Co jeść, by żyć dłużej? Naukowcy mówią o różnicach między płciami

Naukowcy sprawdzili, czy "najzdrowsza dieta" wygląda tak samo u kobiet i u mężczyzn. Zespół kierowany przez badaczy z Queen Mary University of London przeanalizował dane blisko 104 tys. osób w średnim wieku z brytyjskiego UK Biobank i porównał, jak przestrzeganie różnych modeli żywienia wiąże się z ryzykiem przedwczesnej śmierci. Z ich ustaleń wynika, że właściwie dobrana dieta mogła obniżać ryzyko nawet o około jedną czwartą. Co więcej, oszacowano, że mężczyźni mogliby zyskać średnio około trzech dodatkowych lat życia dzięki zdrowemu sposobowi jedzenia, podczas gdy u kobiet efekt był nieco mniejszy i wynosił około 2,3 roku.

Najkorzystniej wypadł model śródziemnomorski, ale jego optymalny wariant różnił się u kobiet i u mężczyzn. Wspólny mianownik dla obu płci to: mniej czerwonego i przetworzonego mięsa oraz produktów wysoko przetworzonych, a więcej żywności roślinnej – warzyw, owoców, roślin strączkowych, orzechów i nasion.

Różnice pojawiły się w szczegółach. U mężczyzn najlepsze wyniki wiązano z modelem żywienia nastawionym na obniżanie ryzyka cukrzycy i lepszą kontrolę poziomu cukru we krwi. W tym podejściu istotnym elementem była także kawa, której składniki – w tym przeciwutleniacze – w wielu badaniach łączono z korzyściami dla mózgu, serca i wątroby.

U kobiet natomiast najkorzystniej wypadała odmiana diety śródziemnomorskiej, w której zwiększa się podaż białka m.in. poprzez częstsze sięganie po ryby, a jednocześnie ogranicza się produkty skrobiowe, w tym ziemniaki. Autorzy zwracali uwagę, że ziemniaki dostarczają sporo węglowodanów, które w przewodzie pokarmowym przekształcają się w cukry, natomiast ryby są źródłem pełnowartościowego białka oraz cennych kwasów tłuszczowych, a przy tym sprzyjają sytości przy relatywnie niskiej kaloryczności.

Badanie wzmacnia przekaz, że zdrowy sposób jedzenia realnie wiąże się z dłuższym życiem i mniejszym ryzykiem chorób cywilizacyjnych. Jednocześnie sugeruje, że w ramach ogólnych zasad można dobierać akcenty inaczej u kobiet i u mężczyzn – tak, aby dieta lepiej odpowiadała ich profilowi metabolicznemu.

Źródło: "Healthy dietary patterns, longevity genes, and life expectancy: A prospective cohort study" w: "Science Advances"