Plamienie między miesiączkami – przyczyny i leczenie

Plamienie między miesiączkami jest nieprawidłowością, za którą może odpowiadać wiele czynników. Nie wszystkie wskazują na choroby i patologie, nie wszystkie są groźne.

Do najczęstszych przyczyn plamień i krwawień pojawiających się między miesiączkami należy stosowanie antykoncepcji hormonalnej (np. tabletek antykoncepcyjnych, wkładki wewnątrzmacicznej, plastrów, zastrzyków, spirali), także antykoncepcji awaryjnej (po stosunku).

Plamienia czy krwawienia między miesiączkami i ból podbrzusza w czasie antykoncepcji hormonalnej zwykle pojawiają się na początku terapii, ale i wskutek nieodpowiednio dobranej dawki hormonów. Plamienia obserwuje się także po pominięciu przyjęcia tabletki antykoncepcyjnej lub po odstawieniu pigułek.

Plamienie między miesiączkami – przyczyny pozachorobowe

Plamienia międzymiesiączkowe czy lekkie krwawienia z pochwy mogą być związane z:

• owulacją, wówczas pojawią się w połowie cyklu (około 14 dnia),
• ciążą, to jest implantacją zarodka w błonie śluzowej macicy, ale także poronieniem oraz ciążą pozamaciczną,
• urazem śluzówki pochwy podczas seksu (ma to związek z suchością pochwy, co prowadzi do otarć i ranek na jej ściankach),
• doświadczaniem silnego stresu,
• nadmiernym wysiłkiem fizycznym,
• odchudzaniem,
• osłabieniem organizmu
• stosowaniem leków,
• spadkiem poziomu estrogenu, plamienia między miesiączkami po 40. mogą być związane z wygasaniem czynności jajników w czasie menopauzy.

Warto pamiętać, że plamienie między miesiączkami jest typowe u nastolatek, które dopiero zaczęły miesiączkować. W ich przypadku początkowo mogą być bardzo nieregularne krwawienia miesięczne.

Plamienie między miesiączkami – choroby

Za plamienie między miesiączkami mogą także odpowiadać choroby (tak ginekologiczne, jak i ogólnoustrojowe), zaburzenia i różne nieprawidłowości. To:

• zapalenie błony śluzowej jamy macicy,
• mięśniaki macicy (powstają z tkanki mięśniowej),
• polipy endometrium lub szyjki macicy (przerost błon śluzowych),
• torbiele macicy,
• niedomoga lutealna, to jest niewydolność ciałka żółtego, co wiąże się z niedostatecznym wydzielaniem progesteronu,
• dysplazja szyjki macicy (chorobę wywołaną wirusem HPV, czyli brodawczakiem ludzkim),
• nadżerka na tarczy szyjki macicy (ubytek nabłonka lub błony śluzowej),
• zaburzenia pracy jajników (np. PCOS, zespół policystycznych jajników),
• choroba weneryczna (np. rzeżączka, chlamydia),
• endometrioza (obecność błony śluzowej macicy poza jamą macicy). Objawem choroby jest także silny ból, który pojawia się w podczas stosunku, menstruacji czy oddawania moczu,
• zaburzenia krzepnięcia, wówczas obserwuje się także obfite krwawienie miesiączkowe, skłonność do tworzenia się siniaków, przedłużające się krwawienie po skaleczeniu,
• nadczynność lub niedoczynność tarczycy i inne zaburzenia hormonalne,
• rak endometrium, rak szyjki macicy, rak trzonu macicy oraz rak pochwy.

Aby ustalić przyczyny plamienia międzymiesiączkowego, należy skontaktować się z ginekologiem, który nie tylko przeprowadzi badanie podmiotowe i przedmiotowe, (ocena wielkości i ruchomości macicy, bolesności podczas poruszania narządu rodnego, obecności guzów przydatków), ale i zleci badania laboratoryjne, obrazowe bądź specjalistyczne.

Duże znaczenie ma ginekologiczne USG, zwane również badaniem ultrasonograficznym transwaginalnym czy przezpochwowym, USG miednicy mniejszej za pomocą głowicy przezbrzusznej, ocena cytologiczna i histologiczna tkanek macicy, badanie kolposkopowe, sonohisterografia z podaniem roztworu soli fizjologicznej, także tomografia komputerowa czy rezonans magnetyczny.

Duże znaczenie mają badania laboratoryjne z krwi ukierunkowane na rozpoznanie konkretnej choroby, stąd o ich doborze decyduje lekarz na podstawie zgłaszanych objawów oraz wstępnego rozpoznania.

Niewielkie, brązowe plamienie między miesiączkami czy długie plamienie w środku cyklu zdecydowanie wymagają konsultacji z lekarzem w możliwie niedługim czasie. Szybkiej reakcji wymaga obfite krwawienie między miesiączkami i skrzepy, czemu towarzyszy silny ból, osłabienie, gorączka, nudności i wymioty.

Leczenie plamień między miesiączkami zależy od przyczyny. W terapii wykorzystuje się zarówno leki regulujące stężenie hormonów, przeciwzapalne czy antybiotyki, jak i zabiegi chirurgiczne.