Dolegliwości, które prowadzą do otyłości

Cukrzyca typu 2 jest chorobą metaboliczną, która polega na oporności na insulinę, jej niedoborze, a zarazem wysokim stężeniu glukozy we krwi. Między cukrzycą a otyłością istnieje dwustronna reakcja. Z jednej strony otyłość stwarza wysokie ryzyko rozwoju cukrzycy u osób posiadających genetyczne predyspozycje do jej wystąpienia (spożywanie dużej ilości pokarmów, w sporej części słodkich napojów, produktów słodzonych, słodyczy). Z drugiej strony wystąpienie cukrzycy objawia się m.in. zwiększonym pragnieniem, nadmiernym łaknieniem, częstym oddawaniem moczu, osłabieniem. To z kolei prowadzi do nadmiernego objadania się, braku poczucia ilości spożywanej energii, utraty kontroli nad wartością kaloryczną spożywanego jedzenia.

Zespół Cushinga wynika z nadmiernej ilości hormonów sterydowych w organizmie – głównie kortyzolu. Może być to rezultatem nieprawidłowej produkcji hormonów przez nadnercza lub występować jako powikłanie podawania takowych z zewnątrz.
Objawy tego zespołu u każdej osoby przybierają różną postać. Zespół Cushinga najczęściej objawia się odkładaniem tkanki tłuszczowej w miejscach, jak tułów, brzuch, kark. Twarz chorej osoby staje się zaokrąglona, a kończyny stają się nieproporcjonalnie szczupłe. Ponadto może wystąpić zanik mięśni, podwyższone ciśnienie tętnicze, rozstępy, czy szybkie tworzenie się siniaków.

Kolejną chorobą, która niesie ze sobą ryzyko wystąpienia otyłości, jest niedoczynność tarczycy, prowadząca do spowolnienia procesów metabolicznych. U podłoża niewystarczającego wytwarzania hormonów przez tarczycę mogą leżeć przyczyny pierwotne, związane z uszkodzeniem gruczołu tarczowego. Niedoczynność tarczycy może także wynikać z przyczyn wtórnych, których geneza leży w przysadce mózgowej - co skutkuje niewystarczającym wydzielaniem hormonu tyreotropiny (TSH). Z kolei przyczyn wystąpienia trzeciorzędowej niedoczynności tarczycy upatruje się w podwzgórzu, produkującym wtedy zbyt małe ilości tyreolibetyny (TRH), w następstwie niewystarczające ilości TSH i hormonów tarczycy. Niedoczynność tarczycy prowadzi do spadku tempa metabolizmu, zmniejszenia tolerancji wysiłku, osłabienia, zwiększenia masy ciała, łamliwości włosów, spowolnienia perystaltyki jelit.

Zespół policystycznych jajników (PCOS) jest najczęstszym zaburzeniem hormonalnym u kobiet, powodującym niepłodność. Charakteryzuje się m. in. zwiększonym poziomem męskich hormonów płciowych, wysokim poziomem insuliny i insulinoopornością. Do objawów PCOS należy trądzik, brak lub nieregularne miesiączki, maskulinizacja, łysienie endogenne. Skutkiem występowania zespołu policystycznych jajników jest także otyłość centralna, polegająca na odkładaniu tkanki tłuszczowej głównie w dolnej części tułowia.

Chrom i wapno są pierwiastkami, które mają bardzo ważny wpływ na funkcjonowanie organizmu. Chrom odpowiedzialny jest za utrzymanie optymalnego poziomu cholesterolu we krwi, zmniejszenie apetytu, łagodzi bóle głowy, wchodzi w skład wielu enzymów trawiennych. Niedobór chromu powoduje problemy z utrzymaniem odpowiedniego poziomu insuliny we krwi, a to z kolei może prowadzić do niepohamowanego spożywania dużej ilości słodyczy. Drugim ważnym pierwiastkiem jest magnez, który bierze udział w syntezie kwasów tłuszczowych, zmniejsza pobudliwość komórek nerwowych, wzmacnia odporność organizmu i pobudza czynności wątroby. Niedobór magnezu może wiązać się z nerwowością, nadmierną pobudliwością, problemami ze snem, zmęczeniem i przygnębieniem. Zajadanie smutków i złego nastroju czekoladą, batonikami, cukierkami, dzieli tylko jeden krok od nadwagi, a w dalszej kolejność od otyłości.

W 40% przypadków otyłość spowodowana jest czynnikami genetycznymi. Otyłość może także wynikać z chorób genetycznych. Wśród tych, które prowadzą do powstania otyłości znajdują się: zespół Turnera, zespół Downa, Pradera-Williego, Carpentera, Bardeta-Biedla, Laurence'a-Moona-Biedla. Wymienione choroby wywołują m. in. zaburzenia ośrodku głodu i sytości (zespół Pradera-Williego) oraz zaburzenia gospodarki hormonalnej.