Wybór metody antykoncepcyjnej

Mgr Magdalena Boniuk
Weryfikacja merytoryczna:

Mgr Magdalena Boniuk - seksuolog, psycholog, terapeuta młodzieży, dorosłych i rodzin.

Wybór metody antykoncepcyjnej jest bardzo szeroki. Na rynku są dostępne różne zabezpieczenia przed niechcianą ciążą, przy czym antykoncepcja hormonalna (tabletki antykoncepcyjne, plastry antykoncepcyjne lub zastrzyki antykoncepcyjne) jest wysoce skuteczna, a naturalne metody zapobiegania ciąży wykazują mniejszą skuteczność według skali Pearla. Wybór antykoncepcji można jeszcze uzupełnić o środki plemnikobójcze, wkładki domaciczne, a nawet metody chirurgiczne.

Naturalne metody antykoncepcji

 

Wydawać by się mogło, że to nic prostszego. Wystarczy zrezygnować z seksu, kiedy kobieta jest płodna. Jak się jednak dowiedzieć, kiedy ten okres nastąpi? To dość skomplikowane, ale nie niemożliwe. Jest kilka sposobów: kalendarzyk, metoda termiczna i metoda Billingsów. Pierwsza z nich jest najbardziej zawodna i najlepiej zrezygnować z niej, jeszcze zanim się zaczęło, chyba że stosujemy ją jako uzupełnienie do dwóch pozostałych procedur zabezpieczenia.

Metoda termiczna

Metoda termiczna polega na mierzeniu temperatury. Kobieta musi to robić codziennie rano, o tej samej porze, tym samym termometrem, po co najmniej trzech godzinach snu, na czczo. Temperatura ciała rośnie zaraz po owulacji i utrzymuje się na podwyższonym poziomie aż do miesiączki (tuż przed menstruacją spada). Po trzech dniach od owulacji zaczyna się okres niepłodności pewnej poowulacyjnej.

Metoda Billingsów

Metoda Billingsów polega na obserwacji śluzu szyjkowego. Kobieta może zauważyć jego dwa rodzaje:

  • estrogenny – występujący w okresie płodnym. Jest jak białko jaja kurzego: przejrzysty, elastyczny, ciągnący się, szklisty i daje uczucie wilgoci w pochwie.
  • gestagenny – występujący w okresie niepłodnym. Jest mętny, gęsty, przyczepny, białawy lub żółty. Nie przepuszcza plemników, które giną pod wpływem kwaśnego pH pochwy po 8-12 godzinach.

Trudności z obserwacją śluzu mogą mieć kobiety po poronieniu, porodzie, w okresie okołomenopauzalnym, a także z ostrymi i przewlekłymi stanami zapalnymi pochwy.
Pomocny w stosowaniu tej metody możne być tester płodności, który jest do kupienia w aptekach. Codziennie pobiera się kroplę śluzu i nakłada na szkiełko. Śluz płodny po wyschnięciu przybiera kształt liści paproci lub gałązek jodły.

Metoda objawowo-termiczna

Metoda objawowo-termiczna polega na połączeniu dwóch poprzednich metod z obserwacją szyjki macicy. Badania populacji niemieckiej, opublikowane w 2007 r. w Journal of Human Reproduction, dowiodły, że stosowana rzetelnie ma PI porównywalne z antykoncepcją hormonalną.

Stosunek przerywany

Bardzo nieskuteczna metoda, polegająca na wycofaniu prącia z pochwy tuż przed wytryskiem nasienia. Trzeba jednak pamiętać, że u mężczyzn występuje tzw. kropelkowanie, czyli wydostawanie się wydzieliny z członka jeszcze przed orgazmem. Tę śluzowatą, lepką substancję, powstającą pod wpływem długotrwałego i silnego podniecenia, w której również mogą występować plemniki, nazywamy preejakulatem. Ta metoda nie jest także komfortowa dla pań. Często zdarza się, że wywołuje ona u nich niechęć do współżycia, choć to niejedyny negatywny skutek. Napięcie powodowane przerywaniem stosunku w tym najważniejszym momencie może prowadzić do neurotycznego niepokoju, impotencji, oziębłości seksualnej i problemu z osiągnięciem orgazmu u obojga partnerów. Dalsze konsekwencje to: znerwicowanie, drażliwość i wrogie nastawienie do partnera.

Tabletki antykoncepcyjne

Hormony zawarte w tabletkach antykoncepcyjnych hamują dojrzewanie komórki jajowej oraz sprawiają, że śluz staje się gęsty, nieprzepuszczalny dla plemników. Niektóre z nich wywołują również zmiany w śluzówce macicy, uniemożliwiając komórce jajowej zagnieżdżenie. Pigułki hormonalne są dostępne tylko na receptę.

Plastry i zastrzyki antykoncepcyjne

Plaster nalepia się tylko raz na trzy tygodnie na plecy, brzuch lub pośladki. Po trzech tygodniach robi się siedem dni przerwy, a następnie znów przylepia środek.
Zastrzyki przyjmuje się raz na trzy miesiące.

Inne metody antykoncepcji

Prezerwatywa

Jest prosta w użyciu, dostępna i tania, ale niektórzy mężczyźni nie lubią jej stosować, twierdząc, że zmniejsza przyjemność. Zdarza się też, że niektóre osoby są uczulone na lateks, w takim przypadku nie można stosować tej metody.

Środki plemnikobójcze

Globulki i kremy antykoncepcyjne mają paraliżować plemniki. W środkach tych jest nonoksynol-9, który utrudnia plemnikom przedostanie się do komórki jajowej. Unieruchamia je i znacznie ogranicza ich żywotność, nie niszcząc przy tym materiału genetycznego. Globulki mogą jednak powodować uczucie pieczenia, a nawet palenia w pochwie, a także zaczerwienienie i objawy stanu zapalnego.

Wkładki domaciczne

Muszą być dopasowane przez lekarza. Wymienia się je co 3-5 lat. Spirala utrudnia plemnikom dotarcie do jajowodu i zmienia śluzówkę macicy tak, że rozwijająca się zapłodniona komórka jajowa nie może się w nią wszczepić. Istnieją też wkładki z pojemniczkami na hormony, które sprawiają, że śluz staje się nieprzepuszczalny dla plemników.

Sterylizacja

Polega na podwiązaniu nasieniowodów mężczyzny lub jajowodów kobiety. W Polsce zabieg ten stosowany jako metoda antykoncepcji jest nielegalny.

Przypisy
P. Frank-Herrmann, J. Heil and C. Gnoth et al., The effectiveness of a fertility awareness based method to avoid pregnancy in relation to a couple's sexual behaviour during the fertile time: a prospective longitudinal study, Hum Reprod 2007, 22.
Elizabeth Raith, Petra Frank i Guenter Freundl – Naturalne metody planowania rodziny. Poradnik medyczny – Springer i PWN, Warszawa 1997.

Artykuły Wybór metody antykoncepcyjnej

Antykoncepcja dla kobiet to temat niezwykle ważny dla każdego, kto rozpoczął życie seksualne i jest odpowiedzialny. Środki antykoncepcyjne, jak np. spirale wewnątrzmaciczne , tabletki ...

Wybór metody antykoncepcji nie jest łatwy. Jednak można sobie pomóc odnosząc się do kryterium antykoncepcji według Guilebauda. Oto najważniejsze cechy najlepszych środków zapobiegających ciąży:
<ul>
	<li>
		dostępność cenowa i możliwość kupienia w każdym sklepie,</li>
	<li>
		prosty sposób stosowania antykoncepcji,</li>
	<li>
		niemal 100% skuteczność oraz zero negatywnych wpływów na libido i aktywność seksualną,</li>
	<li>
		pewność i bezpieczeństwo, bez uciążliwych objawów dla zdrowia,</li>
	<li>
		odwracalność efektu antykoncepcyjnego,</li>
	<li>
		możliwość stosowania bez konsultacji z lekarzem.</li>
</ul>
Oczywiście, żadna metoda antykoncepcyjna nie spełnia kryteriów Guilebauda. Z pewnością nie wszystkie środki działają tak samo na każdego. Zanim zdecydujesz się na własny wybór, zastanów się – czy wybrane przez ciebie środki zapobiegające ciąży nie są szkodliwe dla zdrowia. Jeżeli decydujesz się na antykoncepcję hormonalną, idź do lekarza, który wykona szereg badań i zleci odpowiednie metody.

Komputery cyklu to innowacyjna metoda antykoncepcji, z którą nie wiążą się żadne skutki uboczne. Coraz więcej kobiet decyduje się na stosowanie komputerów cyklu. Jak działają te urządzenia?

Pierścień antykoncepcyjny to nowoczesna hormonalna metoda zapobiegania ciąży . Krążek dopochwowy może być alternatywą dla wszystkich kobiet, u których wystąpiły skutki uboczne stosowania tabletek ...

Spirale antykoncepcyjne to inwazyjne metody zapobiegania ciąży . Lekarze uważają, że mogą je stosować kobiety, które już rodziły i takie, które nie planują w najbliższej przyszłości mieć dziecka. ...

Antykoncepcja to wszelkie zabiegi, których celem jest zapobieganie ciąży. Wśród tych metod są także globulki antykoncepcyjne. Ich działanie polega na unieruchomieniu plemników, które nie mogą ...

Środki plemnikobójcze dostępne są jako globulki lub kremy. Cechuje je niska cena i fakt, że są dostępne bez recepty. Niestety, są mało skuteczne i niewygodne w stosowaniu.

Tabletki hormonalne to skuteczna metoda antykoncepcji . Wyróżnia się pigułki jednoskładnikowe oraz pigułki dwuskładnikowe. Różnią się od siebie zawartością hormonów. Minipigułka składa się z ...

Antykoncepcja hormonalna blokuje wytwarzanie hormonów kierujących dojrzewaniem komórki jajowej.

Pominięta tabletka antykoncepcyjna jest wielkim problemem niektórych kobiet. Tempo życia sprawia, że czasem zapominamy o podstawowych rzeczach i zdarza się nam pominąć tabletkę, zwłaszcza w ...

Leczenie bezsenności jest zadaniem interdyscyplinarnym, to znaczy, że często potrzebna jest współpraca lekarzy wielu dziedzin medycyny: psychiatrów, neurologów, kardiologów, pulmonologów; a także ...

Metody leczenia bezsenności

Różnorodne metody antykoncepcji dla mężczyzn i kobiet mają zróżnicowany poziom skuteczności. Do tej pory większość z nich przeznaczona była tylko dla kobiet. Panowie używali prezerwatyw , które są ...

Prezerwatywa jest środkiem antykoncepcji mechanicznej, który oprócz ochrony przed ciążą może zmniejszyć ryzyko zarażenia chorobami przenoszonymi drogą płciową.

Antykoncepcja po porodzie powinna być bezpieczna dla matki i dziecka karmionego piersią. Dużą skutecznością charakteryzują się metody mechaniczne i antykoncepcja hormonalna dla kobiet karmiących.

Antykoncepcja po porodzie

Ablacja endometrium  jest metodą leczenia nieprawidłowych oraz nadmiernych krwawień macicznych, szczególnie w okresie okołomenopauzalnym. Polega na chirurgicznym usunięciu błony śluzowej ...

Leczenie tego typu nowotworu odbywa się metodą operacyjną.&nbsp;

Tabletki antykoncepcyjne to jeden z najbardziej popularnych sposobów zapobiegania ciąży . Wprawdzie trzeba o nich codziennie pamiętać, ale z czasem przyjmuje się je po prostu odruchowo. Większość ...

Antykoncepcja ma na celu zapobieganie zapłodnieniu. Różnorodność środków antykoncepcyjnych pozwala wybrać każdej parze najlepszą dla niej ochronę, choć należy podkreślić, że nie wszystkie metody ...

Współczesne tabletki antykoncepcyjne , z uwagi na bardzo niskie dawki hormonów w porównaniu do preparatów stosowanych przed laty, są jedną z najskuteczniejszych metod zapobiegania niechcianej ...

Zanim zdecydujesz się na antykoncepcję hormonalną, udaj się do lekarza, który wykona badania i wykluczy przeciwwskazania. Przyjmowanie hormonów nie jest obojętne dla organizmu, zwłaszcza gdy istnieje niebezpieczeństwo dla zdrowia.<br />
<br />
Tabletki antykoncepcyjne mogą powodować zatrzymanie wody w organizmie, otyłość oraz nadciśnienie tętnicze. Antykoncepcja hormonalna zwiększa ryzyko zawału serca, udaru mózgu i chorób zakrzepowych żył. W wyniku pigułek może dojść do obniżenia poziomu antytrombiny oraz podwyższenia stężenia fibrynogenu. Dodatkowo pojawia się wzrost stężenia witaminy K, co objawia się nadmierną krzepliwością krwi. Tabletki antykoncepcyjne negatywnie wpływają na układ pokarmowy, mogą być przyczyną kamicy pęcherza żółciowego. Zanim zdecydujesz się na antykoncepcję hormonalną – rozważ wszystkie za i przeciw.

Rower stacjonarny, znany także jako rower treningowy, to bardzo popularny sprzęt do ćwiczeń. Jednak aby uzyskać oczekiwane efekty ćwiczeń, należy wiedzieć, jak ćwiczyć na rowerze stacjonarnym.

Jak ćwiczyć na rowerze stacjonarnym?

Sterylizator do butelek to urządzenie niezwykle przydatne dla młodych mam. Pozwala na szybką i skuteczną dezynfekcję butelek i smoczków, które mogą zachodzić mlekiem.

Częstotliwość wybielania zębów jest zależna od typu preparatu wybielającego oraz rodzaju przebarwień na powierzchni zębów. Na co zwrócić uwagę i w jaki sposób bezpiecznie wybielić zęby?

Jak często wybielać zęby?

Jak wszystkie leki, także pigułka antykoncepcyjna nie jest wolna od działań niepożądanych. Należą do nich np.: plamienia acykliczne, trądzik , łojotok , bóle głowy , nudności i wymioty , bóle ...

Wiele mówi się o tym, że stosowanie hormonalnej antykoncepcji powoduje przyrost wagi. Czemu tak jest? Dzieje się tak dlatego, że w czasie ich stosowania dochodzi do zatrzymywania wody w organizmie. Nie to też bez wpływu na samopoczucie kobiety.<br />
<br />
Aby nie dopuścić do wzrostu masy ciała należy przejść na zdrową dietę oraz ograniczyć spożywanie soli, która powoduje obrzęki. Takie postępowanie może w znacznym stopniu zapobiec gromadzeniu się wody w organizmie i niwelować napady wilczego głodu. Wymienione skutki uboczne często pojawiają się w przypadku stosowania tabletek dwuskładnikowych, które zawierają progestageny. To właśnie one mogą przyczyniać się do gromadzenia kilku dodatkowych kilogramów.<br />
<br />
Mniej skutków ubocznych powodują pigułki antykoncepcyjne o mniejszym poziomie hormonów, jednak tak naprawdę o wyborze tych właściwych powinien zdecydować lekarz. Wiele zależy od wyników badań hormonalnych. Wahania wagi mogą być bowiem wynikiem ich zaburzeń. Innym czynnikiem jaki należy wziąć pod uwagę dobierając konkretne pigułki jest ich rodzaj i indywidualne potrzeby organizmu.

Zastrzyki antykoncepcyjne są jednym z najnowszych pomysłów nowoczesnych metod zapobiegania ciąży. Kuszą skutecznością i wygodą w stosowaniu, a tym samym są dużą konkurencją dla mechanicznych ...

Plastry antykoncepcyjne są jedną z metod zabezpieczających przed ciążą . Środek ten należy zaliczyć do grona metod antykoncepcji hormonalnej , a polega on na ciągłym uwalnianiu do organizmu ...

Pytania do eksperta

Jaką metodę antykoncepcji powinnam wybrać?

Dzień dobry! Zwracam się do Państwa z pytaniem dotyczącym doboru metody antykoncepcji. Wraz z partnerem planujemy rozpocząć współżycie i chcemy poradzić się w kwestii zabezpieczenia. Wiemy na pewno, że będziemy używać prezerwatyw. Chcielibyśmy jednak zastosować jednocześnie drugą metodę antykoncepcji, która da nam więcej pewności i pozwoli skuteczniej zapobiegać niechcianej ciąży. Rzecz w tym, ...
Odpowiada: lek. med. Anna Syrkiewicz

Jak zabezpieczać się przed wirusem HPV?

Odpowiada: lek. med. Agnieszka Barchnicka

Czy stosunek przerywany chroni przed ciążą?

Odpowiada: lek. Joanna Gładczak
Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin

Konsultanci działu Seks

Mgr Magdalena Boniuk

seksuolog, psycholog, terapeuta młodzieży, dorosłych i rodzin.

Mgr Magdalena Boniuk
Wszyscy konsultanci »