Achalazja przełyku

Achalazja przełyku spowodowana jest brakiem komórek nerwowych (splotu Auerbacha) w dolnej części przełyku – przez to dolny zwieracz przełyku nie ulega rozkurczeniu, gdy przechodzi przez niego pokarm. Utrudnia to połykanie pokarmu. Choroba ta dotyka mięśnie gładkie, które z jej powodu nie są w stanie przesuwać pokarmu w dół przewodu pokarmowego. Poza tym, nad przewężeniem gromadzi się pokarm, co powoduje jego częste zwracanie.

Przyczyny i objawy achalazji przełyku 

Przyczyny achalazji przełyku nie są do końca poznane. Najczęstszą postacią tej choroby jest achalazja pierwotna, której podłoże nie jest jeszcze udowodnione. W niektórych przypadkach achalazja jest schorzeniem wtórnym, którego przyczyną mogą być inne choroby, jak na przykład rak przełyku czy choroba Chagasa. Achalazja występuje głównie u osób w wieku 30–60 lat.

Widok przełyku (zdjęcie RTG)

Na zdjęciu widać słup środka cieniującego i zjawisko zwane „dziobem ptaka"... »

• problemy z przełykaniem,
• uczucie pieczenia lub nieprzyjemnego posmaku, wynikającego z zarzucania treści pokarmowej do jamy ustnej,
• ból w klatce piersiowej,
• zgaga,
• kaszel,
• krztuszenie się.

Z czasem trudności z przełykaniem postępują i obejmują zarówno pokarmy stałe, jak i płyny. U niektórych pacjentów notuje się spadek masy ciała. Doświadczany przez niektórych ból w klatce piersiowej bywa niezwykle dotkliwy i często jest mylnie brany za atak serca. Achalazji często towarzyszy zatrzymywanie pokarmu, płynów i śliny w przełyku, co grozi ich przedostaniem do płuc.

Diagnostyka achalazji przełyku

Ze względu na nieswoiste objawy, achalazję przełyku często myli się z innymi schorzeniami i dolegliwościami, w tym z chorobą refluksową przełyku, przepukliną rozworu przełykowego, a nawet z zaburzeniami psychosomatycznymi. Diagnoza stawiana jest na podstawie badania rentgenowskiego przełyku z podaniem środka cieniującego. Czasem wykonuje się badanie endoskopowe przełyku i manometrię tego narządu. Znacznie rzadziej zleca się biopsję przełyku. Pobraną podczas badania endoskopowego tkankę analizuje się w laboratorium. W badaniu tym możliwe jest wykrycie przerostu tkanki mięśniowej i braku pewnych komórek nerwowych splotu Auerbacha.

Leczenie achalazji przełyku 

Leczenie achalazji przełyku przede wszystkim wymaga pewnych zmian w stylu życia i diecie. Wiąże się to między innymi ze stosowaniem rozdrobnionej lub papkowatej diety, unikaniem stresów i spaniem w pozycji półsiedzącej (zapobiega to zachłyśnięciu się treścią pokarmową). Chory musi również pamiętać, aby dokładnie przeżuwać pokarm, jeść powoli i pić przy tym dużo wody. Nie należy jeść przed snem. Warto również zrezygnować z pokarmów, które sprzyjają zarzucaniu treści pokarmowej do jamy ustnej, a jest to na przykład ketchup, owoce cytrusowe, czekolada, alkohol i kawa.

W początkowej fazie choroby mogą być stosowane leki rozkurczowe, uspokajające, później jednak konieczna może być operacja wpustu. Inne stosowane metody to:

• zastrzyki z botoksem,
• mechaniczne rozszerzanie przełyku,
• kardiomiotomia metodą Hellera.

Achalazja przełyku to uciążliwe schorzenie, które obniża jakość życia pacjenta. Warto jednak wprowadzić kilka drobnych zmian w diecie, a zauważy się poprawę.