Badanie izotopowe

Badanie izotopowe, nazywane także scyntygrafią, polega na wprowadzeniu do organizmu środków chemicznych (zwanych radioizotopami), cyfrowej obserwacji ich rozpadu i graficznym przedstawieniu tego rozmieszczenia. Najczęściej używanym radioizotopem jest technet-99m, rzadziej używa się jodu-131, talu-201 i galu-67. Wszystkie wymienione radioizotopy nie są bardzo szkodliwe dla organizmu. Wprowadzona dawka nie przekracza dwukrotnie dawki rentgenowskiego badania płuc.

Przebieg badania izotopowego

Radioizotop jest podawany pacjentowi najczęściej dożylnie, rzadziej doustnie. W wielu przypadkach nie jest wymagane pozostawanie na czczo, a jedynie odpowiednie, doustne nawodnienie organizmu. W zależności od rodzaju scyntygrafii wymagany jest różny czas na rozpad radioizotopów. Badanie izotopowe wykonuje się zazwyczaj w pozycji leżącej (rzadziej w pozycji stojącej lub siedzącej), od pacjenta nie jest wymagane, aby się rozebrał. Jeśli scyntygrafii poddawane są dłonie i stopy, należy je położyć na detektorze gamma kamery. Pozostałe narządy bada się zazwyczaj w projekcji przedniej lub tylnej. Długość badania jest bardzo różna, wynosi od 1 do 60 minut, a jego wynik podaje się w formie opisu.

Aparatura do scyntygrafii

Urządzenie służące do przeprowadzania scyntygrafii.... »

W zależności od miejsca badania scyntygraficznego, można podzielić je na scyntygrafię:

• kości;
• serca i naczyń;
• nerki;
• wątroby;
• tarczycy;
• innych.

Wskazania do badań scyntygraficznych

Wskazania do badania izotopowego kości to:

• podejrzenie przerzutów nowotworowych do kośćca;
• zapalenie kości;
• obecność chorób metabolicznych;
• ocena skuteczności radioterapii i chemioterapii;
• nietypowe złamania;
• wykonanie przeszczepu kostnego - scyntygrafia pozwala na ocenę procesu gojenia się.

Scyntygrafia kości pozwala zatem na:

• wykrycie nietypowych postaci złamań;
• zlokalizowanie ogniska osteolizy;
• odróżnienie zapalenia od procesów jałowych i nowotworowych;
• ocenę ukrwienia kości;
• wykrycie obrzęków tkanek miękkich otaczających kości.

Wskazaniami do badania izotopowego nerek są następujące objawy chorobowe:

• zwężenie tętnicy nerkowej;
• guzki nerek i nadnerczy;
• torbiele na nerkach;
• gruźlica nerek;
• wady wrodzone nerek.

Statyczna scyntygrafia nerek pozwala na ocenienie struktury narządu, zaś renoscyntygrafia izotopowa daje możliwość zbadania czynności nerek.

Innymi bardzo ważnymi wskazaniami do wykonania tego badania są:

• guzy sutka - różnicowanie łagodnych i złośliwych zmian w sutku;
• hormonalnie czynne guzy przewodu pokarmowego, krwawienia z przewodu pokarmowego, zwłaszcza u dzieci;
• przełykowe zarzucanie treści żołądkowej;
• żołądkowe zarzucanie treści dwunastniczej - podejrzenie żółciowego zapalenia żołądka, zwłaszcza u dzieci;
• nawracające zapalenia płuc u dzieci;
• gruczolak przytarczyc;
• choroby rdzenia nadnerczy - nadciśnienie tętnicze wywołane guzem rdzenia nadnerczy;
• guzy ślinianek, zaburzenia wydzielania śliny (zwłaszcza jednostronne);
• nacieczenie nowotworowe szpiku kostnego.