USA zakazały barwnika w żywności. W Polsce nadal się stosuje

Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) ogłosiła zakaz stosowania czerwonego barwnika nr 3 w żywności, napojach oraz lekach doustnych. Chodzi o erytrozynę (E127) - syntetyczny barwnik otrzymywany z ropy naftowej, który nadaje produktom intensywny wiśniowy kolor. Decyzja ta zapadła ponad 30 lat po tym, jak badania laboratoryjne wykazały, że substancja może wywoływać nowotwory u zwierząt.

- Dzisiejsza decyzja FDA jest spóźniona, ale stanowi krok w dobrym kierunku i, miejmy nadzieję, sygnał, że agencja podejmie na nowo swoją misję, mimo przeszkód stawianych przez przemysł spożywczy - skomentował dr Jerold Mande z Harvard T.H. Chan School of Public Health.

Z kolei Ken Cook, prezes organizacji Environmental Working Group, nazwał zakaz "monumentalnym zwycięstwem dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów".

FDA wyznaczyła producentom terminy na reformulację produktów: do 15 stycznia 2027 r. w przypadku żywności i do 18 stycznia 2028 r. w przypadku leków. Zakaz obejmuje również produkty importowane.

Kontrowersje związane z erytrozyną są doskonale znane Europejskiemu Urzędowi ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA). W Unii Europejskiej, w tym w Polsce, barwnik nie został całkowicie zakazany, ale jego użycie podlega bardzo ścisłym regulacjom.

Prawo dopuszcza stosowanie E127 wyłącznie w wiśniach koktajlowych i wiśniach kandyzowanych, w ściśle określonych dawkach. Zgodnie z opinią EFSA, dopuszczalne dzienne spożycie (ADI) erytrozyny wynosi 0,1 mg/kg masy ciała. Jednocześnie badania wykazują, że faktyczne spożycie w krajach UE jest wielokrotnie niższe - średnio 0,0031 mg/kg. Oznacza to, że ryzyko dla zdrowia konsumentów w praktyce jest minimalne (źródło: EFSA Journal 2011;9(12):2434).

W przeszłości erytrozyna była szeroko stosowana w słodyczach i kolorowych napojach. Obawy konsumentów i presja rynku doprowadziły jednak do tego, że wielu producentów dobrowolnie zrezygnowało z barwnika na rzecz innych dodatków.

Choć FDA podkreśla, że nie ma dowodów na to, iż erytrozyna wywołuje raka u ludzi, to decyzję o zakazie uzasadnia tzw. klauzula Delaneya, nakazująca eliminację z żywności substancji rakotwórczych dla zwierząt. W Unii Europejskiej przyjęto inne podejście: rygorystyczne ograniczenia i dopuszczalne dawki, zamiast całkowitego zakazu.

- Decyzja FDA kończy regulacyjny paradoks czerwonego barwnika nr 3, ale agencja ma przed sobą jeszcze długą drogę, by naprawić system, który pozwalał mu pozostawać w żywności przez dekady podsumował dr Thomas Galligan z Center for Science in the Public Interest.

Marta Słupska, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródło: CNN Health, EFSA Journal