Główny sprawca otyłości. Zaburza mikrobiotę i zwiększa ryzyko cukrzycy

Szacuje się, że nawet 70 proc. komórek układu odpornościowego znajduje się w obrębie jelit, więc zmiany w mikrobiomie mogą mieć daleko idące konsekwencje dla zdrowia metabolicznego. W badaniu wykazano, że duże dawki cukru sprzyjały namnażaniu bakterii Faecalibaculum rodentium, które wypierały tzw. bakterie filamentacyjne (SFB).

W eksperymencie myszy karmiono dietą bogatą w tłuszcz i cukier, przypominającą zachodni sposób żywienia. Po kilku tygodniach zwierzęta przytyły i rozwinęły insulinooporność. Równocześnie w ich jelitach zmienił się skład bakterii - te korzystne zostały wyparte przez inne, mniej pożądane.

"Autorzy badania opisali nowy mechanizm, w którym wysokie dawki cukru wpływają na mikrobiotę jelitową i układ odpornościowy" - wyjaśnił Paul Gill z University College London. Zdaniem badaczy nadmiar cukru sprzyja rozwojowi bakterii, które wypierają te wspierające produkcję ochronnych komórek odpornościowych Th17.

Badanie szczegółowo pokazuje jeden z mechanizmów, dzięki którym zmiana diety może wpływać na mikrobiom, a ten z kolei oddziałuje na komórki odpornościowe zaangażowane w procesy związane z zespołem metabolicznym

Komórki Th17 w badaniu działały ochronnie - ograniczały wchłanianie tłuszczu w jelicie i zmniejszały ryzyko przybierania na wadze. Gdy ich liczba spadała, myszy szybciej rozwijały otyłość i cukrzycę. To sugeruje, że cukier może szkodzić nie tylko przez nadmiar kalorii, ale także przez wpływ na środowisko jelitowe i odporność.

Naukowcy podkreślają jednak, że badanie przeprowadzono na myszach. Część bakterii kluczowych w eksperymencie nie występuje w jelicie człowieka. "Modele zwierzęce mają swoje ograniczenia, zwłaszcza że istnieją duże różnice między mikrobiotą jelitową i układem odpornościowym myszy a ludzi" - wskazali naukowcy. Potrzebne są dalsze badania z udziałem ludzi, aby potwierdzić, czy podobny mechanizm zachodzi także u nas.

Eksperci zaznaczają jednak, że ilości cukru użyte w badaniu mogą wcale nie być tak odległe od realiów. W typowej diecie zachodniej cukier znajduje się nie tylko w słodyczach, ale też w jogurtach smakowych, płatkach śniadaniowych, sosach czy napojach. Jednocześnie wiele osób spożywa zbyt mało błonnika, a to on wspiera rozwój korzystnych bakterii jelitowych.

Źródło: Cell