementów z witaminą D, witaminą A czy witaminami z grupy B, a także środków pobudzających "na energię", koncentrację lub odchudzanie.

Dlatego lekarze zalecają jedną prostą zasadę: zanim dołączy się nowy suplement do codziennej rutyny, warto porozmawiać z lekarzem.

Jeśli pacjent już przyjmuje suplementy, najlepiej zabrać wszystkie opakowania na wizytę. Im więcej lekarz wie, tym łatwiej ocenić, czy dana suplementacja rzeczywiście pomaga, czy zaczyna szkodzić.

Źródło: prevention.com, health.clevelandclinic.org, webmd.com