Siatki centylowe

Weryfikacja merytoryczna:

Mgr Monika Łapczyńska - położna, fizjoterapeuta, instruktorka szkoły rodzenia, masażystka I stopnia, instruktor rekreacji ruchowej, absolwentka Warszawskiego...

Siatki centylowe dla niemowląt to specjalne tabele, w których zawarte są wyniki pomiarów – wagi, wzrostu i obwodu główki maluszka. Takie siatki znajdują się w każdej książeczce zdrowia dziecka. Można wyróżnić osobne siatki centylowe dla dziewczynek i chłopców, dla niemowląt oraz dzieci starszych. Pozwalają określić, czy rozwój niemowlęcia jest prawidłowy i jak maluch wypada na tle rówieśników pod względem wzrostu i wagi. Noworodka mierzy się inaczej niż starsze niemowlęta i małe dzieci. Rozmiary noworodka mierzy się w szpitalu, dopiero po jakimś czasie można rozpocząć samodzielne pomiary w domu.

Siatki centylowe wzrostu

Zasada posługiwania się siatką centylową jest prosta: na osi znajduje się wiek dziecka (w miesiącach), na pionowej wzrost, zaś w przypadku siatek centylowych wagi – waga niemowlęcia. Na każdej z tych osi są zaznaczone parametry, po czym od każdej z nich wyprowadza się linie proste, które przetną się na jednej z kilku krzywych, przebiegających przez wykres. Inna siatka centylowa ocenia wzrost, inna wagę. Jeżeli mierzysz wzrost dziecka, a wynik znajdzie się na linii z liczbą 25, będzie to znaczyć, że 25% dzieci w tym wieku ma wzrost niższy od twojego dziecka, a 75% – wyższy. Siatki centylowe dla niemowląt pozwalają na obserwację rozwoju dziecka. Wynik poniżej 3. centyla może świadczyć o dużym zaburzeniu. W takiej sytuacji zgłoś się do lekarza.

Jak korzystać z siatki centylowej?

Średnia waga i wzrost dziecka w danym wieku mieszczą się na 50 centylach. Granice normy są pomiędzy 3. a 97. centylem. Wartości niższe bądź wyższe wymagają kontroli u specjalisty. Maluchy z wynikiem powyżej 97. centyla są bardzo wysokie i ciężkie, natomiast te z najniższymi wynikami są niebezpiecznie niskie i lekkie.

Niemowlę przybiera przeciętnie 500-600 gramów na miesiąc. Długość ciała niemowlaka mierzy się w pozycji leżącej, od szczytu główki do podeszwy stóp. Nóżki niemowlęcia powinny być wyprostowane. W pierwszych trzech miesiącach nie mierzy się malca w domu (jedynie w szpitalu lub przychodni). Dziecko po raz pierwszy możesz mierzyć w czwartym miesiącu życia. Jeśli będziesz systematycznie notować wagę i wzrost swojego malucha, po analizie siatki centylowej będziesz w stanie uzyskać krzywą rozwoju, z której odczytasz, jak na przestrzeni kilku miesięcy zmieniało się twoje dziecko. Dziecko, u którego krzywa rozwoju na siatce centylowej systematycznie wzrasta, rozwija się harmonijnie. Natomiast duże dysproporcje w krzywych mogą świadczyć o nieprawidłowościach, z którymi warto wybrać się do lekarza.

Nie można mierzyć dziecka zbyt często, ponieważ różnice będą minimalne i można się niepotrzebnie niepokoić, że dziecko nie rośnie czy nie przybiera na wadze. Warto skonsultować się z lekarzem lub położną, którzy przebadają i zmierzą nam dziecko.