Elektrolity - charakterystyka, niedobór, źródła

Elektrolity są ważne dla prawidłowego funkcjonowania całego organizmu, a zwłaszcza układu nerwowego i mięśniowego. Najważniejsze elektrolity to sód, potas, wapń i magnez. Jakie funkcje pełnią elektrolity? Kiedy jesteśmy najbardziej narażeni na ich utratę? Jak uzupełnić ich niedobory elektrolitów?

Zobacz film: "Czy wodę można przedawkować? Obejrzyj nasz film:"

1. Elektrolity - charakterystyka

Elektrolity to substancje rozpuszczające się w płynach ustrojowych. Elektrolity to jony soli, naładowane dodatnio, czyli kationy (sód, potas, wapń, magnez) lub ujemne aniony. To właśnie dzięki nim jest możliwe utrzymanie równowagi kwasowo-zasadowej.

Elektrolity są bardzo ważne dla układu nerwowego – przez to, że mają elektryczne właściwości potrafią przewodzić impulsy nerwowe, niezbędne dla funkcjonowania całego układu nerwowego oraz mózgu.

Elektrolity są istotne również dla naszych mięśni, w tym największego z nich, czyli serca. Elektrolity wpływają na skurcze i rozkurcze mięśni, co w przypadku serca wiąże się z pompowaniem krwi i dostarczaniem tlenu do wszystkich komórek organizmu.

Odpowiednie stężenie elektrolitów jest kluczowe dla całej gospodarki wodnej organizmu. Ponieważ elektrolity są naładowane elektrycznie, „przyciągają” wodę, która następnie jest rozprowadzana i wchłaniana we wszystkich komórkach organizmu.

Prawidłowe wartości elektrolitów:

  • sód – 3250 mg/l, 142 mmol/l;
  • potas – 156 mg/l, 4 mmol/l;
  • magnez – 24 mg/l, 1 mmol/l;
  • wapń – 100 mg/l, 2,5 mmol/l.

2. Elektrolity - niedobór

Elektrolity są potrzebne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. Pierwsze sygnały braku odpowiedniej ilości elektrolitów w organizmie to zwykle osłabienie, złe samopoczucie i brak energii. Często w wyniku niedoboru elektrolitów pojawiają się też drżenie, bóle i skurcze mięśni, biegunki, zaparcia oraz obrzęki nóg. Niewystarczający poziom elektrolitów sprawia, że czujemy się senni, apatyczni i nie mamy motywacji do wykonywania codziennych obowiązków.

Niedobór elektrolitów może mieć też poważniejsze skutki, takie jak zaburzenia pracy serca, omdlenia, konwulsje, paraliż oraz łamliwość kości.

Po intensywnych treningach trwających około godzinę zaleca się wypijanie napojów izotonicznych, nawet przy treningach redukcyjnych. Mają one za zadanie nawodnienie i uzupełnienie utraconych z potem elektrolitów, dzięki czemu regeneracje organizmu będzie łatwiejsza.

2.1. Elektrolity - przyczyny niedoboru

Przyczyn niedoboru elektrolitów może być wiele, jednak najczęściej winne są zaburzenia czynności układu pokarmowego, wywołujące biegunki i wymioty, a także upały. Bardzo wysoka temperatura na zewnątrz sprawia, że intensywnie się pocimy i w ten sposób tracimy minerały.

Przyczyną braku odpowiedniej ilości elektrolitów często jest również wytężony wysiłek fizyczny. W czasie intensywnych treningów, ale również przy ciężkiej pracy fizycznej, bardzo się pocimy i w ten sposób narażamy organizm na utratę elektrolitów.

Niedobór elektrolitów wiązać się może z przyjmowaniem zbyt małej ilości płynów, nieracjonalnym żywieniem oraz stosowaniem rygorystycznych diet. Na ich poziom negatywnie wpływa też przyjmowanie leków moczopędnych i przeczyszczających.

10 sposobów, by pić więcej wody każdego dnia
10 sposobów, by pić więcej wody każdego dnia [11 zdjęć]

Nawodnienie organizmu jest ważne dla zdrowia, szczupłej sylwetki, pięknego wyglądu i dobrego samopoczucia....

zobacz galerię

3. Elektrolity - źródła

Elektrolity można uzupełnić w prosty sposób. Jeśli chcemy uzupełnić braki elektrolitów, to musimy zacząć od nawodnienia organizmu. Pomocne w uzupełnianiu elektrolitów może okazać się picie dużych ilości wody mineralnej (ale również soku pomidorowego bogatego w potas i wody kokosowej zawierającej mikroelementy) oraz zdrowa dieta. Oczywiście zapotrzebowanie na elektrolity zależy również od naszych nawyków i stylu życia. Osoby regularnie uprawiające sport muszą pamiętać o częstym uzupełnianiu elektrolitów, np. poprzez spożywanie napojów izotonicznych. Izotoniki nawadniają organizm, zapobiegając niedoborom elektrolitów, a także dodają energii.

W lecie, przy upałach, musimy pamiętać, że nasz organizm potrzebuje więcej płynów niż zwykle, ponieważ intensywniej się pocimy i w ten sposób tracimy elektrolity. Należy dbać o ilość elektrolitów również w czasie wakacji w krajach o tropikalnym klimacie, gdzie łatwo o odwodnienie.

Do niebezpiecznych niedoborów elektrolitów bardzo często dochodzi w czasie infekcji pokarmowych. Jeśli cierpimy na biegunki i wymioty, musimy pamiętać o przyjmowaniu dużej ilości płynów i elektrolitów. Można też skorzystać z dostępnych w aptece preparatów z elektrolitami, które uzupełniają braki wynikające z choroby.

PYTANIA I ODPOWIEDZI LEKARZY NA TEN TEMAT

Zobacz odpowiedzi na pytania osób, które miały do czynienia z tym problemem:

Wszystkie odpowiedzi lekarzy

W uzupełnianiu ilości elektrolitów niezwykle istotne jest stosowanie diety bogatej w potas, wapń, magnez i sód. Produkty zawierające potas to: suszone morele, suszone figi, banany, ziemniaki, awokado, kiwi, grejpfruty i pomidory. Cenny wapń znajduje się głównie w mleku i jego przetworach (jogurtach, maślankach, serach, twarogach), ale również w sardynkach, pieczywie razowym i roślinach strączkowych. Najlepsze źródła magnezu to kakao, czekolada, kasza gryczana, płatki owsiane oraz orzechy laskowe. Jeżeli chodzi o sód, przeważnie nie mamy problemu z jego niedoborem – dostarcza go sól, która obecna jest w większości produktów spożywczych.

Po zaobserwowaniu objawów mogących świadczyć o zaburzeniach gospodarki wodno-elektrolitowej warto wykonać badanie krwi. Oznaczenie stężeń elektrolitów wykaże, czy mamy odpowiednie ilości elektrolitów w organizmie.

spis treści
rozwiń

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Podoba Ci się ten artykuł? Chcesz więcej? Polub
    i bądź na bieżąco!