Pokaż kategorie abcZdrowie.pl
Pokaż kategorie

Choroba afektywna dwubiegunowa

Choroba afektywna dwubiegunowa (CHAD) charakteryzuje się występowaniem na przemian okresów depresji i manii (hipomanii). Pojawiają się w różnej częstotliwości i kolejności. Pomiędzy nimi mogą występować okresy remisji albo przechodzą bezpośrednio jeden w drugi. Pierwszy epizod może być depresją, subdepresją, manią, hipomanią bądź tzw. stanem mieszanym. Trwa przez całe życie i ma różny przebieg. Przeciętnie w ciągu pierwszych 10 lat od postawienia diagnozy u osoby chorej występuje ok. czterech dużych etapów choroby. Przeważnie liczba depresji jest wyższa od liczby manii.

1. Etiologia i objawy CHAD

Choroba ma silne uwarunkowania genetyczne. Wskazuje na to m.in. fakt, że u krewnych pierwszego stopnia (osób chorych na CHAD) znacznie częściej niż w całej populacji pojawiają się jakieś choroby afektywne. Nie jest wyjaśnione jednak, na czym dokładnie polega uwarunkowana genetycznie podatność na chorobę afektywną dwubiegunową. Wpływ mają także czynniki środowiskowe. Życiowe niepowodzenia lub inne stresujące wydarzenia zwiększają ryzyko ujawnienia się choroby lub też jej kolejnego nawrotu. Mogą one poprzedzać zarówno wystąpienie manii (hipomanii), jak i stanów depresyjnych. Nawrotom choroby mogą zaś sprzyjać brak snu oraz nieregularny codzienny rytm wykonywanych prac i zadań społecznych.

Choroba charakteryzuje się występującymi na przemian okresami depresji i manii (hipomanii). Pojawiają się z różnym nasileniem i czasem trwania, często z obecnymi okresami remisji. Choroba afektywna dwubiegunowa może pojawić się w każdym wieku, choć pierwsze jej objawy występują zwykle pomiędzy 20 a 30 rokiem życia, częste są jednak początki przed 20 rokiem życia. U 53-60% chorych choroba ujawnia się w dzieciństwie i okresie dorastania, a zwłaszcza w okresie między 15 a 19 rokiem życia. Wtedy jednak często nie jest jeszcze rozpoznana i leczona. Epizody manii – euforii, poczucia siły, ustąpienia lękowych wątpliwości i zahamowań – przypominają stan po zażyciu narkotyków. Kiedy mania ustępuje, następuje bolesna konfrontacja z trudną rzeczywistością. Epizody manii mogą utrzymywać się od 2 tygodni aż do 5 miesięcy, depresje są natomiast nieco dłuższe, tj. trwają od 4 do aż 9 miesięcy. Znane są formy choroby afektywnej dwubiegunowej (ang. Rapid Cycling Bipolar Disorder i Ultradian Bipolar Disorder), których przebieg związany jest z bardzo dużą częstością epizodów chorobowych. Wtedy też etapy te mogą być krótkie lub bardzo krótkie i trwać np. tydzień lub kilka dni, a zdarza się nawet, że mogą przechodzić jeden w drugi (mania w depresję) w ciągu 24 godzin.

2. Leczenie CHAD

Rokowania podnosi wczesne rozpoczęcie leczenia, które pozwala pozbyć się wszystkich objawów choroby na długi czas. Wczesne rozpoczęcie kuracji wpływa łagodząco na przebieg choroby afektywnej dwubiegunowej w kolejnych latach. W zależności od tego, czy chory jest w okresie depresji, manii czy remisji – stosowany jest inny schemat leczenia oraz podawane są leki z różnych grup. W terapii stosowane są leki przeciwdepresyjne, przeciwpadaczkowe,

neuroleptyczne, przeciwlękowe. Jeśli choroba jest nieleczona, postępuje – kolejne nawroty są dłuższe, a okresy remisji coraz krótsze. Ze względu na to, że choroba ma charakter przewlekły, bardzo ważną rolę odgrywa zapobieganie wystąpieniu kolejnych nawrotów choroby.

Wskazania do zastosowania długotrwałego leczenia istnieją u większości przypadków chorych na chorobę dwubiegunową afektywną. Takie leczenie przynosi dosyć dobre efekty, ale wadą jest to, że jest leczeniem długim, a nawet prowadzonym bezterminowo. W kuracji podkreśla się znaczenie psychoedukacji, psychoterapii. Jej celem jest przekazanie – przez specjalnie wyszkolone osoby – informacji o chorobie, a także możliwość dzielenia się z innymi osobami chorymi własnymi doświadczeniami i spostrzeżeniami. Bardzo ważne jest nabycie umiejętności rozpoznawania objawów zwiastujących pojawienie się kolejnych nawrotów choroby, a także nauczenie się kontroli własnych zachowań. Pomocne w leczeniu są zadowalające stosunki z bliskimi osobami, które mogą złagodzić wpływ stresu i wywierać, do pewnego stopnia, korzystny wpływ na przebieg choroby.

Bibliografia

  • Ramirez Basco M. Zaburzenia afektywne dwubiegunowe - podręcznik pacjenta, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellonskiego, Kraków 2008, ISBN 978-83-233-2426-3
  • Jarema M., Rabe-Jabłońska J., Psychiatria, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2011, ISBN 978-83-200-4180-4
  • Sidorowicz S. (red.), Psychiatria kliniczna, Urban & Partner, Wrocław 2004, ISBN 83-89581-95-7

Źródła zewnętrzne

Marta Bednarska,
Komentarze (2)
~sylwia
~sylwia

"....Pomocne w leczeniu są zadowalające stosunki z bliskimi osobami, które mogą złagodzić wpływ stresu i wywierać, do pewnego stopnia, korzystny wpływ na przebieg choroby....'
wiec ja z wlasnego doswiadczenia moge stwierdzic ,ze o takie stosunki jest bardzo ,ale to bardzo trudno.
moj maz nie ma ochoty na jakiekolwiek leczenie,co jest przyczyna zlej relacji jaka zachodzi pomiedzy nami.....
kiedys moim marzeniem bylo zostac psychiatra ,psychologiem.los do tego stopnia potraktowal moje marzenie powaznie,ze postawil nawet pacjeta na mojej drodze.
dzieki temu wiem ,ze co innego miec pacjeta na kilka godzin w pracy,a zupelnie co innego miec pacjeta w domu 24/7.

Odpowiedz
~takasama
~takasama

@~sylwia: Znam ten bol, mój maz od 3 lat leczy się/tzn bierze polowe zalecanej dawki leków...i w żaden sposób nie jestem wtsanie go dopilnować. Owszem poki co nawrotu nie ma ale nie ma dnia bym nie myslala czy to już....strasznie wycienczająca cała rodzinę choroba...

Odpowiedz

zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Choroba afektywna dwubiegunowa - najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Artykuły Choroba afektywna dwubiegunowa
Zdrowie psychiczne

Psychoza afektywna

Psychoza afektywna, a poprawnie psychoza schizoafektywna, to choroba mieszcząca się w obrazie klinicznym między typową postacią schizofrenii a zespołami afektywnymi – epizodem maniakalnym i depresyjnym. Psychoza schizoafektywna jest często utożsamiana...

Neurologia

Choroba Parkinsona

Choroba Parkinsona należy do chorób neurodegeneracyjnych. Dotyka osób starszych – ok. 2/3 chorych ma powyżej 65 lat, choć zdarzają się też przypadki zachorowań przed 50 rokiem życia. Jest to choroba postępująca powoli i podstępnie,...

Ortopedia i reumatologia

Choroba zwyrodnieniowa

Choroba zwyrodnieniowa stawów (ang. Osteoarthritis, OA) to coraz bardziej powszechny problem, jest jedną z tzw. chorób cywilizacyjnych, do których przyczynia się siedzący tryb życia, niedostateczna ilość i jakość ruchu. Pierwszymi...

Neurologia

Choroba Addisona

Choroba Addisona (tzw. cisawica) to zespół objawów klinicznych powodowanych przewlekłą niedoczynnością kory nadnerczy, w wyniku czego następuje upośledzenie wydzielania kortyzolu oraz aldosteronu. Nadnercza są parzystym organem, który...

Neurologia

Choroba Alzheimera

Choroba Alzheimera polega na stopniowym umieraniu komórek nerwowych w mózgu. To schorzenie otępienne charakteryzuje się zaburzeniami w sferze czynności poznawczych. Alzheimeryzm jest często rozpoznany dopiero w dalszym etapie rozwoju. Choroba...

Urologia i nefrologia

Choroba Peyroniego

Choroba Peyroniego (plastyczne stwardnienie prącia) spowodowana jest tworzeniem twardych blaszek łącznotkankowych w obrębie osłonki białawej prącia, co ogranicza wzwód. Choroba Peyroniego występuje głównie ok. 50 roku życia. Pierwsze zmiany...

Neurologia

Choroba lokomocyjna

Choroba lokomocyjna – niewinna nazwa, a potrafi skutecznie uprzykrzyć drogę niejednemu podróżnemu. Kiedyś domena marynarzy pływających statkami po bujających morzach, dziś – wraz z rozwojem komunikacji – dotyczy ona wszystkich...

Krew i naczynia krwionośne

Choroba Buergera

Choroba Buergera to zakrzepowo-zarostowe zapalenie obwodowych tętnic i żył. W czasie trwania choroby następuje stopniowe zwężanie się lub całkowite zarastanie małych i średnich tętnic. Jej objawy i skutki są podobne do tych, jakie daje i powoduje miażdżyca...

Alergologia i pulmonologia

Choroba posurowicza

Choroba posurowicza to reakcja systemu immunologicznego na niektóre leki lub surowicę. U chorego pojawia się pokrzywka, czyli czerwone plamy na skórze, a także gorączka, nudności, wymioty, bóle brzucha, obrzęki i bóle stawów. Niekiedy występują również...

Anoreksja

Choroba anoreksja

Anoreksja, chociaż istnieje od setek lat, a pierwsze wzmianki na jej temat pojawiły się już w X wieku, stała się prawdziwym zagrożeniem dzisiejszych czasów. Panujący na Zach

lekarzy jest teraz online

Zapytaj lekarza
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500