Objawy paranoi

Weryfikacja merytoryczna:

Mgr Kamila Krocz - psycholog społeczny, autorka wielu publikacji dotyczących rozwoju osobistego oraz warsztatów z doradztwa zawodowego i komunikacji...

Paranoja to ciężkie zaburzenie psychiczne. Ludzie, których dotknęła, nie potrafią normalnie żyć. Pojawiające się u nich ur ojenia uniemożliwiają funkcjonowanie w społeczeństwie. Chorym wydaje się, że ktoś ich śledzi, że ukochana osoba ich zdradza, że kocha się w nich ktoś, kogo znają. Czasem są przekonani o własnej wielkości i wyższości nad innymi ludźmi, innym razem twierdzą, że są chorzy, pomimo że nie ma na to żadnych medycznych dowodów. Czym objawia się zespół paranoiczny? Czy na to zaburzenie osobowości składa się tylko podejrzliwość i urojenia prześladowcze?

Przyczyny paranoi

Zaburzenia urojeniowe to złożone przeżycia. Chory ma na jakiś temat fałszywe przekonanie, co wiąże się z ogromnymi emocjami i ekstremalnymi zachowaniami. Urojenia można podzielić na kilka rodzajów:

• urojenia prześladowcze – choremu wydaje się, że inni są do niego wrogo nastawieni,
• urojenia wielkościowe – wiążą się ze zbyt wysoką samooceną i nadmierną wiarą we własne możliwości,
• urojenia somatyczne – przekonanie o swojej poważnej chorobie, mimo braku jakichkolwiek medycznych dowodów,
• urojenia erotyczne – chory wyobraża sobie, że jest kochany przez jakąś znaną mu osobę,
• urojenia zazdrości – przekonanie chorego, że partner go zdradza,
• urojenia niespecyficzne – występowanie różnych urojeń, bez przewagi jednego tematu.

• guzy mózgu,
• choroba Parkinsona,
• choroba Alzheimera,
• depresja,
• alkoholizm,
• choroba nadnercza i tarczycy,
• niektóre leki,
• ciężkie niedobory żywieniowe.

Objawy i leczenie paranoi

Objawy paranoi nie zawsze są rozpoznawane, ponieważ - oprócz urojeń - chorzy normalnie wykonują swoje obowiązki, często są przykładnymi rodzicami i pracownikami. Ich wyobrażenia wydają się niekiedy prawdopodobne, dlatego bliscy, a czasem także lekarze, nie rozpoznają symptomów choroby. Paranoja charakteryzuje się przede wszystkim brakiem zaufania do innych osób. Chorym wydaje się, że inni chcą ich oszukać i im zaszkodzić.

Bardzo niechętnie zwierzają się ze swoich podejrzeń. Czasem nawet nieistotna uwaga może zostać przez nich zinterpretowana jako pogróżka. Paranoja to przede wszystkim urojenia psychiczne. Osobowość paranoiczna odznacza się permanentną podejrzliwością, tendencją do zniekształcania codziennych doświadczeń, sztywnym poczuciem własnych praw, postawą ksobną oraz spiskowymi teoriami na temat różnych wydarzeń. Zazwyczaj paranoicy często noszą uraz w sercu, to znaczy – długotrwale przeżywają przykrości, jakie inni im zadali, nawet nieświadomie. Są po prostu nadmiernie wrażliwi na porażki i niepowodzenia (niski próg frustracji).

Leczenie paranoi polega na indywidualnej psychoterapii, leczeniu farmakologicznym i leczeniu szpitalnym. Tę ostatnią opcję stosuje się zwykle, gdy chory wykazuje zachowania agresywne i gwałtowne. Leczenie paranoi jest też czasami wspomagane innymi terapiami, chociażby pracą ze zwierzętami, medytacjami i technikami relaksacyjnymi, a także tańcem czy psychodramą.