Bartoneloza

Weryfikacja merytoryczna:

Mgr Marta Bednarska - absolwentka Wydziału Farmaceutycznego z Oddziałem Analityki Medycznej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie.

Bartoneloza, zwana także chorobą kociego pazura, to jedna z chorób zakaźnych powodowana przez bakterie Bartonella henselae. Choroba jest dość częstą przyczyną powiększonych węzłów chłonnych u dzieci. Objawy zazwyczaj pojawiają się po 2-3 tygodniach od zakażenia. Koty w ogóle nie zapadają na tę chorobę, mogą być jedynie nosicielami bezobjawowymi patogenów ją wywołujących. Do wniknięcia patogenów do organizmu człowieka dochodzi głównie poprzez podrapanie lub pogryzienie przez kota.

Objawy bartonelozy

Bakteria bartonella

Bakterie bartonella przenikają do organizmu człowieka najczęściej przez... »

• chory został pogryziony przez kota,
• chory został podrapany przez kota,
• zarażona osoba miała bezpośredni kontakt ze śliną kota, która dostała się do rany lub skaleczenia.

Bartolenoza chorobą przenoszoną przez moskity

Moskity przenoszą bakterie Bartonella bacilliformis wywołujące chorobę... »

• guzek lub pęcherz w miejscu zadrapania lub ugryzienia (zazwyczaj pierwszy symptom),
• zmęczenie,
• gorączka (nie zawsze),
• powiększone węzły chłonne w okolicy zadrapania lub ugryzienia.

Rzadziej występujące objawy to:

• wycieki z węzłów chłonnych,
• powiększona śledziona,
• utrata apetytu,
• ból gardła,
• utrata wagi.

Zakażenia mają charakter sezonowy, gdyż najwięcej przypadków zachorowań występuje w okresie jesiennym i wczesnozimowym. Choroba kociego pazura zdarza się u ludzi niezależnie od wieku, ale szczególnie podatne na nią są dzieci i młodzież. Pierwsze symptomy choroby ujawniają się po okresie wylęgania, czyli po kilku lub kilkunastu dniach od chwili zakażenia. W miejscu zadrapania lub ukąszenia, gdzie wniknęły zarazki, powstaje tzw. zmiana pierwotna, objawiająca się wysypką i drobnymi miejscowymi zmianami na skórze o charakterze naciekowym przypominającymi ukąszenia owadów, potem może pojawić się zaczerwienienie i obrzęk, a następnie grudka przekształcająca się w krostę, ropień lub owrzodzenie.

Diagnoza i leczenie bartonelozy

Jeśli pacjent ma powiększone węzły chłonne, a był ugryziony lub zadrapany przez kota, lekarz może podejrzewać wystąpienie choroby kociego pazura. Rutynowe badanie brzucha może wykazać powiększenie śledziony, co pozwoli na potwierdzenie u pacjenta bartonelozy. Choroba często zostaje jednak niezdiagnozowana. Lekarz może zalecić specjalne badanie, które określa, czy infekcja jest spowodowana bakteriami Bartonella henselae. Choroba może zostać także wykryta podczas biopsji węzłów chłonnych.

Choroba może trwać 2-3 tygodnie, przy czym nasilenie objawów jest zmienne. Na ogół dolegliwości szybko się cofają i następuje wyzdrowienie bez żadnych następstw. Rzadziej, w przypadku niedoleczenia, choroba może przejść w stan uśpienia i po upływie pewnego czasu może nastąpić nawrót. Przewlekłe zapalenie węzłów chłonnych może trwać miesiącami i być bardzo uciążliwe dla chorego. Charakteryzuje się takimi objawami ogólnymi, jak zmęczenie, pocenie się, bóle głowy, pleców, podbrzusza oraz obrzęk i bóle węzłów chłonnych.

Niekiedy choroba osiąga nietypowy przebieg z występującymi powikłaniami, objawiającymi się powiekowym zapaleniem spojówek, zapaleniem gałki ocznej, plamicą wątroby i śledziony, rumieniem guzowatym, niedokrwistością, zapaleniem wsierdzia, nietypowym zapaleniem płuc, a także zapaleniem opon mózgowych i mózgu. Poważniejsze powikłania, zagrażające życiu, zdarzają się na szczęście niezwykle rzadko i głównie u osób z zaburzeniem immunologicznym.

Unikanie kontaktów z kotami jako działanie profilaktyczne przeciw chorobie nie wydaje się być uzasadnione. W celu uniknięcia choroby wystarczą: dokładne mycie rąk po zabawie z kotem, próby unikania zadrapań i pogryzień przez kota, unikanie kontaktu ze śliną kota, szczególnie jeśli mamy na ciele rany lub zadrapania.