Hormony

Mgr Marta Bednarska - absolwentka Wydziału Farmaceutycznego z Oddziałem Analityki Medycznej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie.
Endokrynologia zajmuje się działaniem hormonów oraz związanymi z nimi chorobami. Choroby endokrynologiczne to grupa bardzo różnorodnych chorób o różnych objawach i przebiegu. Hormony mogą wpływać praktycznie na wszystkie komórki i tkanki organizmu, a także na nastrój. Równowaga hormonalna jest więc bardzo ważna dla człowieka, jej brak powoduje szereg dolegliwości. Zaburzenia hormonalne oddziałują na zdrowie w szerokim jego spektrum. Jeden gruczoł dokrewny, który szwankuje, może zaważyć na pogorszeniu samopoczucia. Czasem wywołuje poważne choroby hormonalne (np. tarczyca Gravesa-Basedowa).
Co to są hormony?
Hormony to takie substancje, które pobudzają lub dezaktywują różnorodne mechanizmy komórkowe w określonych tkankach. Dzieje się tak dzięki temu, że w tkankach znajdują się receptory wrażliwe na określony rodzaj hormonów. Hormony wpływają na nasz rytm okołodobowy, wzrost, nastrój, libido, zmiany zachodzące podczas ciąży i wiele innych czynników – bardzo wiele więc od nich zależy.
- podwzgórze (np. wazopresyna i oksytocyna),
- przysadka mózgowa (np. prolaktyna),
- szyszynka (melatonina),
- jądra szwu (serotonina),
- gruczoł tarczowy (hormony tarczycy),
- wątroba (np. trombopoetyna),
- trzustka (np. glukagon),
- kora i rdzeń nadnerczy (np. kortyzol),
- nerki (np. renina),
- jądra (androgeny),
- jajniki (estrogeny),
- grasica (tymulina),
- ściany przedsionka serca (przedsionkowy peptyd natriuretyczny).
Choroby endokrynologiczne
Zaburzenia hormonalne dzieli się na dwie główne grupy. Gruczoły wydzielające hormony mogą wydzielać ich zbyt mało (niedoczynność) bądź też zbyt dużo (nadczynność) i wywoływać przez to określone objawy.
Zaburzenia hormonalne są przyczyną takich różnorodnych chorób, jak:
- cukrzyca (zaburzenie wydzielania lub działania insuliny - hormonu produkowanego przez trzustkę),
- ginekomastia (zwiększenie się piersi u mężczyzny wywołane różnymi czynnikami hormonalnymi),
- zespół policystycznych jajników (zaburzenie funkcjonowania jajników wywołane nadmiarem androgenów - hormonów męskich),
- hirsutyzm (nadmierne owłosienie wywołane nadmiarem hormonów męskich u kobiety),
- akromegalia (zaburzenie wywołujące powiększenie się stóp, dłoni, języka, nosa i narządów wewnętrznych u osób dorosłych wskutek nadmiernej ilości hormonu wzrostu),
- hiperprolaktynemia (zaburzenie dotykające zarówno kobiet, jak i mężczyzn, wywołane nadmierną ilością prolaktyny),
- karłowatość przysadkowa (niewielki wzrost wywołany brakiem lub niedoborem hormonu wzrostu),
- zespół Morgagniego-Stewarta-Morela (zespół chorobowy wywołujący wiele objawów, takich jak otyłość, hirsutyzm, brak miesiączki, cukrzyca i inne, spowodowany nadmierną ilością hormonu produkowanego przez korę nadnerczy),
- choroba Addisona (niedobór hormonów kory nadnerczy, wywołujący wiele różnych objawów).
Zdarzają się także choroby, które obejmują funkcjonowanie kilku gruczołów naraz. Do takich chorób należy na przykład autoimmunologiczny zespół niedoczynności wielogruczołowej typu 1, 2 i 3.
Artykuły Hormony
Różnica płci nie odnosi się tylko do cech zewnętrznych. Ostatnie badania wykazały bowiem, że hormony płciowe chronią mężczyzn przed różnorodnymi chorobami zapalnymi.

Menopauza jest naturalnym procesem, który przechodzi każda kobieta w określonym wieku. Wiele z nich obawia się skutków zmian hormonalnych, jakie zachodzą wtedy w ich organizmie. Naszym matkom ...

Hormon wzrostu przyśpiesza przyrost masy mięśniowej organizmu poprzez zwiększenie syntezy białek i gromadzenie azotu. Jakie są znane stymulatory hormonu wzrostu i jak taki hormon działa?
Ostatnie badania wskazały na czynniki zwiększające ryzyko zachorowania na raka piersi. Choroba ta jest bardziej prawdopodobna u kobiet z nadwagą oraz u tych, które piją dużo alkoholu i często palą.

Przyczyny rozstępów nie są jeszcze do końca poznane przez naukowców. Według niektórych badaczy rozstępy to po prostu efekt rozciągania skóry, który przekracza jej elastyczność. Według innych te ...
Seks po urodzeniu dziecka to trudny temat. Wiele kobiet nie ma sił ani chęci na zbliżenie z partnerem, gdy całą swoją uwagę poświęcają maluszkowi. Na szczęście można spróbować temu zaradzić.

Antykoncepcja dla kobiet karmiących powinna bazować na mechanicznych metodach zabezpieczenia przed ciążą, takich jak prezerwatywy czy krążki naszyjkowe lub na tabletkach bez estrogenów.
O ciąży świadczy nie tylko brak okresu, poranne mdłości czy wymioty. Objawy ciąży to czasami również wstręt do konkretnego jedzenia czy zapachu, nietypowe zachcianki lub zmiana koloru skóry.

Choroba Plummera to inaczej wole guzkowe toksyczne. Ta choroba tarczycy charakteryzuje się występowaniem guzków na tarczycy wydzielających dodatkowo hormony tarczycy, prowadząc do jej nadczynności.
Badanie ma na celu pomiar całkowitej ilości T4, czyli hormonu tarczycy. Tarczyca produkuje hormony, zwane trójjodotyroniną (T3) i tyroksyną (T4). Oba hormony pełnią ważną funkcję – regulowanie ...
Damski wąsik to problem wielu kobiet. Widoczne włoski nad górną wargą mogą szpecić nawet najładniejszą i najbardziej zadbaną twarz. Na szczęście, wąsik stosunkowo łatwo usunąć, jeżeli nie jest ...
Opóźnione dojrzewanie płciowe to termin, jakiego używa się, gdy u dziewcząt po 13. roku życia i u chłopców po 14. roku życia nie wystąpią pierwsze objawy pokwitania. Dojrzewanie to okres, kiedy ...
SHBG jest globuliną, która wiąże hormony płciowe – androgeny u mężczyzn, a estrogeny u kobiet. Synteza SHBG zachodzi głównie w wątrobie, w mniejszych ilościach w endometrium, gruczołach ...
Androstendion obok dihydroepiandrostendionu ( DHEA ) należy do androgenów nadnerczowych, czyli hormonów steroidowych wytwarzanych przez warstwę siatkowatą kory nadnerczy. Nadnercza wytwarzają te ...
Aldosteronizm to choroba endokrynologiczna związana z nadmiernym wydzielaniem aldosteronu. Objawy choroby wynikają z nadmiernego wydalania potasu z organizmu i zatrzymania dużej ilości sodu.

Naukowcy od dawna zastanawiali się, czy ludzie wydzielają feromony. Niedawno przeprowadzone badania sugerują, że ludzie rzeczywiście mogą porozumiewać się za pomocą tych substancji.

Choroba Hashimoto to zapalenie gruczołu tarczowego, które jest jedną z najczęstszych przyczyn niedoczynności tarczycy. Ta choroba autoimmunologiczna częściej występuje u kobiet powyżej 50. roku życia.
Choroba Gravesa-Basedowa to choroba autoimmunologiczna przebiegająca z nadczynnością tarczycy. Pojawia się wole tarczycowe, a także charakterystyczna orbitopatia tarczycowa.
Progesteron to hormon wydzielany przez jajniki, a także ciałko żółte i łożysko w trakcie ciąży. Jego głównym zadaniem jest przygotowanie błony śluzowej macicy do przyjęcia zapłodnionej komórki ...
Organizm zdrowego mężczyzny wydziela ok. 6 mg testosteronu dziennie. Niestety wraz z wiekiem jego poziom spada (ok. 1% rocznie), co może być przyczyną wstydliwych i nieprzyjemnych męskich ...






