Grzybica u dzieci - czynniki ryzyka, przebieg, rodzaje grzybów, pleśniawki

Grzyby wywołujące u dzieci największy odsetek zakażeń grzybiczych pochodzą z grupy dermatofitów. Wniknięcie do organizmu żywego drobnoustrojów chorobotwórczych nazywane jest zakażeniem. Wśród czynników atakujących ludzi wyróżnić możemy bakterie, wirusy, pasożyty i grzyby. Co prawda infekcje grzybicze występują stosunkowo rzadko i zwykle wiążą się z niegroźnymi, ale jednocześnie nieprzyjemnymi dla pacjenta objawami. Nie należy jednak zapominać, że pewne rodzaje grzybów mogą nawet zagrażać życiu!

Polecane wideo:

Grzybica u dzieci - czynniki ryzyka

Grzybice występują praktycznie we wszystkich krajach świata i są wyzwaniem dla współczesnej medycyny. Wprowadzenie i powszechne stosowanie zasad nowoczesnej opieki zdrowotnej oraz wzrost poziomu higieny w dużym stopniu przyczyniły się do ograniczenia zakażeń grzybicą.

Grzybice atakują zwykle ludzi osłabionych, których układ odpornościowy jest wyniszczony długotrwałym procesem chorobowym lub przewlekłą antybiotykoterapią. Na zakażenia grzybicze w dużym stopniu narażone są także małe dzieci, u których układ immunologiczny nie jest jeszcze w pełni kompetentny i nadal pozostaje na etapie rozwoju. Grzybice łatwo przenoszą się na inną osobę, dlatego też wśród dzieci o infekcję grzybiczą nietrudno. Objawy grzybic u dzieci są zwykle lekceważone i w związku z tym nieodpowiednio leczone. Dziecko jest wrażliwe na infekcję grzybami praktycznie we wszystkich okresach rozwojowych. Większość inwazji to grzybice nabyte, chociaż opisywane były przypadki grzybic wrodzonych, kiedy to grzyb dostawał się do płodu razem z krwią matki. Takie infekcje grzybicze należą jednak do rzadkości.

Swędzenie skóry – co może oznaczać?

Swędzenie skóry to uciążliwa dolegliwość. Choć sama w sobie nie jest jednostką chorobową, świadczyć może o nieprawidłowościach w funkcjonowaniu organizmu....

Grzybica u dzieci - przebieg

W przebiegu każdej grzybicy spada odporność organizmu, w związku z czym dziecko staje się bardziej podatne na innego rodzaju drobnoustroje i znacznie częściej rozwija reakcje alergiczne. Powstanie nadwrażliwości układu immunologicznego w czasie grzybicy u dziecka związane jest z łatwiejszą penetracją zewnętrznych alergenów poprzez wytworzone w przebiegu grzybicy ranki i nadżerki. Terapia przeciwgrzybicza u dziecka nie tylko musi być ukierunkowana na zniszczenie grzyba, lecz także jednocześnie musi wzmocnić nadszarpniętą barierę odpornościową. Nic więc dziwnego, że leczenie przeciwgrzybicze trwa wiele miesięcy i wymaga stosowania skojarzonych schematów. Grzybice u dzieci mogą występować miejscowo, na skórze i błonach śluzowych lub przybierać formę uogólnioną i wiązać się z wewnętrznym zakażeniem organizmu grzybami. W przypadku ludzi dorosłych można pokusić się o miejscowe stosowanie preparatów przeciwgrzybiczych. Natomiast w każdym przypadku pojawienia się grzybicy u dzieci należy przyjąć, że jest to proces ogólnoustrojowy, gdyż nawet niewielkie odchylenia od stanu prawidłowego mogą być zapowiedzią poważnie przebiegającej grzybicy. Należy podkreślić, że każda inwazja patogennego grzyba u dziecka, a szczególnie wcześniaka, może doprowadzić do zgonu!

Grzybica u dzieci - rodzaje grzybów

Grzyby wywołujące u dzieci największy odsetek zakażeń pochodzą z grupy dermatofitów. Objawy chorobowe ograniczone są do struktur skeratynizowanych, czyli dotyczą skóry, włosów i paznokci. Do tej grupy należą trzy podstawowe gatunki grzybów: Trichophyton, Microsporum oraz Epidermophyton. Inne rodzaje grzybów mogą rozwijać się w wielu tkankach i narządach. Jednym z najbardziej niebezpiecznych jest Cryptococcus. Zakażenie przenoszone jest najczęściej drogą inhalacyjną lub pokarmową. Możliwa jest także inwazja przez uszkodzoną skórę. Ogniska wczesnej grzybicy wytwarzają się zazwyczaj w tkance płucnej, skąd drogą krwi przenoszą się do ośrodkowego układu nerwowego, a w zakażeniu uogólnionym do większości narządów wewnętrznych oraz kości.

W klimacie Polski dość często spotykanym rodzajem grzybicy jest drożdżyca wywoływana przez grzyby z rodzaju Candida. Kandydoza, nazywana także blastomykozą, w organizmie człowieka może rozwijać się praktycznie we wszystkich tkankach i narządach. U dzieci zakażenie grzybem Candida zazwyczaj następuje drogą inhalacyjną przez usta, chociaż grzyby wnikają także przez uszkodzoną rogówkę lub skórę. W szczególnie sprzyjających warunkach, jakie stwarzają między innymi zabiegi chirurgiczne czy inwazyjne badania (np. cewnikowanie), może dojść do bezpośredniego zakażenia grzybicą narządów wewnętrznych. Oczywiście szczególnie niebezpieczne jest bytowanie grzyba we krwi, co zawsze wiąże się z ciężkim przebiegiem i poważnymi konsekwencjami. Stan taki nazywamy sepsą.

Grzybica u dzieci - pleśniawki

Ogromna większość kandydoz to z pozoru niegroźne infekcje ograniczone do błony śluzowej jamy ustnej. Popularne pleśniawki są właśnie drożdżopochodnym zapaleniem jamy ustnej. Pojawiają się one najczęściej u noworodków zakażonych podczas porodu grzybami Candida, bytującymi na narządach rodnych matki. W trakcie trwającej ciąży źródłem infekcji może być także pochwa kobiety ciężarnej, a zakażeniu grzybicą sprzyja przedwczesne uszkodzenie błon płodowych i wcześniactwo. Już po urodzeniu na rozwinięcie kandydozy jamy ustnej bardziej narażone są dzieci karmione butelką i często przyjmujące antybiotyki. Niewykształcony system immunologiczny dziecka nie rozpoznaje grzyba jako czynnika obcego i nie mobilizuje sił, aby z nim walczyć, w związku z czym pierwsze objawy grzybicy pojawiają się zazwyczaj po kilku dniach od momentu zakażenia grzybem.

Pleśniawki - zmora maluchów

Pleśniawkami nazywamy małe, okrągłe lub owalne wykwity występujące w obrębie jamy ustnej na języku i podniebieniu. Wokoło otoczone są czerwonym rąbkiem, zaś na ich powierzchni tworzy się biało-szary nalot przypominający wyglądem ścięte mleko. Pojedyncze plamki mają tendencję do zlewania się ze sobą i tworzenia rozległych wysepek. Pleśniawki niekiedy pokrywają całą powierzchnię błony śluzowej, formułując charakterystyczny „biały kożuch”. Pod kremowo-białymi nalotami występują typowe zmiany zapalne, które można łatwo uwidocznić, ścierając ich górną warstwę.

W czasie grzybicy noworodki są niespokojne, płaczliwe, niechętnie przyjmują pokarm. Starsze dzieci skażą się na pieczenie i uczucie suchości w jamie ustnej. Zmianom mogą towarzyszyć samoistne bóle lub bóle z podrażnienia pojawiające się w czasie jedzenia. Postać ostra grzybicy charakteryzuje się znacznym podwyższeniem temperatury ciała. Dodatkowo mogą występować wykwity grudkowe i krostkowe na skórze, podrażnienie, świąd i zaczerwienienie skóry odbytu oraz drożdżakowe zmiany zapalne okolic zgięciowych i pachwinowych.

W późniejszym okresie nieleczonej drożdżycy obserwuje się słabszy przyrost masy ciała dziecka, wzdęcia i kolki jelitowe oraz częste oddawanie cuchnących stolców. W ciężkich, przewlekających się przypadkach zapalenie jamy ustnej, wywołane grzybami z rodzaju Candida, może przechodzić na gardło i przełyk, a nawet dalsze odcinki przewodu pokarmowego i układu oddechowego, utrudniać przełykanie oraz oddychanie i powodować chrypkę.

Powikłania

Powikłaniami kandydozy, zwłaszcza tej wywołanej antybiotykoterapią, mogą być miejscowe zaniki błony śluzowej jamy ustnej i języka. W populacji dziecięcej, rzadziej niż u dorosłych, obserwuje się odmianę rozrostową drożdżycy jamy ustnej, obejmującą dziąsła i migdałki. Ten typ grzybicy imituje chorobę nowotworową. Kandydoza żołądka, jelit i otrzewnej u dzieci wiąże się z okresowymi bólami brzucha i biegunkami, uczuciem świądu i pieczenia oraz pęknięciami błony śluzowej i skóry w okolicach odbytu. Drożdżyca narządów płciowych i moczowych u dziewczynek charakteryzuje się upławami, przewlekłym, uciążliwym świądem oraz pieczeniem pochwy, a także bólami zlokalizowanymi w podbrzuszu. Dolegliwości bólowe związane z grzybicą u dzieci wyraźnie przybierają na sile w godzinach nocnych.

Bibliografia

Milanowski A. (red.), Pediatria, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-098-6

Kawalec W., Kubicka K. Pediatria, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3253-9

Jabłońska S., Majewski S., Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2010, ISBN 978-83-200-4154-5

Szepietowski J. Grzybice skóry i paznokci, Medycyna Praktyczna, Kraków 2001, ISBN 83-88092-48-0

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Grzybica - charakterystyka grzybów, rodzaje
najnowsze pytania

DYSKUSJE NA FORUM

Ablacja

~drobinka22 • ostatni post 4 godziny temu

5

Pomocni lekarze

Artykuły Grzybica - charakterystyka grzybów, rodzaje
Dermatologia

Pleśniawki - przyczyny, objawy, leczenie

powoduje krwawienie. Pleśniawki zazwyczaj mają łagodny przebieg. Mogą jednak sprawiać dziecku ból oraz utrudniać jedzenie i ssanie. Pleśniawki (...) Pleśniawki to...

Przyczyny grzybicy

Czynniki sprzyjające grzybicy

, podczas porodu albo są przeniesione rękami osób dorosłych opiekujących się dzieckiem. Czynniki ryzyka grzybicy pochwy Przyczyny grzybicy pochwy to stany (...) : niewydolność...

Łupież pstry - przyczyny, objawy, diagnostyka, profilaktyka, leczenie

Łupież pstry u kobiety

Łupież pstry u kobiety

Łupież pstry występujący u chorej w obrębie klatki piersiowej.

Leczenie grzybicy

Jak leczyć grzybicę?

Jak leczyć grzybicę? Odtwórz wideo

W ostatnich latach odnotowano wyraźny wzrost zachorowalności na grzybicę. Czynniki wpływające na powszechność schorzenia to m.in.: brak higieny (...) grzybicy stosuje się leki, które mogą powodować...

Grzybica paznokci - charakterystyka, przyczyny, objawy, leczenie

Co to jest grzybica?

Co to jest grzybica? Odtwórz wideo

zmiany na błonach śluzowych i fałdach skóry. Na powstanie grzybicy wpływają następujące czynniki: nieprzestrzeganie higieny osobistej, noszenie (...) Choroby grzybicze to najczęstsze dolegliwości zakaźne skóry i...

Jaskra - przyczyny, rodzaje i objawy, leczenie

Czy jaskra jest chorobą ludzi starszych?

Czy jaskra jest chorobą ludzi starszych? Odtwórz wideo

nawet do 10%. Wśród innych czynników ryzyka, należy przede wszystkim wymienić - występowanie rodzinne oraz rasę. Inną grupą przyczyn są naczyniowe czynniki (...) ryzyka, takie jak:...

Grzybica skóry - przyczyny, objawy, zapobieganie, diagnostyka, leczenie

Grzybica skóry płaskiej - zdjęcia

Grzybica skóry płaskiej - zdjęcia

To najczęściej wystęująca odmiana choroby. Może pojawić się na całej powierzchni ciała.

Pleśniawki - przyczyny, objawy, leczenie

Pleśniawki w jamie ustnej chorego

Pleśniawki w jamie ustnej chorego

Pleśniawki pojawiąją się w obrębie jamy ustnej, na języku podniebieniu. Rozpoznawalne białe plamki przypominają konsystwncją zawiesine.

Polip w nosie - czynniki ryzyka, rodzaje, objawy, rozpoznanie, leczenie

Jama nosowa - budowa

Jama nosowa - budowa

Kolor różowy - kość sitowia. Kolor niebieski - małżowina nosowa dolna.