Naukowcy sprawdzili, jak skłonić ludzi do ograniczenia alkoholu. Metoda jest zaskakująco prosta

Autorzy badania podkreślają, że samo uświadamianie ludzi, iż alkohol zwiększa ryzyko nowotworów, może nie być wystarczające. Kluczowe jest wskazanie prostego działania, które pomaga zmienić nawyk. Simone Pettigrew z australijskiego The George Institute for Global Health zaznaczyła, że ostrzeganie przed rakiem jest tylko częścią rozwiązania. Jej zdaniem potrzebne są także narzędzia, które ułatwią ograniczenie picia w praktyce.

W analizie opublikowanej w czasopiśmie "Addictive Behaviors" wzięło udział niemal 8 tys. osób. Uczestnicy wypełniali ankiety w trzech etapach:

• pierwszą wypełniło 7 995 osób,
• drugą, trzy tygodnie później, 4 588 osób,
• trzecią po kolejnych trzech tygodniach ukończyło 2 687 osób.

Badani zostali podzieleni na grupy, którym prezentowano różne reklamy i komunikaty dotyczące alkoholu. Celem było sprawdzenie, które z nich najbardziej wpływają na decyzję o ograniczeniu picia.

Najlepszy efekt przyniosła kombinacja dwóch elementów:

• reklamy telewizyjnej łączącej alkohol z ryzykiem raka,
• sugestii, aby liczyć każdy wypity drink.

To właśnie ta metoda okazała się nie tylko najbardziej motywująca, ale też jako jedyna doprowadziła do realnego spadku spożycia alkoholu w ciągu sześciu tygodni w porównaniu z grupą kontrolną. Inne podejścia, takie jak zachęcanie do ustalenia limitu i trzymania się go, również powodowały próby ograniczenia picia, ale ich skuteczność była wyraźnie mniejsza.

Zdaniem autorów liczenie wypitych drinków działa jak prosty mechanizm kontroli. Osoba pijąca przestaje działać automatycznie i zaczyna świadomie zauważać, ile faktycznie spożywa alkoholu. Badacze zwracają uwagę, że wiele osób nie zdaje sobie sprawy, iż alkohol jest substancją rakotwórczą. Gdy ta informacja zostaje połączona z konkretnym zadaniem, łatwiej przekuć ją w zmianę zachowania.

Uczestnicy badania zostali dobrani tak, aby odzwierciedlać przekrój australijskiego społeczeństwa pijącego alkohol. Autorzy zaznaczają jednak, że nie ma pewności, czy identyczny efekt wystąpiłby w innych państwach. Mimo to wnioski są praktyczne i łatwe do wdrożenia.

Naukowcy przypominają, że nadmierne spożycie alkoholu wiąże się także z innymi poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi. Wśród nich wymienia się m.in.:

• choroby serca,
• problemy trawienne,
• większe ryzyko demencji,
• wyższe ryzyko przedwczesnej śmierci.

Według danych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) alkohol może odpowiadać nawet za około 7 proc. przedwczesnych zgonów na świecie.

Badacze zwracają uwagę, że kampanie zdrowotne mają ograniczone budżety, dlatego kluczowe jest testowanie, które komunikaty rzeczywiście wpływają na zachowania ludzi. W tym przypadku zwyciężyła strategia oparta na jasnym ostrzeżeniu zdrowotnym i prostym działaniu do wykonania.

Źródła: Addictive Behaviors, The George Institute for Global Health