Nowe zalecenia naukowców. Mit o witaminie D i wapniu obalony

Witamina D jest kluczowa dla wchłaniania wapnia i zdrowia kości, dlatego przez lata zakładano, że jej suplementacja, zwłaszcza z wapniem, obniża ryzyko złamań. W zaleceniach z 2018 r. USPSTF stwierdziła jednak, że dawki 400 IU witaminy D i 1000 mg wapnia dziennie nie zapobiegają złamaniom u kobiet po menopauzie. Teraz, po analizie kolejnych badań, rekomendacje rozszerzono także na mężczyzn po 60. roku życia.

- Z tego, co ustaliliśmy, wynika, że nie ma dawki, która dawałaby jakieś korzyści w kwestii złamań kości - mówi prof. Goutham Rao z University Hospitals Health System w Cleveland.

Jednak ze względu na inne korzyści dla zdrowia eksperci rekomendują zwykle 600-800 IU witaminy D i 700-1200 mg wapnia dziennie.

Zobacz także: Mieli ok. 30 lat, regularnie przyjmowali witaminę D. Taki był skutek

Przegląd dostępnych analiz przyniósł dość spójny obraz. W pracy opublikowanej w "The New England Journal of Medicine" wykazano, że suplementacja witaminy D3 nie zmniejsza istotnie ryzyka złamań u osób starszych, które nie mają osteoporozy ani niedoboru tej witaminy.

Z kolei analiza w "JAMA Network" sugerowała około 16 proc. spadek ryzyka złamań biodra przy jednoczesnej suplementacji witaminy D i wapnia, jednak efekt ten dotyczył jedynie określonych, wybranych grup pacjentów.

Badania prowadzone w Johns Hopkins pokazały natomiast, że stosowanie wyższych dawek witaminy D nie jest bardziej skuteczne w zapobieganiu upadkom niż przyjmowanie standardowych dawek.

Eksperci podkreślają, że w profilaktyce złamań ważniejszy od suplementów jest styl życia. Prof. Rao zaznacza, że ogromną rolę odgrywa regularna aktywność fizyczna, m.in. joga, nordic walking, pilates czy tai chi, która poprawia siłę mięśni i równowagę, zmniejszając ryzyko upadków. Znaczenie ma także:

• dieta bogata w naturalne źródła witaminy D (tłuste ryby, jaja, grzyby) i wapnia (fermentowane produkty mleczne, zielone warzywa liściaste),

• właściwe leczenie osteoporozy u osób z rozpoznaną chorobą.

Witamina D pozostaje istotna dla zdrowia kości, mięśni i układu odpornościowego. Eksperci rekomendują zwykle 600-800 IU witaminy D i 700-1200 mg wapnia dziennie z diety i - jeśli trzeba - suplementów. W kontekście profilaktyki złamań u zdrowych seniorów jej znaczenie jest jednak wyraźnie przeceniane.

Mit, że sama suplementacja witaminą D i wapniem "wzmacnia kości" i skutecznie chroni przed złamaniami, został podważony przez najnowsze badania i rekomendacje USPSTF.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. Polska Agencja Prasowa